WikiHow'dan OpenAI'a dava: 11 bin makale izinsiz kullanıldı iddiası

WikiHow, açıklayıcı ve rehber niteliğindeki 11 binden fazla makalesini izinsiz şekilde ChatGPT'nin eğitiminde kullandığı iddiasıyla OpenAI'a karşı ABD'de dava açtı. Üretken yapay zekanın kamuya açık web içeriğini eğitim verisi olarak ne ölçüde kullanabileceği sorusu yeniden mahkeme gündemine taşındı.

AI dava takip sitesi The World of AI, WikiHow'un 21'inde (yerel saatle) ABD New York Güney Bölge Mahkemesi'nde OpenAI'a karşı telif hakkı davası açtığını duyurdu. Dava numarası 1:26-cv-07171 olarak kaydedildi ve dosyanın durumu şu an için 'yeni açılmış' olarak görünüyor.

Hukuk odaklı yayın Law360'a göre WikiHow, OpenAI'ı büyük ölçekli kopyalamayla suçluyor. Şirketin iddiasına göre OpenAI, WikiHow'a ait 11 binden fazla açıklayıcı makaleyi ChatGPT'nin eğitiminde kullandı ve bu makalelerin en az 1200'ü tescilli telif hakkına sahip eserlerden oluşuyor.

Sorun yalnızca eğitim aşamasıyla sınırlı değil. WikiHow, ChatGPT'nin kendine özgü rehber içeriklerini neredeyse birebir yeniden ürettiğini de öne sürüyor. Bu iddia, basit bir eğitim verisi kullanımı tartışmasının ötesine geçerek üretilen çıktının orijinal içerikle doğrudan rekabet edebileceği 'yorum'unu güçlendiriyor.

WikiHow, günlük yaşam bilgilerini ve pratik talimatları adım adım sunan bir platform. Kullanıcı bir soru sorduğunda ChatGPT'nin anında yanıt üretebildiği alanla önemli ölçüde örtüşüyor. Davanın hem eğitim verisi tedarikini hem de üretilen içeriğin ikame edilebilirliğini konu etmesinin arkasında bu örtüşme yatıyor.

Telif hakkı davalarında 'adil kullanım' ilkesi, bir eserin izinsiz kullanılmış olsa bile amaç, nitelik, kullanılan miktar ve orijinal eserin pazarına etkisi gibi unsurlar değerlendirilerek istisnai olarak meşru sayılabileceğini öngörüyor. Üretken yapay zeka davalarında kamuya açık web verisinin toplu şekilde toplanıp eğitimde kullanılmasının 'dönüştürücü kullanım' sayılıp sayılmayacağı ve orijinal içeriğe olan talebi ikame edip etmediği belirleyici hale geliyor.

Bu dava, New York Güney Bölge Mahkemesi'nde birikmeye devam eden yapay zeka telif hakkı uyuşmazlıklarına yeni bir örnek ekledi. Gazete, yazar ve yayınevlerinin açtığı davalar sürerken, artık günlük yaşam odaklı rehber içerik platformlarının da sürece dahil olması anlaşmazlığın kapsamını genişletiyor.

OpenAI'ın bu davaya ilişkin doğrudan bir açıklaması şu ana kadar doğrulanmadı. Ancak şirket, New York Times ile yaşadığı telif hakkı uyuşmazlığı gibi önceki davalarda kamuya açık verilerle yapılan eğitimin adil kullanım kapsamına girdiği yönünde görüş bildirmişti. Bu davada da adil kullanım değerlendirmesinin ana tartışma konusu olması bekleniyor.

WikiHow'un dava konusu yaptığı içerik, haber metinleri veya edebi eserlerden farklı bir nitelik taşıyor. Belirli bir olayı aktaran ya da kurgusal anlatı içeren eserlerden çok, günlük sorunlara yönelik adım adım yöntem ve prosedür sunan pratik içeriklere yakın. Mahkemenin bu tür içerikleri yapay zeka eğitimi ve çıktı rekabeti bağlamında nasıl değerlendireceği merak konusu.

IP Feed'in derlediği verilere göre OpenAI, ABD'de federal düzeyde açılan 27 fikri mülkiyet davasında taraf olarak yer alıyor ve bunlardan 16'sı halen sürüyor. WikiHow davası da bu listeye eklendi. Yapay zeka destekli bir derleme olması nedeniyle sınırları bulunan bu rakam, yine de OpenAI'ı çevreleyen telif hakkı anlaşmazlıklarının tek bir davayla sınırlı kalmayıp biriktiğini gösteriyor.

Bu dava doğrudan kripto para ile ilgili değil. Ancak yapay zeka eğitim verisi maliyetleri, web taramasına izin verilen kapsam ve içerik lisanslama müzakereleri gibi konularla iç içe geçtiği için teknoloji şirketlerinin genel maliyet yapısını etkileyebilecek bir mesele. Gerçek etkinin ne olacağı, mahkemenin adil kullanım kararı ve olası tedbir kararının kapsamı netleştikten sonra ortaya çıkacak.

Yapay zeka eğitim verisi ve telif hakkı tartışmaları, diğer pazarlarda da platform ve içerik şirketlerini geniş çapta ilgilendiren bir konuya dönüşüyor. TokenPost daha önce Amazon'un nadir kitap tarama tartışmasının yapay zeka eğitim verisi rekabetini basılı eser koruma sorununa kadar genişlettiğini aktarmıştı. WikiHow davası, aynı tartışmanın çevrimiçi rehber içerik pazarına taşınmış bir örneği.

Avrupa Birliği (AB) de genel amaçlı yapay zeka model sağlayıcılarına telif hakkına uyum politikası oluşturma ve eğitim verisi içeriğinin özetini kamuya açıklama yükümlülüğü getiren bir düzenleme çerçevesi kuruyor. TokenPost'un daha önce aktardığı AB'nin genel amaçlı yapay zeka yaptırım uygulaması örneğinde olduğu gibi, yapay zeka eğitim verisinin şeffaflığı ve hak yönetimi standartları, ABD'deki davalardan bağımsız olarak uluslararası bir düzenleme gündemi haline geliyor.

WikiHow'un tazminat talebinin yanı sıra OpenAI'ın ileride bu içerikleri kullanmasını engellemek için tedbir kararı da istediği belirtiliyor. Ancak kamuya açık özet düzeyinde nihai talep tutarı henüz belirtilmiş değil. Dava şu an için yeni açılmış aşamada ve dilekçenin kamuya açıklanacak kapsamı ile OpenAI'ın savunma dilekçesi sürecinde tartışma konuları netleşecek.