Citigroup(C), 75 Milyar Dolarlık Pre-IPO Hisse Pazarına Tokenizasyon Hamlesiyle Giriyor

시tiGroup(C) ‘tokenizasyon’ temelli *pre-IPO* yani *borsa dışı geç aşama hisse* piyasasına resmen giriyor. Kurumlara yönelik yeni altyapı ile, büyüklüğü yaklaşık 75 milyar dolar (yaklaşık 114,8 trilyon won) olan ‘pre-IPO’ pazarından pay kapmayı hedefliyor.

CityGroup(C), kısa süre önce kripto para altyapısını kullanan yeni bir platform başlattığını ve geç aşamadaki *borsa dışı şirket hisselerini* ‘tokenize’ edip alım satıma açacağını açıkladı. Proje, İsviçre Borsası SIX’in dijital varlık kolu SDX ile birlikte geliştiriliyor ve ‘izinli dağıtık defter’ altyapısına dayanıyor.

City, bu platformda hem *saklama* hem de *token çıkarma* görevini üstlenecek. Yatırımcılar, düzenlenmiş finansal kurumlar üzerinden ‘tokenize edilmiş depo sertifikası’ yapısında borsa dışı hisse tutabilecek. Şu anda bazı büyük ölçekli özel şirketlerle platforma katılım konusunda görüşmeler sürüyor.

İlk aşamada yalnızca yurtdışı yatırımcılar erişebilecek. ABD’li yatırımcıların katılımı ise, düzenleyici çerçevenin netleşmesinden sonra devreye girecek.

Platform, R3’ün Corda altyapısı üzerine kurulu ve SDX’in dijital merkezi saklama kurumu (CSD) sisteminde çalışıyor. ‘Public blockchain’ yerine SIX Grubu’nun gözetimindeki kapalı bir yapıda tasarlanan sistem, ‘kurumsal güvenlik’ ve ‘uyum’ standartlarını karşılamaya odaklanıyor.

City, dayanak varlık hisseleri bizzat saklayarak bunlara karşılık gelen tokenize depo sertifikalarını ihraç edecek. İlk dağıtım, İsviçre merkezli Sygnum Bank ve Singapur merkezli SBI Digital Markets üzerinden Avrupa ve Asya’daki kurumsal ve nitelikli yatırımcılara yapılacak.

City Dijital Varlıklar Bölümü Başkanı Artem Korenyuk, “Yatırımcı, portföyünde Apple hisselerinin yanında borsa dışı payları da aynı şekilde görebilecek” diyerek süreci özetledi. Geleneksel borsa dışı hisse işlemleri genellikle manuel yürütülüyor, haftalar sürüyor ve ortaklık kayıtları dağınık tutuluyor. SDX altyapısında ise işlemler ‘neredeyse anında’ gerçekleşecek olması temel fark olarak öne çıkıyor.

City’nin kendi raporuna göre, *tokenize edilmiş gerçek dünya varlıkları(RWA)* pazarı 2030’a kadar 5,5 trilyon dolara (yaklaşık 8.421 trilyon won) ulaşabilir. Bugün yaklaşık 17 milyar dolar seviyesinde olan bu alanda, özellikle borsa dışı şirket hisseleri, gayrimenkul ve para piyasası fonlarının büyümeyi sürüklemesi bekleniyor. Düzenleyici hız ve yaklaşım farklılıklarına bağlı olarak pazarın 2,7–8,2 trilyon dolar bandında şekillenebileceği, ancak büyük finans kurumlarının ‘pilot’ aşamasını aşıp artık gerçek altyapı kurulumuna geçtiği vurgulanıyor.

JP Morgan, Bank of America ve City, stablecoin’lere rakip olabilecek ‘tokenize mevduat ağı’ altyapısını birlikte geliştiriyor ve bu ağın 2027’nin ilk yarısında devreye girmesi planlanıyor. New York Borsası(NYSE) ise 2026 sonuna kadar kendi tokenize menkul kıymet platformunu açmayı hedefliyor. City–SDX girişimi, bu dalga içinde kurumsal yatırımcıların borsa dışı hisselere ulaşmasını sağlayacak ilk ‘tam ticari’ on-ramp olarak değerlendiriliyor.

Son yıllarda SpaceX ve Anthropic gibi büyük şirketler halka arz takvimlerini öteledi. Bu da *geç aşama borsa dışı pazarın* hızla büyümesine yol açtı; ancak kurumların bu hisselere erişebileceği likidite kanalları sınırlı kaldı. Aynı dönemde geleneksel şirketlerin doğrudan kripto varlık alım iştahı zayıfladı ve kurumsal sermaye daha yüksek getiri potansiyeli olan alternatif varlıklara kaymaya başladı.

City’nin yeni platformu, bu tablo içinde ‘borsa dışı hisse tokenizasyonu’ üzerinden alternatif bir yatırım rotası açma girişimi olarak öne çıkıyor. ‘RWA tokenizasyonu’ yarışı hızlanırken, pazar liderliğini ele geçirmek için büyük bankalar ve borsalar arasındaki rekabetin daha da sertleşmesi bekleniyor.