Euro Bölgesi enflasyonu %3,8’e çıktı; Rehn: Enerji kaynaklı yayılıma dair kanıt yetersiz

Euro Bölgesi’nde eylül enflasyonu %3,8’e yükseldi. Ancak enerji fiyatlarındaki artışın tüketim kalemlerinin geneline yayıldığına dair henüz yeterli kanıt bulunmadığını Finlandiya Merkez Bankası Başkanı Olli Rehn söyledi.

Rehn, 20’sinde CEPS Makroekonomi Grubu’nun düzenlediği webinarda, “Enflasyon artışı en azından şu an için geniş tabanlı görünmüyor” dedi. Faiz kararlarında enerji fiyatlarının kendisinden çok, artışın diğer fiyatlara ve ücretlere yansıyıp yansımadığının önem taşıdığını belirtti.

Finlandiya Merkez Bankası’nın yayımladığı konuşma metnine göre Rehn, eylül ayında enerji enflasyonunu %18,9, enerji ve gıda hariç çekirdek enflasyonu ise %2,5 olarak açıkladı. Orta Doğu’daki çatışmaların enerji fiyatlarını artırdığını, rafinaj ve dağıtım maliyetlerinin de tüketici fiyatlarını yukarı çektiğini söyledi.

Fiyat artışları bazı kalemlerde yoğunlaştı. Tüketici fiyat endeksinin 136 alt kaleminden 19’unda artış %5’i aştı. Yükseliş; yakıt, elektrik ve taşımacılık hizmetleri gibi enerjiyle doğrudan veya dolaylı bağlantılı ürün ve hizmetlerde görüldü.

Rehn, iş gücü talebinin zayıfladığını ve ücret artışlarının görece ılımlı seyrettiğini belirterek enerji şokunun temel enflasyona yansıyan ‘ikinci tur etkilerinin’ henüz belirgin olmadığını değerlendirdi. Bununla birlikte fiyat baskılarının diğer kalemlere yayılıp yayılmadığının izlenmesi gerektiğini söyledi.

Avrupa Merkez Bankası (ECB), 10 Eylül’de üç temel politika faizini 0,25’er puan artırdı. Rehn, enflasyon görünümü ve Orta Doğu’daki çatışmaların yarattığı riskler dikkate alındığında bu artışın gerekli olduğunu düşündüğünü belirtti. Gelecek faiz adımlarının önceden belirlenmediğini; enflasyon görünümünün, temel enflasyondaki seyrin ve para politikasının ekonomiye yansımasının her toplantıda değerlendirildiğini söyledi.

Euro Bölgesi ekonomisi ikinci çeyrekte %0,6 büyüdü. Ancak oynaklığı yüksek İrlanda GSYH’si yerine düzeltilmiş iç talebi dikkate alan göstergede, ilk yarıdaki çeyreklik büyüme yaklaşık %0,3 ile istikrarlı seyretti. Rehn, İrlanda’daki çok uluslu şirket faaliyetlerinin Euro Bölgesi’nin çeyreklik GSYH verilerini önemli ölçüde etkilediğini açıkladı.

ECB’nin eylül ayı makroekonomik tahminlerinde Euro Bölgesi’nin 2027 büyümesi %1,4, yıllık enflasyonu %2,5 olarak öngörüldü. Enerji şokunun daha güçlü ve uzun süreli olduğu ağır alternatif senaryoda ise aynı yıl büyüme %0,4, enflasyon %5,4 düzeyinde hesaplandı. Bu değerler, şokun şiddetine bağlı varsayımsal senaryoya dayanıyor.

Rehn, para politikasından ayrı olarak Avrupa’nın savunma, enerji ve verimlilik yatırımlarını gündeme getirdi. Ortak savunma yatırımı ve tedarik süreçleri, yenilenebilir enerji ve nükleer enerji yatırımları ile Tasarruf ve Yatırım Birliği üzerinden sermaye piyasalarının bütünleşmesini önerdi. Dijital hizmetlerde, şirket yatırımlarında ve ihracatta yapay zekâ bağlantılı faaliyetlerin arttığına da değindi.

Rehn, ECB’nin aralık toplantısında güncellenmiş makroekonomik tahminleri değerlendireceğini söyledi.