Tesla'nın(TSLA) 'robotaksi' hizmeti, ABD'nin Teksas eyaletindeki Austin kentinde davetiye usulüyle başlayan denemenin üzerinden yaklaşık bir yıl geçtikten sonra Florida ve Teksas'taki altı şehirde sınırlı bölgelere genişledi. İlk hizmet, güvenlik gözetmeninin araçta bulunduğu küçük ölçekli bir denemeydi; şu anki hizmet duyurularında ise araç filosunda Model Y ile Cybercab birlikte yer alıyor.
Tesla, 22 Haziran 2025'te (yerel saatle) Teksas'ın Austin kentinde yolcu taşıyan robotaksi denemesine başladı. Reuters ilk etapta yaklaşık 10 aracın kullanıldığını aktarırken, The Verge devreye alınan Model Y sayısının 10 ile 20 arasında olduğunu bildirdi.
Hizmet halka açık değil, davetiyeliydi. Araçlar önceden belirlenmiş 'geofence' yani sınırlı bölge içinde çalıştı ve ön yolcu koltuğunda bir Tesla çalışanı güvenlik gözetmeni olarak yer aldı. Kötü hava koşulları, karmaşık kavşaklar ve otoyol sürüşü de ilk denemenin kapsamı dışında tutuldu.
Tesla CEO'su Elon Musk(Elon Musk), X hesabından ilk müşterilerden sabit 4,20 dolarlık bir ücret alındığını duyurdu. O dönemki hizmet ücretli taşımacılık şeklindeydi, ancak tamamen sürücüsüz ticari hizmetin genel müşterilere hemen açıldığı anlamına gelmiyordu.
İlk tepkiler karışıktı. Bazı kullanıcı videolarında sorunsuz bir yolculuk deneyimi görülürken, kimi görüntülerde tedirgin edici sürüş anları da yer aldı. Reuters, ilk sürüş görüntülerinden birinde aracın yaklaşık 6 saniye boyunca yanlış şeride girdiğini, başka bir aracın ise saatte 35 mil sınırı olan bir bölgede 40-45 mil hızla ilerlediğini bildirdi.
ABD Ulusal Karayolu Trafik Güvenliği İdaresi (NHTSA), internette paylaşılan videolarda görülen robotaksi sürüş sorunlarının ardından Tesla'dan bilgi talep etti. Bu da ilk denemenin yalnızca bir teknoloji gösteriminin ötesine geçip düzenleyici ve güvenlik denetiminin konusu haline geldiğini gösteriyor.
'Robotaksi', sürücünün doğrudan müdahale etmediği otonom sürüşe dayalı bir çağrılı taşımacılık hizmetini ifade ediyor. 'Geofence' ise aracın çalışabileceği bölgeyi önceden sınırlayan yöntem. Tesla'nın Austin denemesi davetiye usulü, geofence ve güvenlik gözetmeni eşliğinin bir arada olduğu sınırlı bir işletme modeliyle başladı.
Tesla'nın teknoloji yaklaşımı da tartışmanın merkezinde. Şirket kamera tabanlı otonom sürüş yaklaşımını sürdürürken, Waymo gibi rakipler lidar ve radarı birlikte kullanıyor. Austin denemesi, iki farklı teknoloji yolunun gerçek yollarda nasıl fark yarattığını gösteren açık bir test alanına dönüştü.
Tesla'nın resmi destek sayfası, 4 Eylül 2026 itibarıyla robotaksi hizmetinin Miami, Orlando, Tampa, Austin, Dallas ve Houston'daki sınırlı bölgelerde sunulduğunu belirtiyor. Ücretlerin uygulama üzerinden önceden gösterildiği, çalışma saatlerinin ise bölgeye göre değişebileceği açıklanıyor.
Filoda Model Y ve Cybercab birlikte listeleniyor. Tesla, hangi aracın atanacağının kullanılabilir araçlara ve yolcu sayısına göre belirlendiğini duyuruyor. Şirket ayrıca sürücü koltuğuna denk gelen ön sol koltuğa yolcu alınmadığını da belirtiyor.
Bu gelişme, TokenPost'un daha önce Tesla'nın Cybercab satın alma ve robotaksi altyapısına katılım niyetlerini toplamaya başladığını aktardığı haberle de örtüşüyor. O dönem Tesla, Cybercab satın alma, mobilite merkezi ve altyapı katılımı niyetlerini tek bir formdan almaya başlamıştı.
Cybercab, Tesla'nın robotaksi için sunduğu özel tasarım araç. Söz konusu duyuru, genel müşterilere yönelik ücretli hizmetin başlangıç tarihini netleştirmemişti.
Kişisel veri işleme de ilk hizmetin tartışmalı noktalarından biri. Tesla'nın robotaksi gizlilik bildirimi, genel kullanımda konum, güzergah, ödeme ve uygulama kullanım bilgilerinin toplandığını açıklıyor. Erken erişim kullanıcıları ve yolcular için ise dış kamera analizi, iç kamera analizi ve ses algılama verilerinin varsayılan olarak toplanabileceği belirtiliyor.
Düzenleyici ortam da değişti. Teksas Motorlu Taşıtlar Dairesi (TxDMV), ticari otomatik araç işletmeciliği için aktif onay gerektiğini duyuruyor. Reuters, Teksas'ın 20 Haziran 2025'te robotaksilere ilişkin eyalet izin kurallarını yürürlüğe koyduğunu ve söz konusu düzenlemenin 1 Eylül 2025'te yürürlüğe girdiğini bildirdi.
Tesla'nın robotaksi hamlesi, araç satışının ötesine geçip otonom taşımacılık hizmetiyle gelir modelini genişletme girişimi olarak okunuyor. Ancak Austin denemesinin gösterdiği asıl nokta, lansmanın kendisinden çok sınırlı bölge, güvenlik gözetimi, veri toplama ve izin sisteminin birlikte yürüdüğü bir hizmet modeli olması. Türk okuyucular için de bu örnek, otonom sürüşün ticarileşme hızının yalnızca teknolojiye değil, idari onay ve kullanıcı verisi işleme standartlarına da bağlı olabileceğini gösteriyor.
Yorum 0