Kripto sektörü siyasete yön veriyor: Fairshake 2,6 milyar dolarlık fonla sahada

2026’daki ABD ara seçimleri yaklaşırken kripto para sektörü siyasi kampanyalara güçlü biçimde dahil olmaya başladı. Kripto yanlısı politikaları destekleyen süper politik eylem komiteleri (süperPAC'ler) milyonlarca doları bulan bütçelerle lobi faaliyetlerini hızlandırıyor. Başkan Trump’ın yeniden sahneye çıkışı ve seçim atmosferinin kızışmasıyla birlikte kripto paraların Washington’daki etkisi her geçen gün daha da büyüyor.

Kripto dünyasının en bilinen süperPAC’lerinden biri olan Fairshake, yalnızca 2025’te 1,33 milyar dolar (yaklaşık 1,947 milyar ₺) toplamayı başardı. Böylece toplam fonu 1,9 milyar doları (yaklaşık 2,779 milyar ₺) aşmış oldu. Fairshake'e en büyük bağışçılar arasında Coinbase, Ripple(XRP) ve Andreessen Horowitz yer aldı; her biri yaklaşık 25 milyon dolarlık (yaklaşık 365 milyon ₺) katılım sağladı. 2024 boyunca kripto endüstrisinden siyasete aktarılan toplam tutar ise 2,45 milyar dolar (yaklaşık 3,587 milyar ₺) ile rekor kırmıştı.

Ancak bu devasa fon akışı, bazı gözlemciler tarafından demokrasiyi tehdit eden bir unsur olarak görülüyor. Kampanya reformu savunucusu Campaign Legal Center’dan Saurav Ghosh, büyük bağışların seçmenleri sistemin dışına iterek kripto endüstrisinin kendi lehine bir düzen kurmaya çalıştığını vurguladı. Ghosh’a göre bu durum ‘demokratik adaleti ve şeffaflığı’ zedeliyor.

Bu süperPAC’ler doğrudan bir partiye bağlı olmak yerine, kripto dostu aday ve yasalara odaklanıyor. Fairshake’in 2023–2024 döneminde Demokrat adaylara daha fazla destek verdiği görülürken, Gemini kurucuları Cameron ve Tyler Winklevoss, muhafazakâr ve Trump yanlısı duruşuyla bilinen “Digital Freedom Fund” adlı PAC’a milyonlarca dolar katkıda bulundu. Bu eğilim, kripto endüstrisinin muhafazakâr blokla açık bağ kurduğu algısını güçlendiriyor.

Kripto sektörü tarafından güçlü şekilde desteklenen ‘Clarity Yasası’, Temsilciler Meclisi’nden geçse de Senato’da takılmış durumda. Bu çıkmazın temelinde partiler arası sert görüş ayrılıkları yatıyor. Öyle ki Coinbase, yasa tasarısından memnun kalmayarak destekten çekildiğini duyurdu. Daha önce oylaması yapılan GENIUS tasarısında ise Demokratlar, Cumhuriyetçilerin iki katı kadar ‘hayır’ oyu kullandı. Bu durum sektörün giderek Cumhuriyetçilere yakınlaştığı eleştirilerine neden olurken, Demokrat kongre üyesi Sam Ricardo, tek partiye yaslanmanın iktidar değişimlerinde ciddi risk oluşturduğunu belirterek ‘partiler üstü yaklaşım’ ihtiyacına işaret etti.

Kripto sektörü siyasi etkisini ilk olarak 2020–2021 yükseliş döneminde reklam ve sponsorluklarla göstermeye başladı. Eski FTX CEO’su Sam Bankman-Fried, 2022 yılında yapılan ara seçimlerde 1 milyar doları (yaklaşık 1,463 milyar ₺) aşan bağışlar yaptı ancak bu eylemleri FTX’in çöküşü ve dolandırıcılık suçlamalarıyla gölgede kaldı. Fakat 2024 Başkanlık seçimi kripto paraları ilk kez ciddi bir ‘politik gündem maddesi’ haline getirdi. Başkan Trump’ın Bitcoin(BTC) konferansına bizzat katılarak düzenleme karşıtı söylemlerini yinelemesi, sektörde ciddi yankı uyandırdı. Fairshake, 2024 seçim sezonunda Coinbase’ten gelen 92 milyon dolar dahil olmak üzere toplamda 2,6 milyar dolar (yaklaşık 3,804 milyar ₺) toplayarak büyük bir siyasi etki kurdu. Daha liberal çizgideki “Protect Progress” 345 milyon dolar, daha muhafazakâr olan “Defend American Jobs” ise 570 milyon dolar harcayarak sahaya indi.

2024 yılı başında Senato’da tartışılan yeni piyasa yapısı yasa tasarısı da benzer bir çıkmaza takıldı. Coinbase’in tasarıda yer alan ‘stabil kripto para getirisi yasaklama’ maddesine tepki göstermesi sonucunda destek geri çekildi ve görüşmeler tıkandı. Bunun üzerine finans komitesi, banka ve sektör temsilcileriyle kapalı toplantılar düzenledi ancak buradan da sonuç çıkmadı. Demokrat senatörler süreci ‘yapıcı’ olarak değerlendirirken, Cumhuriyetçiler yasanın geçmesi için daha ısrarlı davranıyor. Öte yandan, Trump yaptığı son konuşmada Cumhuriyetçilere “orta seçimlerin millileştirilmesi” çağrısı yaparak seçim sistemine müdahale fikrini gündeme taşıdı. Bu açıklama bazı hukukçular tarafından "seçimlere müdahale" ve "anayasal risk" olarak yorumlandı.

Tüm bu gelişmeler, “paranın kanun yaptığı” bir döneme girildiği yorumlarına neden oluyor. Yurttaş örgütü Public Citizen’dan Rick Claypool, büyük bütçeli bağışçıların siyasi gündemin odak noktası haline gelmesinin tehlikeli olduğunu ve halkın önceliklerinin göz ardı edilme riskini artırdığını ifade etti.

Kripto endüstrisi, Washington’daki ağırlığını artırmaya devam ediyor. Fairshake gibi süperPAC’ler, yasa yapım süreçlerinde büyük rol oynamaya aday. Mevcut siyasi iklimde bu etkinin hızla artacağı öngörülürken, sıradan seçmenin gözetimi ve katılımı da her zamankinden daha kritik hale geliyor.