Florida’da CAIR faaliyetlerini durdurdu; mahkeme, terör örgütü ilanının askıya alınması talebini reddetti

Florida eyaletinin CAIR’ı ‘yerel terör örgütü’ olarak tanımlama kararı 5 Kasım’da yürürlüğe girince Amerikan-İslam İlişkileri Konseyi (Council on American-Islamic Relations, CAIR) ve Florida şubesi CAIR-Florida eyaletteki faaliyetlerini durdurdu. Bu karar, federal hükümetin terör örgütü ilanından ayrı, eyalet hukukuna dayalı bir işlem.

ABD Federal Bölge Mahkemesi Yargıcı Allen C. Winsor, 4 Kasım’da ihtiyati tedbir talebini kısmen kabul etti. Mahkeme, ilanı iptal etme veya uygulanmasını durdurma taleplerini kabul etmedi.

Kararda, CAIR-Florida’nın yalnızca Florida’da faaliyet gösterdiği yönündeki beyanı ve ilan yürürlüğe girdiğinde eyaletteki çalışmalarının fiilen durabileceği değerlendirmesi, ön inceleme aşamasında kabul edildi. İki kuruluş da kararın yürürlüğe girmesiyle savunuculuk çalışmalarını ve faaliyetlerini durdurdu.

Mahkeme, Florida başsavcısı ile eyalet savcılarının CAIR’a, çalışanlarına ve hukuki hizmet sunan üçüncü kişilere yalnızca bu hizmetleri sağladıkları gerekçesiyle yaptırım uygulamasını yasakladı. Tedbir, bu hukuki yardımla ilgili yaptırımları kapsıyor; başka eylemlere uzanmıyor.

Karar, iki kuruluşun 1.000 dolar teminat yatırması halinde derhal yürürlüğe girecek. Teminatın yatırılıp yatırılmadığı ayrıca doğrulanmadı.

Mahkeme kararı, terör örgütü ilanının yürürlüğünü durdurmadı veya ilanı geçersiz kılmadı. Yalnızca hukuki hizmet sunulması nedeniyle ceza uygulanmasını sınırladı; ilanla bağlantılı diğer kısıtlamaları kaldırmadı.

Mahkeme, ön incelemede CAIR tarafının usul güvencelerinin ihlal edildiği iddiasındaki esas davayı kazanma olasılığını kanıtlayamadığına hükmetti. İlanın ardından eyalet mahkemesinde itiraz yolu bulunduğunu, ancak iki kuruluşun bu yolu kullanmadığını da değerlendirmesinde dikkate aldı.

Mahkeme, örgütlenme özgürlüğünün ihlal edildiği iddiasında da davayı kazanma olasılığının yeterince ortaya konmadığını belirtti. İlanın kuruluşların çalışmalarına ağır darbe vurabilmesi ile düzenlemenin konuşmayı doğrudan yasaklayıp yasaklamadığı ayrı meseleler olarak ele alındı.

Mahkeme, ilan sisteminin ifade özgürlüğünü önceden kısıtladığı yönündeki iddiayı da kabul etmedi. Karara göre sistem, belirli mesajların verilmesini doğrudan engellemiyor.

Buna karşılık mahkeme, hukuki danışmanlığı maddi destek sayarak cezalandıran hükmü, ifade içeriğine dayalı bir kısıtlama olarak değerlendirdi. Bu hükmün CAIR tarafının hukuki hizmet almasına uygulanması halinde anayasaya aykırı olabileceğine karar vererek yalnızca bu bölümü kapsayan bir tedbir çıkardı.

Bu karar, ihtiyati hukuki koruma talebine ilişkin. İlanın hukuka uygunluğu veya eyalet yönetiminin öne sürdüğü iddiaların doğruluğu hakkında nihai hüküm vermiyor. Amerikan Sivil Özgürlükler Birliği’nin Florida şubesi ACLU Florida da kararın davadaki tüm meseleleri çözmediğini ve eyaletin iddialarını doğrulanmış olgular haline getirmediğini açıkladı.

Florida’nın idari sicilinde, Vali Ron DeSantis ile eyalet kabinesinin ilanı 29 Eylül’de onayladığı, duyurunun ise 6 Ekim’de yayımlandığı kaydedildi. Duyuru, kararın yayımlandıktan 30 gün sonra yürürlüğe girmesini öngörüyordu; idari sicildeki kayda göre ilan 5 Kasım’da yürürlüğe girdi.

İşlem, Florida eyalet meclisinin 1471 sayılı yasa tasarısı (HB 1471) kapsamındaki eyalet hukuku sürecine dayanıyor. DeSantis’in Aralık 2025’te bir başkanlık kararnamesiyle yaptığı önceki ilan bu işlemden ayrı. Söz konusu kararnamenin uygulanması, ayrı bir davada Mart 2026’da ihtiyati tedbirle durdurulmuştu. ACLU Florida’nın dava kayıtları da iki süreci birbirinden ayırıyor.

CAIR ve CAIR-Florida mahkeme kararına itiraz edeceklerini açıkladı. Florida Başsavcısı James Uthmeier ise X’te yayımladığı mesajda kararı eyalet yönetiminin zaferi olarak nitelendirdi.

Mahkeme, taraflardan 18 Kasım’a kadar görüşerek davanın sonraki adımlarına ilişkin ortak bir rapor sunmalarını istedi. Taraflar plan üzerinde uzlaşamazsa raporda kendi görüşlerini de bildirmeleri gerekiyor.