Cardano(ADA) kurucusu Hoskinson, ABD'nin Clarity Act tasarısını topa tuttu: Yeni token projeleri için 'sonsuz menkul kıymet' riski

에이다(ADA) kurucusu Charles Hoskinson(Charles Hoskinson), ABD Temsilciler Meclisi’nde gündemde olan H.R. 3633 (diğer adıyla ‘Clarity Act’) tasarısını hedef alarak, “düzenleyici netlik” söyleminin aksine, ABD’de bundan sonra çıkacak token projelerini fiilen ‘menkul kıymet’ kategorisine kilitleyebileceği uyarısında bulundu. Hoskinson’a göre tasarı, mevcut büyük ağlara avantaj sağlarken, yeni projeler için daha ilk günden yüksek bariyerler kurarak ABD içindeki yeniliği baskılayabilir.

2’sinde (yerel saatle) yayımladığı videoda Hoskinson, Ripple CEO’su Brad Garlinghouse(Brad Garlinghouse)’un “kusurlu bile olsa bir yasa, hiç yasadan iyidir” şeklindeki yaklaşımına doğrudan itiraz etti. Onun çıkarımı netti: ‘kötü bir yasa’, ‘yasa olmamasından’ daha iyi değil. Sektörün ihtiyacının ‘ilke odaklı’ bir düzenleme olduğunu vurguladı. Yani token’ların varsayılan olarak menkul kıymet sayıldığı, daha sonra istisna tanınan bir model yerine; modernize edilmiş menkul kıymetler rejimi içinde dijital varlıkların *özelliklerini* yansıtan açık kriterlerin en baştan tanımlanması gerektiğini savundu.

Hoskinson’ın en büyük çekincesi, Clarity Act’in yeni dijital varlıkları önce ‘menkul kıymet’ olarak sınıflandırıp, ağ yeterince ‘merkezsizleştiğinde’ ABD Menkul Kıymetler ve Borsa Komisyonu’ndan(SEC) ‘emtia(commodity) statüsüne mezuniyet’ almaya zorlayan bir çerçeve yaratabileceği yönündeki okuma. Bu mantık uygulanırsa, XRP(XRP), 에이다(ADA) ve Ethereum(ETH) gibi ağların da ilk çıkış dönemlerinde menkul kıymet kategorisine gireceğini düşünüyor. Buradaki kritik ayrım, önceki projelerin bir şekilde ‘kazanılmış hak(grandfathering)’ alanına çekilme ihtimali bulunurken, yeni projelerin daha ilk günden karmaşık bir düzenleyici labirente sokulacak olması. Hoskinson, “ilk günden menkul kıymet olarak başlarsak, SEC’in bu statüyü *sonsuz* süre korumasını ne fiilen engelleyecek?” sorusunu defalarca tekrarladı. Son yıllarda düzenleyici kurumların sektöre karşı sert uygulamalarına dikkat çekerek, henüz atanmamış kişilerin ve yazılmamış ‘rulemaking’ süreçlerinin inisiyatifine bel bağlamanın ciddi risk taşıdığını söyledi.

Metnin kağıt üzerinde makul görünebileceğini ancak uygulamada çok daha cezalandırıcı bir hale evrilebileceğini belirten Hoskinson, SEC’in ‘rulemaking’ aşamasında kullanabileceği bir dizi ‘attack vector(“saldırı vektörü”)’ olduğuna işaret etti. İlk örneği, başvuru dosyalarıydı. Kurumun, dosyanın ‘tamlığı’ üzerinden defalarca ek bilgi ve düzeltme talep ederek, her seferinde inceleme süresini sıfırlayıp pratikte süreci süresiz uzatabileceğini öne sürdü. Bir diğer sorun, tasarıda geçen ‘common control(“ortak kontrol”)’ kavramının net tanımlanmamış olması. Hoskinson, açık kaynak topluluklarındaki koordinasyon ve geliştirme faaliyetlerinin, düzenleyiciler tarafından “merkezileşmiş yönetim kanıtı” şeklinde yorumlanabileceğinden endişeli. Ayrıca ağın yeterince merkezsizleştiğini kanıtlama sürecinde, ihraççıların takma isimli cüzdan yapılarında *gerçek faydalanıcıyı(beneficial owner)* tespit etmeye zorlanması ya da henüz var olmayan SEC uyum sınıflandırmalarına güvenmek zorunda kalınmasının, pratikte ‘kanıtlanamaz görevler’ doğurabileceğini savundu.

Hoskinson, tasarının bu haliyle geçmesi durumunda, Gary Gensler(Gary Gensler) döneminde şekillenen yaklaşımın adeta “kanunla mühürleneceğini” iddia etti. Ona göre SEC, rulemaking süreci üzerinden yeni projelerin ABD’de fiilen faaliyete başlamasını engelleyebilecek ve sorumluluğu DeFi(merkeziyetsiz finans) geliştiricisi bireylere kadar genişletebilecek araçlar elde edebilir. Washington’daki tartışmaların yüzeyde ‘piyasa yapısı reformu’ başlığıyla yürütülse de, perdenin arkasında asıl kavganın ‘stablecoin getiri(stablecoin yield)’ alanı etrafında döndüğünü savundu. Sektörde en hızlı büyüyen ve en büyük sistemik riskleri içeren bu alan gerektiği gibi ele alınmazken, ‘piyasa yapısı’ etiketiyle bambaşka bir yönü sıkılaştıran düzenlemeler hazırlanabileceğini öne sürdü.

Hoskinson’ın çözüm önerisi, tasarının ilke temelli biçimde baştan yazılması. Burada *modernize edilmiş menkul kıymetler yasası*, blokzincir uyumlu şeffaflık ve bildirim standartları, geliştiriciler ile DeFi ekosistemi için açık koruma hükümleri ve özellikle de ikincil rulemaking süreçlerinde düzenleyici takdir yetkisini sınırlayan net fren mekanizmaları öne çıkıyor. Bu yapılmazsa, tablonun hızla netleşeceği görüşünde: mevcut büyük ağlar yollarına devam edecek, ancak yeni nesil ABD token projeleri önce ABD dışındaki pazarlarda büyümek zorunda kalacak ve yıllar sonra, çok daha olgunlaştıktan sonra Amerikan pazarına girmeye çalışacak.

Haberin yazıldığı sırada 에이다(ADA), 0,2692 dolar seviyesinden işlem gördü. 1 dolar = 1.481,30 TL kuru esas alındığında, bu yaklaşık 399 TL’ye denk geliyor.