Balancer Labs Kapanıyor: Balancer(BAL) DAO Merkezli ‘Ultra İnce’ Modele Geçiyor

Balancer Labs kapanıyor. DeFi alanının önde gelen merkeziyetsiz borsalarından ‘Balancer(BAL)’ protokolünü yıllardır geliştiren ve adeta bir ‘kuluçka merkezi’ gibi çalışan şirket, yaşanan hack olayı sonrası artan hukuki riskler ve gelir eksikliği nedeniyle tasfiyeye giriyor. Protokol tarafı ise DAO odaklı, ‘çok ince’ bir yapıya geçerek yoluna devam etmeyi planlıyor.

Balancer ortak kurucusu Fernando Martinelli, 23’ünde (yerel saatle) proje yönetişim forumunda Balancer Labs’i kapatma kararı aldığını açıkladı. Balancer Labs, Balancer protokolünün ilk geliştirme, büyütme ve finansmanını üstlenen ana kurumsal yapıydı. Bu nedenle karar, fiilen ‘şirketi kapatıp, sadece protokolü hayatta bırakmaya’ benzeyen bir yeniden yapılanma anlamına geliyor.

Martinelli, “Balancer Labs artık protokolün geleceğine katkı sağlayan bir varlık değil, tam tersine bir ‘yük’ haline geldi” diyerek, gelir modeli olmayan mevcut yapının “sürdürülebilir olmadığını” vurguladı. Tüm yapıyı tamamen kapatmayı “ciddi şekilde değerlendirdiğini” de ekledi, ancak Balancer protokolünün hala gelir üretiyor olması nedeniyle tam bir kapanmaya gitmekten vazgeçtiklerini belirtti.

Bu kararın arka planında, 2025’in 11’inde yaşanan v2 (sürüm 2) ‘exploit’ saldırısı öne çıkıyor. O saldırıda osETH, WETH, wstETH gibi dijital varlıklarda yaklaşık 110 milyon dolar (yaklaşık 1,645 milyar won) kayıp yaşanmıştı. Bu olay, proje için tespit edilen üçüncü güvenlik vakası olurken, Martinelli’nin bahsettiği ‘hukuki maruziyet’i (legal exposure) ciddi biçimde artıran bir kırılma noktası olarak görülüyor.

Balancer, 2021’de DeFi patlamasının sembollerinden biriydi. 2021 sonuna gelindiğinde kilitli toplam varlık (TVL·Total Value Locked) yaklaşık 3,5 milyar dolara (yaklaşık 5 trilyon 232,2 milyar won) yaklaşmış, AAVE(AAVE), Uniswap(UNI), Curve(CRV) ile birlikte merkeziyetsiz alım satım altyapısının temel oyuncularından biri haline gelmişti. DeFiLlama verilerine göre 2021’in 10’unda TVL 2,96 milyar dolar (yaklaşık 4 trilyon 425,2 milyar won) seviyesindeydi ve yıllıklandırılmış ücret geliri 6 milyon doların (yaklaşık 9 milyar won) üzerinde seyrederek boğa piyasasının havasını destekliyordu.

Bugün ise Balancer’ın TVL’i 157 milyon dolar (yaklaşık 234,7 milyar won) civarında ve zirveye göre yaklaşık %95 küçülmüş durumda. Piyasa değeri de 10 milyon dolar (yaklaşık 1,5 milyar won) seviyesine geriledi. Martinelli, BAL tokeninin tam seyreltilmiş değerinin (FDV) 11 milyon dolar (yaklaşık 1,64 milyar won) civarında olmasına rağmen bunun altında işlem gördüğünü, yani tokenin net varlık değerine (NAV) göre ciddi iskonto ile fiyatlandığını ifade etti.

Buna rağmen Balancer protokolünün ‘nakit yaratma kapasitesi’ tamamen sönmüş değil. Son 3 ay ortalamasıyla yıllıklandırılmış ücret geliri 1 milyon doların (yaklaşık 1,5 milyar won) üzerinde. Martinelli, bu miktarın mevcut operasyon ölçeğini sürdürmek için yetersiz olduğunu, fakat organizasyon ‘inceltilirse’ yani çok daha küçük bir ‘lean’ yapıya geçilirse, bu gelirle sürdürülebilir bir model kurulabileceğini düşünüyor.

Kalan ekibin sunduğu yeniden yapılanma paketi oldukça agresif. İlk adımda BAL enflasyonu, yani stake ve likidite sağlayıcılarına verilen token ödülleri ‘sıfıra’ indirilecek. Böylece yeni BAL dağıtımı tamamen durdurulacak. Martinelli, bu hamleyi “kazanılandan daha fazla harcamaya yol açan bir ‘döngüsel rüşvet ekonomisini’ (circular bribe economy) bitirme” girişimi olarak tanımlıyor. DeFi ekosisteminde likidite çekmek için yönetişim oylarının fiilen bir ‘rüşvet pazarı’na dönüşmesi uzun süredir eleştiri konusuydu; Balancer bu sorunu doğrudan keserek aşmayı hedefliyor.

Protokolün karar alma mekanizmasının merkezindeki veBAL (kilitle-yönetim oyu modeli) de tasfiye sürecine giriyor. Martinelli, Aura gibi meta-yönetişim projeleri ve ‘bribe’ pazarlarının oy dağılımını çarpıttığını, böylece “Balancer’ın en ön saflarında yer alan aktörlerin seslerinin” yönetişimde doğru şekilde yansımadığını savundu.

Gelir paylaşım mekanizması da kökten değişiyor. Şu anda protokol gelirlerinin sadece %17,5’i DAO hazinesine (treasury) gidiyor. Yeni planda bu oran %100’e çıkarılacak ve tüm gelir DAO kasasında toplanacak. Paralel olarak v3 sürümünde protokolün aldığı pay %25’e çekilerek ‘doğal likidite’ girişini teşvik etme hedefi ortaya kondu. Buna ek olarak, BAL ‘geri alım’ (buyback) programı ile token sahiplerine ‘adil fiyatlı çıkış likiditesi’ sağlanacağı belirtildi. Martinelli, “Yeniden yapılandırılmış Balancer’a inanıyorsanız kalabilirsiniz, inanmıyorsanız adil şekilde çıkabilirsiniz. Bu dürüst bir anlaşma ve piyasadaki ‘overhang’ baskısını temizlemenin yolu” yorumunda bulundu.

İnsan kaynağı tarafında, Balancer Labs’in çekirdek kadrosu Balancer OpCo adlı yeni operasyon şirketine aktarılacak. Ancak bunun için yönetişim oylaması gerekiyor. Martinelli, yeniden yapılanma tamamlandıktan sonra protokolle “resmi bir bağının kalmayacağını” söyleyerek bir adım geri çekildi, fakat danışmanlık düzeyinde destek vermeye açık olduğunu da kaydetti.

Ürün tarafında ise odak alanları beş kategoriye indiriliyor. Ekip, Balancer’ın rekabet gücü gördüğü alanları şöyle sıralıyor: reCLAMM havuzları, likidite başlatma havuzları (LBP), stabil kripto paralar ve likit stake tokenleri (LST) için havuzlar, ağırlıklı (Weighted) havuzlar ve EVM dışı (non-EVM) zincirlere açılım. Bunların dışındaki yan özellikler ve deneysel ürün çizgileri keskin şekilde budanacak. Amaç, maliyet yapısını temelden hafifletip, protokolün gerçekten güçlü olduğu bölgelere kaynak yoğunlaştırarak hayatta kalma şansını artırmak.

Balancer Labs’in kapanma kararı, DeFi piyasasında odağın ‘büyüme’den ‘sürdürülebilirlik’ ve ‘risk yönetimi’ne kaydığını sembolik şekilde gösteriyor. Tekrarlanan saldırılar yaşayan projelerin şirket formunda faaliyet göstermeye devam ettikçe, düzenleyici ve hukuki risklerinin ağırlaştığı yönündeki endişeler gerçeğe dönüştü. Balancer, çözüm olarak DAO merkezli, gelirleri hazinede toplayan ve token tasarımını yeniden kurgulayan bir modele yöneliyor. Bu ‘ultra ince’ yapıya geçişin Balancer’a güven tazeleme ve likidite geri çekme imkanı verip vermeyeceği, BAL tokeninin yeniden değerlenmeye (re-rating) konu olup olamayacağı, piyasanın yakından izleyeceği başlıklar arasında yer alıyor.