Amazon 700 milyon euroyla teslimat istasyonlarını otomatikleştiriyor, tam insansız modele sınır çizildi

Amazon(AMZN), Avrupa'daki teslimat istasyonlarının otomasyonuna 700 milyon euronun üzerinde kaynak ayırarak yapay zeka ve robotik tabanlı lojistik dönüşümünü genişletiyor. Ancak şirket, iç belgelerde yer alan tam otomasyon yol haritasının mevcut planlarını yansıtmadığını belirtti.

Amazon, Mayıs 2025'teki resmi açıklamasında 2021'den 2025 sonuna kadar Avrupa'daki teslimat istasyonu teknolojilerine 700 milyon euronun üzerinde yatırım yapacağını duyurmuştu. Teslimat istasyonları, sipariş edilen ürünlerin müşteriye ulaşmadan önce son kez ayrıştırıldığı ve araçlara yüklenmeye hazırlandığı lojistik merkezler olarak tanımlanıyor.

Şirket, 'geleceğin teslimat istasyonu' konseptini Almanya'nın Dortmund kentindeki Last Mile İnovasyon Merkezi'nde test etti. Bu konsepte uygun ilk tam kapasiteli istasyonun 2026'da Avrupa'da açılması planlanıyor.

Kullanılacak temel ekipmanlar arasında manuel boşaltmayı azaltan Tipper, ön tarama sürecini otomatikleştiren Echelon ve altı yüzeyli tarayıcı (six-sided scanner), ayrıştırma rotalarını optimize eden Agility ve Matrix ile paketleri ve çantaları çalışan boyuna getiren ZancaSort yer alıyor. Amazon, bu ekipmanların ağır yük boşaltma ve tekrarlayan ayrıştırma işlerini azaltarak güvenlik ve verimliliği artırmayı hedeflediğini açıkladı.

Teslimat istasyonu otomasyonu, depo içinde ürün depolayan ve toplayan robotlardan farklı bir yapı. Müşteriye teslimattan hemen önceki kısa sürede paket ayrıştırma, yükleme sırası belirleme ve araç bağlantısı yapıldığı için otomasyon, saha içi hareket düzenini ve personel dağılımını doğrudan etkiliyor.

Business Insider, 24'ünde (yerel saatle) iç belgelere dayanarak Amazon'un 'Tetromino' adlı ayrı bir proje kapsamında teslimat istasyonlarının tam otomasyonunu değerlendirdiğini yazdı. Söz konusu belgelerde 2028'de 103 milyon dolarlık ilk pilot uygulama, 2029'da 5 lokasyona, 2030'da 10 lokasyona genişleme planı yer aldığı, 2029'a kadar yatırım tutarının 530 milyon doları aşabileceği belirtiliyor.

Amazon bu habere ilişkin, belgelerdeki mali rakamların ve yol haritasının mevcut planları yansıtmadığını açıkladı. Amazon sözcüsü Business Insider'a "erken aşama bir kavram" dedi.

Buna göre resmi açıklamalarla doğrulanan bilgi, Avrupa'daki teslimat istasyonu otomasyon yatırımı ve 2026'daki ilk faaliyete geçiş planı. Teslimat merkezlerinin tamamen insansız hale geleceği henüz kesinleşmiş değil.

Otomasyon eğilimi lojistik ağının geneline yayılıyor. Amazon, Haziran 2025'te operasyon ağına 1 milyonuncu robotu yerleştirdiğini, üretken yapay zeka tabanlı model DeepFleet ile robot hareket süresini yüzde 10 azaltmayı hedeflediğini duyurmuştu.

Reuters, Amazon'un Avrupa lojistik ağına 10 milyar euro yatırım yaparken sesli komutlara yanıt veren yeni nesil Proteus robotunu tanıttığını aktardı. Robotun Avrupa'da devreye alınması 2027'nin ilk yarısı olarak açıklandı.

Amazon'un otomasyon yatırımları, daha önce bulut ve veri merkezlerinde yoğunlaşan yapay zeka kullanımının çevrimdışı lojistik altyapısına yayılma eğilimiyle örtüşüyor.

Ancak lojistik otomasyonunun tarafları basit değil. Amazon, tekrarlayan işleri makinelere devrederek çalışan güvenliğini artırdığını açıklıyor; buna karşılık sendikalar ve yerel topluluklar işgücü daralması ve iş yoğunluğunun artmasından endişe duyuyor.

Amazon Satıcı Forumu'ndaki kamuya açık yorumlarda hem maliyet endişesi hem de robot kullanımına yönelik kaygı dile getirildi. Labor Notes, Haziran 2025'te Amazon'un teslimat istasyonu otomasyonunun işgücü daralmasına ve iş yoğunluğu artışına yol açtığını aktarmıştı.

Tartışmanın odağı otomasyonun yapılıp yapılmayacağı değil, ne kadar derinleşeceği. Açıklanan plan, tekrarlayan işleri azaltan ekipman kurulumuna ve 2026'daki ilk Avrupa faaliyetine odaklanıyor; iç belgelerde yer alan tam otomasyon senaryosunu ise şirket mevcut planlarından ayrı tutuyor.

Amazon, Avrupa'daki teslimat istasyonu teknoloji yatırımını 2025 sonuna kadar sürdürecek ve 2026'da ilk tam kapasiteli otomatik istasyonu açacak. İç belgeler üzerinden haberleştirilen Tetromino takvimi ve yatırım büyüklüğü konusunda şirket, bunların mevcut planları yansıtmadığını belirtmiş durumda.