Brezilya’nın Paraná eyaletindeki bazı süt çiftçileri, ineklerini ‘tokenlaştırarak’ menkul kıymet borsasında işlem görebilir hale getirip yeni bir finansman modeli geliştirdi. Geleneksel bankacılık kanallarının tıkandığı ortamda ‘gerçek dünya varlıklarının tokenlaştırılması(RWA)’ somut bir çıkış yolu olarak öne çıkıyor.
Brezilyalı üreticiler, ülkenin ulusal menkul kıymetler borsası B3’te 10 süt ineğini dijital varlıklara bölerek listeledi ve alınıp satılabilir hale getirdi. Bu sayede yaklaşık 20.000 dolar (yaklaşık 29,33 milyon won) tutarında kredi sağladılar. Krediye konu ‘teminat’ ise canlı büyükbaş hayvanlardan oluşuyor.
‘genel yorum’: Bu girişim, tarım finansmanında RWA kullanımının ne kadar pratikleştiğini gösteriyor.
Bunun, dünyada ‘sığır tokenlaştırması’ alanındaki ilk örnek olduğu belirtiliyor. Son dönemde Brezilya’da yerel bankalar küçük ölçekli çiftçilere yönelik kredi standartlarını sıkılaştırdığı için, kırsalda finansmana erişim daha da zorlaşmış durumda. Bu boşlukta ‘RWA’ temelli modeller, çiftçiler açısından kullanılabilir bir finansal alternatif olarak görülmeye başlandı. Üreticiler ellerindeki fiziki varlıkları dijitalleştirerek daha esnek ve şeffaf bir şekilde teminat haline getirebiliyor.
Brezilya merkezli agrotech şirketi Cowmed’in kurucularından Tiago Martins, “fiziksel bir varlık olan ineği, benzersiz bir kodla eşleştirilmiş dijital varlığa dönüştürüyor ve bu varlığı gerçek zamanlı olarak izliyoruz” diyerek, bu süreçten sonra söz konusu varlıkların B3’e resmi olarak kaydedilebilen ‘hareketli varlık’ niteliği kazandığını vurguluyor.
Cowmed, ‘Smarty Collar’ adlı yapay zeka destekli bir tasma sistemiyle ineklerin sağlık durumu, davranış kalıpları ve konumuna dair verileri eşzamanlı topluyor. Bu bilgiler, şifrelenmiş bir dijital kimliğe dönüştürülerek doğrudan finansal sözleşmelere bağlanıyor. Böylece aynı hayvanın birden fazla kredi için tekrar tekrar teminat gösterilmesi önleniyor. Ayrıca, hayvanın ölmesi veya kaybı durumunda, sistem içinde başka bir inek ile değiştirilmesini sağlayan bir ‘güvenlik mekanizması’ da sürece entegre edilmiş durumda.
Şu anda Cowmed, 1.000’den fazla çiftlikte yaklaşık 100.000 süt ineğini takip ediyor. Bu sürünün toplam değeri yaklaşık 395 milyon dolar (yaklaşık 579,4 milyar won) olarak hesaplanıyor. Şirket, bu varlıkların en az yüzde 20’sinin önümüzdeki dönemde tokenlaştırılmış finansman modeline geçebileceğini ve bu sayede tarım sektörüne yaklaşık 77,6 milyon dolar (yaklaşık 113,8 milyar won) tutarında yeni sermaye girişi olacağını öngörüyor.
‘yorum’: Teminatın gerçek zamanlı izlenebilmesi, yatırımcı tarafında da risk algısını azaltan önemli bir faktör.
RWA kavramı, küresel finans piyasalarında hızla gündem kazansa da henüz gelişiminin başında. McKinsey, bu pazarın 2030’a kadar 4 trilyon dolar büyüklüğe ulaşabileceğini tahmin ederken, Standard Chartered ise 2034 itibarıyla 30 trilyon dolarlık bir hacim öngörüyor. Buna karşın 2026 Mart itibarıyla fiilen tokenlaştırılmış varlıkların toplam değeri yaklaşık 25 milyar dolar seviyesinde kalıyor. Yani potansiyel ile mevcut büyüklük arasında hâlâ çok ciddi bir fark bulunuyor.
Brezilya’daki inek tokenlaştırma girişimi, RWA’nın yalnızca teorik bir yenilik değil, reel sektör içinde işleyebilen bir model olduğuna dair önemli bir ilk örnek sunuyor. Özellikle banka kredisine erişimi sınırlı olan tarım gibi alanlarda, dijitalleştirilmiş teminat yapıları üzerinden yeni bir finansman kanalı açılabileceğini gösteriyor. ‘RWA’, bu yönüyle önümüzdeki yıllarda hem gelişmekte olan ülkelerde hem de geleneksel finansla kripto altyapısını birleştirmek isteyen kurumsal yatırımcılar için daha sık gündeme gelecek bir araç olma yolunda ilerliyor.
Yorum 0