10 milyar dolarlık İran sigorta iddiası Bitcoin(BTC) yaptırım gündeminde

ABD, İran’ın Hürmüz Boğazı geçiş sigortası planında rol aldığı belirtilen denizcilik ve sigorta şirketlerini yaptırım listesine aldı. Planın, gemi sahiplerinin Bitcoin(BTC) dahil kripto paralarla prim ödeyerek geçiş güvenliği sağlaması üzerine kurulduğu öne sürülüyor.

Protos, 30’unda ABD Hazine Bakanlığı Yabancı Varlıkları Kontrol Ofisi(OFAC)’nin Basra Körfezi Deniz Sigorta Şirketi(Persian Gulf Marine Insurance Company) ile HormuzSafe Deniz Hizmetleri Otoritesi(HormuzSafe Marine Services Authority)’ni yaptırıma tabi tuttuğunu bildirdi. OFAC, iki şirketin İran Devrim Muhafızları Ordusu(IRGC) ile bağlantılı ‘haraç niteliğinde geçiş sigortası planında’ kilit rol oynadığını değerlendirdi.

Söz konusu plan ‘Hormuz Safe’ adıyla anıldı. Buna göre gemi sahipleri İran tarafındaki sigortaya dahil oluyor, Bitcoin gibi kripto paralarla ödeme yapıyor ve Hürmüz Boğazı’ndan geçiş sırasında güvenlik garantisi alıyordu. Hürmüz Boğazı, Orta Doğu petrol taşımacılığının ana geçiş noktalarından biri olduğu için buradaki istikrar uluslararası enerji piyasasını ve navlun maliyetlerini doğrudan etkiliyor.

Haberde, bu planın İran’a 10 milyar doların (yaklaşık 13,8 trilyon won) üzerinde gelir sağlayabileceği iddiası da yer aldı. Ancak gelir tahmininin nasıl hesaplandığı ve fiili sözleşme büyüklüğü doğrulanmış değil.

Scott Bessent(Scott Bessent) ABD Hazine Bakanı, “Ekonominin serbest düşüşte, enflasyonun ise üç haneli seviyelerde olduğu bir ortamda İran rejimi nakit bulmak için çaresiz durumda” dedi. Bessent, “ABD, İran’ın küresel ticareti rehin almasına ya da uluslararası deniz taşımacılığını IRGC’nin terör, saldırı ve baskı faaliyetlerini finanse etmek için kullanmasına izin vermeyecek” ifadelerini kullandı. Washington, bu adımı İran’ın uluslararası denizcilik üzerinden finansman sağlamasını kesmeye dönük bir yaptırım olarak tanımladı.

Bu gelişme, TokenPost’un daha önce OFAC’nin Hürmüz Boğazı sigorta ağı ve bağlantılı gemilere yaptırım uyguladığını aktardığı süreçle de örtüşüyor. Dosyanın merkezinde Bitcoin fiyatı değil, yaptırım kapsamındaki işlemler ile kripto para ödeme yapısı arasındaki bağlantının kurulup kurulmadığı yer alıyor. Bitcoin işlemleri açık blokzincirde kayıt bırakıyor. Ancak borsa hesapları, aracı cüzdanlar ve şirket yapıları iç içe geçtiğinde nihai faydalanıcıyı ve fonların amacını tespit etmek zorlaşabiliyor.

Haberde İranlı iş insanı Babak Morteza Zanjani(Babak Morteza Zanjani) de yer aldı. ABD tarafı, Zanjani’nin sosyal medyada bu planı tanıttığını değerlendirdi. Protos, Zanjani’nin 2024 ile 2025 arasında Binance(Binance) üzerinden 850 milyon dolar (yaklaşık 1 trilyon 173 milyar won) taşıdığını ve hesabının birkaç kez uyarı işareti aldığını aktardı. Ancak bu işlem kayıtları ile yaptırım uygulanan şirketler arasındaki doğrudan bağlantının ayrıca doğrulanması gerekiyor.

Aynı yaptırım paketi, İran ham petrolü ve petrol ürünlerini taşıyan ‘gölge filo’yu da hedef aldı. Gölge filo, yaptırım altındaki ülkelerin gemi sahipliği yapısı, yükleme limanı ve sigorta sözleşmelerini dolaylı yollarla kullanarak petrol taşıdığı durumlar için kullanılan bir ifade. ABD tarafı, bu filonun İran’a milyonlarca varil ölçeğinde ham petrol ve petrol ürünü tedarik zinciri sağladığını değerlendirdi.

Yaptırım kararının Bitcoin fiyatı üzerinde doğrudan bir etkisi olup olmadığı doğrulanmadı. İlgili şirketlerin kamuya açık bir itiraz yapıp yapmadığı, hukuki uygulamanın kapsamı ve Binance işlem kayıtları ile yaptırım hedefi şirketler arasındaki doğrudan ilişki, takip edilmesi gereken başlıklar olarak öne çıkıyor.