Bitcoin(BTC) ağının toplam işlem gücünü ifade eden ‘hash rate’, 6 yıl sonra ilk kez birinci çeyrekte düşüşe geçti. Yıl başına göre yaklaşık ‘%4’ gerileyen hash rate, şu anda ‘1 ZH/s’ civarında seyrediyor. Bu gerileme, sadece teknik bir gösterge değişimi olarak değil, Bitcoin madencilik sektörünün ‘karlılık’ dinamiklerinde yaşanan bozulmanın işareti olarak görülüyor.
Zincir içi veri platformu Glassnode’a göre hash rate, son 5 yılda yaklaşık ‘100 EH/s’ seviyesinden 10 kat artış gösterdi. Her yılın ilk çeyreğinde yükseliş eğilimi ve ‘çift haneli’ yıllık büyüme oranları kaydedildi. Özellikle 2022’de hash rate neredeyse ikiye katlanarak madencilik kapasitesindeki ‘sürekli genişleme’ trendini pekiştirmişti.
2026 itibarıyla tabloyu tersine çeviren ana etken, ‘madencilik kârlılığındaki düşüş’. Bir Bitcoin(BTC) üretim maliyetinin yaklaşık ‘90.000 dolar’ seviyesinde olduğu, piyasa fiyatının ise yaklaşık ‘67.000 dolar’ civarında seyrettiği belirtiliyor. Bu durum ‘ters marj’ anlamına geliyor ve madencilerin önemli bir kısmı için sürdürülebilir olmayan bir gelir yapısı oluşturuyor.
Bu baskı altında kalan borsaya kote madencilik şirketleri, faaliyetlerini giderek daha fazla ‘yapay zeka(AI)’ ve ‘yüksek performanslı hesaplama(HPC)’ altyapısına kaydırmaya başladı. yorum: Özellikle veri merkezi kapasitesine sahip büyük madenciler, enerji ve donanım avantajlarını AI iş yüklerine tahsis ederek daha öngörülebilir ve yüksek marjlı gelir arayışına yöneliyor. Bu dönüşüm sürecinde şirketler, ‘borçlanma’ ve ‘Bitcoin satışları’ ile sermaye yaratırken, yeni madencilik ekipmanına ayrılan bütçe görece azalıyor. Sonuç olarak hash rate artış hızı da yavaşlıyor. Fiyat tarafında zayıflama sürerse, ‘küçük ölçekli madencilerin’ piyasadan çekilmesiyle hash rate’te daha derin bir gerileme olabileceği konuşuluyor.
Hash rate düşüşü, geleneksel olarak ağ güvenliğinin zayıflayabileceği yönünde endişe yaratıyor. Ancak bazı analistler, bu sürecin ‘merkezî yoğunlaşmayı kırarak’ olumlu bir ‘merkezsizlik’ etkisi de yaratabileceğini savunuyor. Şu anda ABD’deki borsaya kote madencilik şirketlerinin, küresel hash rate’in ‘%40’tan fazlasını’ kontrol ettiği tahmin ediliyor. Bu şirketlerin payındaki olası azalma, madencilik gücünün ‘daha geniş coğrafyalara ve farklı aktörlere’ dağılmasına yol açabilir. Bu da belirli bölge veya şirketlerde yoğunlaşan yapıdan uzaklaşılarak, uzun vadede ağın ‘dayanıklılık’ ve ‘istikrarının’ artmasına katkı sağlayabilir.
Öte yandan araştırma şirketi CoinShares, hash rate’teki mevcut yavaşlamaya rağmen, 2026 sonuna kadar ağın ‘1,8 ZH/s’ seviyesine toparlanabileceğini öngörüyor. Ancak bu senaryo, Bitcoin(BTC) fiyatının yaklaşık ‘100.000 dolar’ bandına yükselmesi koşuluna bağlanıyor. Yani madencilik gelirlerinin yeniden cazip hale gelmesi için, hem fiyat hem de ücret gelirleri tarafında anlamlı bir toparlanma gerekiyor.
Sonuç olarak mevcut hash rate düşüşü, ‘geçici bir ayarlama süreci’ de olabilir, madencilik sermayesinin AI ve HPC gibi alanlara kaymasıyla ‘kalıcı bir yapısal değişimin’ başlangıcı da. Bitcoin(BTC) fiyatının seyri, madencilerin yatırım tercihleri ve küresel madencilik dağılımındaki değişim, önümüzdeki dönemde hem ağ güvenliği hem de ‘merkezsizlik’ dengesi açısından belirleyici olacak.
Yorum 0