Gartner: 3,5 trilyon dolarlık AI altyapı harcaması 2030’a kadar değer düşüklüğü riskiyle karşı karşıya

Gartner, mevcut AI altyapı yatırımları aynı hızla sürerse 2030 sonuna kadar 3,5 trilyon dolardan fazla harcamanın değer düşüklüğü riskiyle karşılaşabileceğini tahmin etti. Borç finansmanına yüksek ölçüde dayanan CoreWeave’in($CRWV) borç riski de yatırımların kârlılığı tartışmasının bir parçası haline geldi.

Gartner, 14 Ekim’de yayımladığı değerlendirmede veri merkezi işletmecilerinin 2030’a kadar sermaye harcamalarını ve finansman maliyetlerini karşılayıp yatırılan sermaye getirisini (ROIC) yüzde 12’ye çıkarabilmesi için toplam 8,5 trilyon dolar gelir elde etmesi gerektiğini bildirdi. Aynı dönemde veri merkezlerine atfedilebilecek kurumsal ve tüketici AI gelirinin en fazla 3,6 trilyon dolar olacağını öngördü.

Gartner’ın 3,5 trilyon dolarlık tahmini, yatırımların mevcut seyriyle devam etmesi halinde ortaya çıkabilecek riski ifade ediyor. Bu rakam kesinleşmiş bir zarar tutarı ya da belirli bir şirketin değer düşüklüğü miktarı anlamına gelmiyor.

Gartner, veri merkezi yatırımları ile gelir beklentileri arasındaki farkı değer düşüklüğü riskinin arka planı olarak gösterdi. Ancak yatırım planlarıyla öngörülen gelir arasındaki fark, gerçekleşmiş zarar olarak değerlendirilemez.

CoreWeave, 2026’nın ikinci çeyreğine ait SEC başvurusunda önemli miktardaki borcun mali durumunu, ek sermaye bulma ve borçlarını ödeme kabiliyetini olumsuz etkileyebileceğini risk faktörü olarak açıkladı. Şirket, SEC’e eylülde sunduğu yatırımcı materyalinde ise rekor düzeydeki sözleşme bakiyesini ve varlık bazlı finansman yöntemini öne çıkardı.

Sözleşme bakiyesi, gelecekte sunulacak hizmetlere ilişkin anlaşmaları gösteriyor; ancak tek başına fiilî nakit akışını veya borç ödeme kapasitesini garanti etmiyor. Gartner’ın sektör geneline ilişkin tahmini ile CoreWeave’in şirkete özgü borç açıklaması farklı kapsamda veriler.

Fortune, 17’sinde (yerel saatle) CoreWeave hisseleri ve tahvilleri üzerindeki baskıyla AI altyapı yatırımlarının yeterli getiri sağlayıp sağlayamayacağı tartışmasının büyüdüğünü bildirdi. Fortune’un aktardığına göre Solus Alternative Asset Management stratejisti Dan Greenhaus, CNBC’ye verdiği röportajda “Dönüm noktasının şimdi mi, yoksa faizler 25 ya da 50 baz puan daha yükseldikten sonra mı geleceğini bilmiyorum” dedi.

Greenhaus’un sözleri, AI yatırım patlamasının zirve yaptığını kesin biçimde ilan etmiyor; faiz artışlarının sürmesi halinde kırılgan iş modellerinin önce baskı görebileceği endişesini yansıtıyor. Röportajın doğrudan kaydı ve sözlerin söylendiği saat doğrulanamadı.

Fortune, CoreWeave CEO’su Michael Intrator’un çalışanlara gönderdiği notta sözleşme bakiyesinin borçları karşılamaya yeteceğini belirttiğini, NVIDIA($NVDA) CEO’su Jensen Huang’ın da şirketin mali temelini olumlu değerlendirdiğini aktardı. Her iki açıklamanın doğrudan metni doğrulanamadığından bu ifadeler Fortune’un haberine dayandırılıyor.

Gartner’ın tahmini; gelecekteki yatırımlara, gelirlere ve getiri varsayımlarına dayanan bir senaryo. Gerçek bir değer düşüklüğünün oluşup oluşmayacağı ve boyutu, yatırımların uygulanmasına, gelirlere ve maliyetlerin geri kazanılmasına bağlı olarak değişebilir.