Galon başına 6,57 dolar dizel: Grassley ihracat yasağı çağrısı yaptı

ABD'nin Iowa eyaletinde dizel fiyatı galon başına 6,57 dolara (yaklaşık 9.113 won) yükselirken, dizel ihracatının yasaklanmasına yönelik tartışmalar büyüyor. Senatör Chuck Grassley, yüksek akaryakıt maliyetlerinin çiftçilerin gelirini baskıladığını belirterek ihracat kısıtlaması çağrısı yaptı.

ABD Iowa Senatörü Chuck Grassley (Chuck Grassley), 20'sinde X'te yaptığı paylaşımda, “Iowa'da dizel fiyatı 6,57 dolar. Başkan Trump, 1970'lerde gıda fiyatları yükseldiğinde tarım ürünleri ihracatını kısıtladığı gibi dizel ihracatını neden yasaklamıyor?” ifadelerini kullandı. Grassley, “Yüksek dizel fiyatları çiftçilerin gelirini baskılıyor” dedi.

ABD Senatosu'nda da rafine petrol ürünleri ihracatının sınırlandırılması gündeme geldi. ABD Senatosu Çoğunluk Lideri John Thune (John Thune), 15'inde dizel fiyatlarını düşürmek için ihracat yasağının “değerlendirilebileceğini” söyledi.

Thune, ABD'de arz fazlası bulunmasına rağmen ürünlerin ihraç edilmesi halinde, ihracat kısıtlamasının iç piyasadaki fiyat baskısını azaltabileceğini belirtti. Ancak kısıtlamanın fiyatları gerçekten düşürüp düşürmeyeceği, ABD'deki depolama ve dağıtım koşullarına bağlı.

İhracat yasağı, ihracat terminallerinin çevresindeki bölgelerde dizel arzını geçici olarak artırarak toptan fiyatları düşürebilir. Buna karşılık Körfez kıyısında kalan ürünlerin kuzeydoğu veya batı bölgelerine taşınması sırasında nakliye ve dağıtım kısıtları ortaya çıkabilir.

ABD yönetimi içinde temkinli yaklaşım öne çıktı. ABD İçişleri Bakanı Doug Burgum (Doug Burgum), 14'ünde ham petrol veya yakıt ihracatının sınırlandırılmasının tüketici fiyatlarını düşürmeyebileceğini belirtti.

Burgum, ihracatın durdurulmasına karşılık diğer ülkelerin misilleme yapması halinde yakıt ithalatına bağımlı bölgelerde tüketici yükünün artabileceğini söyledi. İhracat kısıtlamasının iç piyasadaki fiyatları düşürmekten çok küresel arz aksaklıklarını büyütebileceği konusunda uyardı.

Rafineri sektörüne etkisi de tartışma konusu. Barclays rafineri ve midstream analisti Theresa Chen (Theresa Chen), “İhracat yasağı ABD rafineri sektörünü olumsuz etkileyebilir ve amaçlanan fiyat düşüşünü sağlamayabilir” değerlendirmesinde bulundu.

ABD'de kalan ihracat hacmi depolama ve dağıtım tesislerinin kapasitesini aşarsa, rafinerilerin kârlılığı düşebilir. Kârlılıktaki gerilemenin sürmesi halinde rafinerilerin üretimi azaltabileceği belirtiliyor.

Bölgesel etkilerin eşit olmayabileceği de bir diğer değişken. İhracat terminallerinin çevresinde arz artabilir, ancak ürünleri dizel talebinin yüksek olduğu diğer bölgelere taşımak maliyet ve zaman gerektiriyor.

Yurt dışı piyasalar üzerinde de etkiler oluşabilir. ABD dizeline bağımlı alıcıların alternatif arz bulmaya çalışması, küresel yakıt sıkışıklığını artırabilir ve ülkelerin ihracat kontrollerini genişletmesine yol açabilir.

Rafine ürün arzındaki baskı daha önce uluslararası dizel piyasasında fiyat artışı ve arz-talep belirsizliği olarak da gündeme gelmişti. Son tartışma, küresel arz açığının ABD'nin iç yakıt politikası tartışmasına taşındığını gösteriyor.

ABD'deki dizel fiyatları bölgesel dağıtım koşulları ile ithalat ve ihracat akışlarına göre değişebilir. Iowa'daki galon başına 6,57 dolar, belirli bir bölgedeki fiyatı ifade ediyor ve ABD genelindeki tüketici fiyatının aynı olduğu anlamına gelmiyor.

Bloomberg Intelligence kıdemli emtia stratejisti Mike McGlone (Mike McGlone), dizel krizinin 2008'deki enerji krizine benzer bir ekonomik şoku tetikleyebileceği uyarısında bulundu. Bu değerlendirme, ihracat yasağının fiyat etkisinin yanı sıra yakıt açığının reel ekonomi üzerindeki risklerinin de ele alınması gerektiğine işaret ediyor.

Şu ana kadar Donald Trump yönetiminin dizel ihracatını yasaklama kararı aldığına ilişkin bir açıklama yapılmadı. İhracat kısıtlaması tartışmasının gerçek bir politikaya dönüşüp dönüşmeyeceği ve bölgesel arz koşullarıyla rafinerilerin üretim hacmini nasıl etkileyeceği, yapılacak yeni açıklamalarla netleşecek.