Yapay zeka(AI) yatırımlarındaki hızlanma ve enflasyon baskısının aynı anda piyasaları zorladığı bir dönemde, kripto para piyasasının hisselere kıyasla likidite, para akışı ve kısa vadeli ‘katalizörlere’ çok daha doğrudan bağlı olduğu yönünde dikkat çeken bir değerlendirme geldi. Alea Research’e göre Bitcoin(BTC) öncülüğündeki kripto para piyasası, makro baskıların arttığı bu ortamda daha seçici bir döneme girmiş durumda.
TokenPost’ta yayımlanan Alea Research raporuna göre, mayıs ortasında açıklanan ABD tüketim ve enflasyon verileri, büyük teknoloji hisselerindeki seyir ve kripto para sektöründeki fiyat hareketleri birlikte incelendi. Raporda temel vurgu netti: Hisse senetleri, kâr ve nakit akışı sayesinde yüksek değerlemelerini bir ölçüde savunabiliyor. Kripto para piyasası ise özellikle likidite zayıfladığında, teminat koşulları sıkılaştığında ve yeni para girişi yavaşladığında çok daha hızlı baskı altında kalabiliyor.
ABD’de son veriler de bu tabloyu destekliyor. Tüketim artmış görünse de bunun önemli kısmının fiyat artışlarından kaynaklandığı belirtiliyor. Tüketici güveni ise zayıf kalmaya devam ediyor. Tüketici Fiyat Endeksi’nin aylık bazda yüzde 0,6, yıllık bazda yüzde 3,8 arttığı; çekirdek enflasyonun ise aylık yüzde 0,4 ve yıllık yüzde 2,8 seviyesinde geldiği aktarıldı. Üretici Fiyat Endeksi’nin nihai talep kaleminde aylık yüzde 1,4 ve yıllık yüzde 6 yükselmesi de beklentilerin üzerinde gerçekleşti. Alea Research, bu verilerin ABD Merkez Bankası’nın erken faiz indirimi beklentilerini belirgin şekilde zayıflattığını ifade etti.
Enerji fiyatları da ayrı bir baskı unsuru olarak öne çıkıyor. Raporda, son enflasyon artışının yüzde 40’tan fazlasının enerji kaynaklı olduğu belirtildi. Orta Doğu kaynaklı enerji riskleri sürerken yapay zeka(AI) sektörünün büyümesi elektrik talebini, veri merkezi yatırımlarını ve çip yarışını daha da hızlandırıyor. Buna göre yapay zeka(AI), uzun vadede verimlilik sağlayabilecek olsa da kısa vadede enerji ve sermaye maliyetlerini artırarak enflasyonu besleyebiliyor.
Tüketici algısıyla varlık fiyatları arasındaki farkın açıldığı da vurgulandı. Michigan Üniversitesi tüketici güven endeksinin mayıs öncü verisinde 48,2’ye gerilemesi, önceki aya göre zayıflamanın sürdüğünü gösterdi. Buna karşılık S&P 500 endeksi tarihi zirvelerine yakın seyrediyor. Raporda bu durum, ‘sermaye için güçlü ama toplumsal denge için zayıf’ bir yapı olarak tanımlandı. Emek gelirlerinin payındaki gerilemenin de bu görünümü desteklediği belirtildi.
Hisse piyasasında yapay zeka(AI) teması etkisini koruyor. Alphabet(GOOGL), Nvidia(NVDA) ve Meta(META) gibi dev şirketler büyük ölçekli yatırımlarla piyasa liderliğini sürdürmeye çalışıyor. Ancak rapora göre burada belirgin bir ‘balon’ işareti de oluşmaya başladı. 2030’a kadar öngörülen büyük veri merkezi yatırımlarının geçen yılın ekim ayından bu yana yaklaşık yüzde 25 yukarı revize edildiği ve piyasaların yapay zekayı(AI) neredeyse tüm maliyetleri meşrulaştıran bir büyüme hikayesi gibi fiyatladığı kaydedildi. Sorun ise verimlilik kazanımları ortaya çıkmadan önce altyapı ve finansman maliyetlerinin reel ekonomi üzerinde baskı yaratabilmesi.
Bu şartlar altında kripto para piyasasının daha kırılgan olduğu görüşü öne çıkıyor. Raporda, kripto varlıkların ‘saklanacak daha az yeri olduğu’ ifadesi kullanıldı. Hisselerden farklı olarak kripto para piyasasında fiyatların korunması çoğu zaman yeni para girişine, anlatının güçlü kalmasına ve yeni gelişmelere bağlı. Bu nedenle piyasanın genel yönünü hâlâ büyük ölçüde Bitcoin(BTC) belirliyor.
Bitcoin(BTC), zayıf makro gelişmelerin ardından bir ara 80 bin doların altına sarksa da sonrasında hızlı şekilde toparlandı. Rapora göre yapısal talep tamamen kaybolmuş değil. Ancak petrol fiyatı, faizler ve enflasyon aleyhte hareket etmeyi sürdürürse kısa vadeli yatırımcıların pozisyon küçültmesi ihtimali masada kalıyor. ABD Kongresi’nde gündeme gelen ve SEC ile CFTC arasındaki yetki sınırlarını daha net çizmeyi hedefleyen ‘Clarity’ yasa tasarısı da kısa vadede yatırımcı algısını destekleyen bir unsur olarak değerlendirildi.
Ethereum(ETH) tarafında ise 2.300 dolar çevresinde anlamlı bir destek görüldüğü, ancak piyasa liderliği açısından zayıf kalındığı aktarıldı. Son haftalarda ürün bazlı fon akışında 77,1 milyon dolarlık giriş kaydedilse de teknik gelişmelerin tek başına fiyatı yeniden yukarı taşıması kolay görünmüyor. Alea Research, Ethereum’un(ETH) merkeziyetsiz finans temasını yeniden canlandırabilmesi için 2.400 ila 2.450 dolar aralığının geri kazanılmasının önemli olduğunu belirtti.
Solana(SOL) ise büyük altcoin’ler arasında görece daha güçlü duran varlıklardan biri olarak gösterildi. 90 dolar desteği ve 100 dolar üzerindeki görünüm korunduğu sürece seçici para akışından olumlu etkilenebileceği ifade edildi. Yine de rapor, Solana’nın(SOL) tamamen bağımsız bir yükseliş trendi oluşturduğunu söylemek için erken olduğu görüşünde. Çünkü genel yön hâlâ Bitcoin’e(BTC) bağlı.
Projeler arasında en dikkat çekici örneklerden biri Hyperliquid(HYPE) oldu. Raporda bu proje, ‘gerçek kripto gelirlerinin likiditeye en iyi yansıması’ olarak tanımlandı. Tokenleştirilmiş hisse ve emtia işlemlerinin artmasıyla birlikte açık pozisyon büyüklüğünün 1,4 milyar doların üzerine çıktığı ve yeni gelir tetikleyicilerinin devreye girdiği kaydedildi. Coinbase(COIN) tarafından Native Markets’in USDH varlığının satın alınmasının açıklanması da Hyperliquid(HYPE) ekosisteminde USDC dolaşımını destekleyebilecek önemli bir gelişme olarak sunuldu.
Gizlilik odaklı kripto para birimi Zcash(ZEC) için ise farklı bir çerçeve çizildi. Rapora göre Bitcoin(BTC) giderek daha fazla kurumsal ve düzenlenmiş yapının parçası haline geldikçe, Zcash(ZEC) gibi varlıkların görece kıt ve farklı kullanım alanı sunan yapısı daha fazla dikkat çekebilir. Korunan arzın rekor seviyelere çıkması ve kuantum direncine ilişkin yol haritası da bu görüşü destekleyen unsurlar arasında sayıldı. Bununla birlikte sert yükselişlerin ardından agresif alım yapılmasının riskli olduğu uyarısı da açık şekilde yer aldı.
Merkeziyetsiz finans tarafında Aave(AAVE), Spark(SPK) ve Pendle(PENDLE) farklı nedenlerle öne çıkarıldı. Aave(AAVE) için bazı saldırılarla bağlantılı varlık tasfiyeleri ve geri alım programındaki duraklama nedeniyle toparlanma sürecinin sürdüğü, ancak v4 yeniden yatırım modülü sayesinde uzun vadeli gelir potansiyelinin korunduğu belirtildi. Spark(SPK), rsETH gelişmeleri sonrası para girişinden en fazla yararlanan yapılardan biri olarak değerlendirildi. Ethereum(ETH) mevduatlarının bir ay içinde iki katına çıkarak 500 bin adedi aştığı, toplam kilitli varlık değerinin ise kısa sürede 5 milyar doların üstüne çıktığı ifade edildi. Pendle(PENDLE) için de getirili varlıkların tokenleştirilmesi ve faiz işlemlerine yönelik talebin artmasının yapısal avantaj sağlayabileceği yorumu yapıldı.
Yapay zeka(AI) ile kripto para kesişiminde yer alan bazı varlıklar da raporda yer buldu. Telegram tabanlı ekosistemdeki Toncoin(TON), gelir paylaşımı anlatısıyla öne çıkan VVV ve yapay zeka(AI) modelleriyle ilişkilendirilen POD gibi projelerin, sığ likidite ve yüksek ilgi bağımlılığı nedeniyle ‘refleksif işlem’ kategorisinde görüldüğü belirtildi. Bu tür varlıkların kısa vadede sert yükselişler yaşayabileceği ancak makro koşullar bozulduğunda savunmalarının zayıf kalabileceği ifade edildi.
Rapora göre hisse piyasası da tamamen güvenli değil. S&P 500 ve Nasdaq, yapay zeka(AI) rüzgarıyla yeniden zirve testine hazırlanırken piyasa genişliğinin dar kaldığı ve kazançların sınırlı sayıda büyük hissede toplandığı görülüyor. Nvidia(NVDA), Alphabet(GOOGL), Meta(META), Coinbase(COIN) ve Circle(CRCL) gibi şirketlerin her birinin güçlü bir hikayesi olsa da beklentilerin karşılanmaması halinde düzeltmelerin sert olabileceği vurgulandı.
Özellikle yapay zeka(AI) yatırımlarının şu aşamada ‘iyi bir balon’ gibi algılanabileceği, ancak faizlerin yüksek kalması durumunda bu anlatının daha kırılgan hale gelebileceği kaydedildi. Büyük ve kârlı şirketlerin bile sermaye harcamalarında ciddi artışla karşı karşıya kaldığına dikkat çekildi. Meta(META) örneğinde, güçlü ilk çeyrek sonuçlarına rağmen yatırım harcaması tahminlerinin yukarı çekilmesinin yatırımcı sabrını zorladığı hatırlatıldı. Bu durum, yapay zeka(AI) temasının güçlü ama aynı zamanda hassas bir alan olduğunu gösteriyor.
Genel çerçevede piyasanın şu anda ‘görülebilen nakit akışını’ ve ‘hemen ölçülebilen kârlılığı’ ödüllendirdiği sonucu öne çıkıyor. Buna karşılık zamana yayılan uzun vadeli hikayeler ya da yeni para girişine bağımlı varlıklar daha sert iskonto görüyor. Kripto para piyasası da bundan muaf değil. Bitcoin(BTC) yapısal talep sayesinde görece güçlü dururken, altcoin’lerin önemli bir bölümü hâlâ yeni alıcıya ve yeni ‘katalizörlere’ ihtiyaç duyuyor.
Alea Research, mevcut ortamda yatırımcıların rallilere saygı duyması ama onları romantikleştirmemesi gerektiğini söylüyor. Başka bir deyişle, hem yapay zeka(AI) hem de kripto para piyasasında doğrulanmış gelir, likidite ve gerçek talep öncelikli izlenmeli. Kusursuz faiz patikası, kusursuz enerji fiyatı dengesi ve kusursuz pozisyonlanma varsayımıyla kurulan senaryolara ise temkinli yaklaşılmalı. Rapora göre önümüzdeki dönemde kripto para piyasasında Bitcoin(BTC) merkezli seçici görünümün sürmesi ve yapay zeka(AI) ile enflasyon arasındaki baskının riskli varlıklarda oynaklığı yüksek tutması bekleniyor.
Yorum 0