Paris merkezli Lise, Avrupa’nın ilk on-chain IPO’su ile sermaye piyasalarında tokenizasyon dönemi başlatıyor

Fransa’nın başkenti Paris’te faaliyet gösteren Lightning menkul kıymetler borsası ‘Lise’, Avrupa’nın ilk ‘on-chain IPO’sunu hayata geçirmeye hazırlanıyor ve böylece sermaye piyasalarının *tokenizasyon* süreci için önemli bir test alanına dönüşüyor.

Lise, 9 Nisan’da (yerel saatle) Fransız havacılık ve uzay parça üreticisi ‘ST Group’u borsaya kote etmeyi planladığını duyurdu. Avrupa Birliği’nin dağıtık defter teknolojisi (DLT) pilot rejimi kapsamında onaylı olan platform, hisse senedi ihracı ve alım-satımının tüm aşamalarını blokzincir üzerinde gerçekleştiren tam kapsamlı bir ‘on-chain IPO’ modelini hedefliyor.

ST Group, uçaklar, savunma sistemleri ve uzay programlarında kullanılan kompozit parçalar üreten bir şirket. Önümüzdeki 10 yıl için yaklaşık 59 milyon avro (yaklaşık 890 milyar TL) tutarında potansiyel gelir öngören şirket, havacılık ve savunma tedarik zincirinde artan talebe paralel olarak üretim kapasitesini büyütmeye odaklanmış durumda.

Bu halka arz, yalnızca klasik anlamda bir *şirket listelenmesi* olmaktan öte, ‘tokenizasyon’ modelinin birincil halka arz piyasasında fiilen uygulanacağı ilk örneklerden biri olma potansiyeline sahip. Tokenizasyon, hisse senetleri, tahviller ve fonlar gibi geleneksel varlıkların mülkiyet kaydının blokzincire taşınması anlamına geliyor. Bu yöntemle takas ve mutabakatın hızlanması, aracı maliyetlerinin azalması ve işlemlerin daha şeffaf hale gelmesi bekleniyor.

Dünyanın önde gelen borsaları arasında yer alan Nasdaq(NDAQ) ve New York Menkul Kıymetler Borsası(NYSE) gibi platformlar da uzun süredir *tokenize menkul kıymetler* alanında hazırlık yapıyor. Ancak bu çalışmaların büyük bölümü, ikincil piyasalardaki alım-satım süreçlerine odaklanıyor. Lise’nin modeli ise süreci daha baştan, yani IPO aşamasından itibaren tamamen on-chain hale getirmesiyle ayrışıyor.

Lise, BNP Paribas(BNPQF), CACEIS ve Fransa Kamu Yatırım Bankası(Bpifrance) gibi önemli finansal kurumların desteğini alıyor ve özellikle küçük ve orta ölçekli işletmeleri hedefliyor. Borsa yönetimine göre bu yapı, geleneksel piyasalarda yüksek maliyetler ve uzun listeleme süreçleri nedeniyle halka arzdan çekinen şirketlere ‘alternatif bir yol’ sunabilir. ‘yorum: Burada özellikle KOBİ’ler için sermaye piyasasına giriş bariyerlerinin düşürülmesi vurgulanıyor.’

Piyasa gözlemcileri, ST Group’un on-chain halka arzının başarılı olması halinde Avrupa’daki KOBİ’ler için daha hızlı, daha düşük maliyetli ve daha esnek bir *sermaye piyasası erişimi* modelinin ortaya çıkabileceğini düşünüyor. Bu da uzun vadede, hem yerel borsalar hem de geleneksel aracı kurumlar için ciddi bir dönüşüm baskısı yaratabilir.

Buna karşın, düzenleyici çerçevenin netleşmesi, yatırımcı koruma standartlarının sağlanması ve yeterli likiditenin oluşturulması gibi kritik başlıklar, hâlâ çözülmesi gereken sorunlar olarak masada duruyor. Ayrıca kimi uzmanlar, Avrupa’nın dijital varlıklar ve tokenizasyon alanındaki mevzuat ve inovasyon hızında Amerika Birleşik Devletleri’nin gerisinde kalma riski olduğuna dikkat çekiyor.

Lise’nin öncülüğündeki bu on-chain IPO girişiminin, yalnızca sınırlı bir *pilot uygulama* olarak kalıp kalmayacağı ya da uzun vadede sermaye piyasalarının yapısını değiştirecek bir dönüm noktasına dönüşüp dönüşmeyeceği ise büyük ölçüde yatırımcı ilgisi ve gerçek piyasa talebine bağlı olacak. ‘yorum: Sonuç olarak, bu halka arzın performansı Avrupa’daki tokenizasyon projeleri için referans vaka haline gelebilir.’