Goldman Sachs: Yapay zeka yatırımının ekonomik etkisi abartılıyor

Goldman Sachs(GS), yapay zeka (AI) sermaye harcamalarının ABD ekonomisi üzerindeki hem olumlu hem olumsuz etkisinin piyasada abartıldığını belirtti. AI yatırımının büyüme motoru olduğu açık, ancak yalnızca yatırım tutarına bakarak gayri safi yurt içi hasılaya (GSYH) katkısını ya da diğer sektörlerdeki daralmanın boyutunu ölçmek zor.

Business Insider, 11'inde (yerel saatle) Goldman Sachs(GS) ABD ekonomisti Jessica Rindels(Jessica Rindels)'in raporunu aktardı. Rindels, "yapay zekanın ABD GSYH büyümesine çok büyük katkı sağladığı ve aynı zamanda diğer ekonomik faaliyetleri büyük ölçüde dışladığı yönündeki piyasa iddialarının tümü abartılı" dedi.

Goldman Sachs, AI'a bağlı sermaye harcamalarının ABD ekonomisi için güçlü bir büyüme motoru olduğunu kabul etti. Ancak gerçek GSYH istatistiklerine yansıyan etkinin, görünürdeki yatırım büyüklüğü kadar yüksek olmadığını değerlendirdi.

Bunun nedeni büyük teknoloji şirketlerinin ve hiper ölçekli veri merkezi operatörlerinin (hyperscaler) AI ekipmanının önemli bir kısmını yurt dışından satın alması. Şirketlerin harcama tutarına ithal ekipman alımları da dahil oluyor, ancak GSYH ABD içinde yeni üretilen mal ve hizmetlerin değerini topluyor. Bu yüzden iki rakam aynı oranda büyümüyor.

Bu yapıda büyük ölçekli sunucu ve işlem ekipmanı ithal edilse bile harcamanın tamamı ABD içi üretim artışına dönüşmüyor. Goldman Sachs'ın değerlendirmesinin özü, AI yatırım toplamı ile ABD ekonomik büyümesine katkının birbirinden ayrılması gerektiği.

Rapor, AI yatırımının diğer şirketlerin yatırımını daraltan 'dışlama etkisinin' de şu ana kadar sınırlı kaldığını belirtti. Dışlama etkisi, belirli bir alandaki harcamanın sermaye, işgücü ve ekipmanı emerek diğer ekonomik faaliyetleri azaltması anlamına geliyor.

Teknoloji, inşaat ve borçlanma gibi bazı alanlarda AI harcamalarının kaynakları emdiği gözlemlendi. Ancak Goldman Sachs, bu eğilimin ekonominin geneline yayıldığını söylemenin zor olduğunu belirtti.

Rindels, "AI harcamasının dışlama etkisi şu ana kadar ılımlı düzeyde" dedi. AI yatırımının büyük bölümünü yeterli serbest nakit akışına sahip hiper ölçekli şirketlerin üstlendiğini, bu nedenle diğer şirketlerin kullanabileceği fonu büyük ölçüde dışlamadığını açıkladı.

Finansman şekli, dışlama etkisinin boyutunu belirleyen bir etken. Şirketler dış borçlanmaya büyük ölçüde bağımlı olduğunda fon talebi faiz oranlarını ve diğer şirketlerin finansman koşullarını etkileyebiliyor; iç nakitle yatırım yapıldığında ise finansal piyasalar üzerindeki baskı görece sınırlı kalıyor.

Şirketlerin bütçe yeniden dağılımı da etkili olabiliyor. Goldman Sachs, şirketlerin mevcut ara mal ve hizmet harcamalarını azaltıp AI hizmetleri satın aldığı örnekler bulunduğunu belirtti.

Bu durumda AI hizmet harcaması artsa da şirketin toplam yatırım talebinin aynı oranda yeni arttığını söylemek zor. Mevcut harcama kaleminin AI'a kayması ile ekonominin genelinde yeni talep artışı ayrı ayrı değerlendirilmeli.

Goldman Sachs, AI yatırımının kendisi konusunda olumlu değerlendirmesini korudu. Bu analiz AI sermaye harcamasının ortadan kalkacağı anlamına gelmiyor; yatırım genişlemesinin makroekonomik etkisinin yalnızca toplam tutarla değerlendirilmemesi gerektiğine odaklanıyor.

Şirket bazında da aynı büyüklükteki AI yatırımı farklı sonuçlar doğurabiliyor. Sunucu ve veri merkezi harcamasının satış artışına dönüşüp dönüşmediği, yatırım kaynağının nakit mi borç mu olduğu, nakit akışı ve kârlılık üzerindeki etkiyi değiştiriyor.

TokenPost daha önce Alphabet'in büyük ölçekli sermaye yatırımının sunucu ve veri merkezi harcamasına yönelmesiyle serbest nakit akışının açık verdiği örneği aktarmıştı. Bu örnek, AI yatırım büyüklüğünün yanı sıra satış ve nakit akışına giden yolun da birlikte incelenmesi gerektiğini belirten bu analizle örtüşüyor.

Ayrıca Federal Rezerv içinde AI altyapı talebinin bazı teknoloji ürünleri ve elektrik fiyatlarını yukarı itebileceği yönünde bir değerlendirme de öne çıkmıştı. AI sermaye harcamasının etkisi GSYH katkısının yanı sıra yarı iletken ve veri merkezi talebi, elektrik maliyeti ve şirket bazlı finansal yapı ayrı ayrı incelenmeli.