Rusya, motorin ihracat yasağını Ocak 2027 sonuna uzatmak için taslak hazırlıyor

Rusya, motorin ihracat yasağını Ocak 2027 sonuna kadar uzatacak bir hükümet kararnamesi taslağı hazırlıyor. Dünya piyasalarına yönelik tedarikin ise yasağa istisna tutulması planlanıyor.

Rusya Başbakan Yardımcısı Aleksandr Novak (Alexander Novak), 30 Ekim'de hükümetin yasağı gelecek yıl ocak ayı sonuna kadar uzatacak kararname üzerinde çalıştığını ve dünya piyasalarına tedarike istisna getirileceğini söyledi. Rusya hükümetinin resmi bilgi portalında yayımlanan açıklama, kararname taslağının henüz hazırlık aşamasında olduğunu gösteriyor.

Novak, ekim ayı motorin ihracat planını 510 bin ton, kasım ayı planını ise 2 milyon 150 bin ton olarak açıkladı. Kasım planı önceki plana göre 1 milyon 640 bin ton daha yüksek. Bu rakamlar ihracat planlarını gösteriyor; fiilen sevk edilen miktar ya da hükümetin izin verdiği kota anlamına gelmiyor.

Rusya hükümeti 30 Temmuz'da benzin, motorin, deniz yakıtı ve gaz yağı dahil çeşitli ürünlere ihracat kısıtlamaları getirdiğini duyurdu. Hükümet açıklamasında önlemlerin 1 Ağustos 2026'da yürürlüğe girdiği ve 31 Ocak 2027'ye kadar uygulanacağı belirtildi.

Doğrudan üreticilerin motorin ve benzeri ürün ihracatına istisna tanınmıştı. Üreticilere yönelik kısıtlama ayrıca 31 Ekim'e kadar, üretici olmayan ihracatçılara uygulanan genel yasak ise 31 Ocak 2027'ye kadar uzatılmıştı. TASS, üreticilere yönelik kısıtlamanın uzatıldığını bildirmişti.

TokenPost daha önce Rusya'nın rafineri faaliyetlerindeki aksaklıklar sürerken motorin ihracat yasağını 31 Ekim'e kadar uzattığını haberleştirmişti. Novak'ın son açıklaması, mevcut kısıtlamaları daha ileri bir tarihe uzatacak kararname taslağıyla ilgili.

Rusya hükümeti, 10 Ekim'de ABD ve Rusya liderleri arasındaki anlaşma doğrultusunda dünya piyasalarına tedarik edilmek üzere 500 bin ton motorine izin vereceğini duyurdu. TASS'ın aktardığı bu karar, kısıtlamaların Rus motorininin uluslararası piyasalara arzını tamamen durdurduğu anlamına gelmediğini gösteriyor.

Reuters, 29 Ekim'de iki isimsiz sektör yetkilisine dayanarak motorin ihracat yasağının yıl sonuna kadar sürmesinin beklendiğini bildirdi. Haberde kasım ayı ihracat kotasının 2 milyon tona çıkacağı bilgisi de yer aldı; bu aktarım sektör kaynaklarının beyanlarına dayanıyordu.

Novak'ın açıkladığı 2 milyon 150 bin tonluk rakam bir ihracat planı, Reuters'ın aktardığı 2 milyon ton ise kota. Farklı ölçütlere dayandıkları için bu iki rakam doğrudan karşılaştırılamaz.

ABD Hazine Bakanlığı, 135 sayılı genel lisansla Rus motorininin satışı, teslimi, boşaltılması ve ithalatıyla ilgili işlemlere 7 Nisan 2027'ye kadar izin verdi. ABD lisansının kapsadığı işlemler Rusya'nın ihracat kısıtlamalarından ayrı; lisans, fiili ihracat miktarını belirlemiyor.

Uluslararası Enerji Ajansı (IEA), 14 Ekim'de yayımladığı petrol piyasası raporunda eylül ayındaki küresel motorin ihracatının geçen yılın aynı dönemine kıyasla günde 700 bin varil azaldığını hesapladı. Rusya ve Orta Doğu'nun motorin ve gaz yağı net ihracatı ise günde 1 milyon 300 bin varil düşerek 820 bin varile geriledi. Bunlar raporda yer alan iki ayrı gösterge.

Diğer bölgelerdeki arz artışı düşüşün bir bölümünü karşılasa da küresel toplam ihracat geçen yılın seviyesinin altında kaldı. Küresel motorin ihracatı ile Rusya ve Orta Doğu'nun motorin ve gaz yağı net ihracatı farklı ölçütler.

IEA, Rusya'nın ihracat kısıtlamalarını daha önce gevşetmesinin, rafineri kapasitesindeki yetersizlik nedeniyle küresel gaz yağı arz-talep dengesini önemli ölçüde değiştirmesinin zor olduğunu değerlendirmişti. Bu analiz, Novak'ın 30 Ekim'deki açıklamasından önce yayımlanan raporda yer aldı.