%7,5 ek gümrük vergisi: Çin için oran %20'yi bulabilir mi?

ABD Başkanı Trump yönetimi, Çin menşeli ürünlere yüzde 7,5 oranında ek gümrük vergisi uygulama seçeneğini değerlendiriyor. Çin'in imalat sektöründeki aşırı üretim kapasitesini ve düşük fiyatlı ihracatını hedef alan adımın, ABD-Çin ticaret ateşkesini ve eylül ayındaki zirve takvimini bozmayacak şekilde ayarlanması planlanıyor.

AP, Kore saatiyle 25'inde Başkan Trump'ın Çin'e yeni gümrük vergisi uygulamaya yöneldiğini bildirdi. Konuyla ilgili bilgi sahibi üç kişiden ikisi, değerlendirilen oranın yüzde 7,5 olduğunu aktardı.

Yeni vergi, geçen ay açıklanan yüzde 10-12,5 aralığındaki gümrük vergisine ekleniyor. Çin menşeli ürünlere hâlihazırda uygulanan yüzde 12,5'lik vergiye yüzde 7,5 eklendiğinde toplam oran yüzde 20'ye ulaşıyor.

Çin Ticaret Bakanlığı, ABD'nin Çin ürünlerine yönelik alternatif gümrük vergisini yüzde 20'yi aşırmayacağı sözünü daha önce verdiğini açıklamıştı. İncelenen yeni oranın bu üst sınırı rakamsal olarak tamamlıyor olması, ABD-Çin müzakere masasını bozmamaya yönelik bir uzlaşı olarak yorumlanıyor.

Adım, ani bir gümrük hamlesinden çok mevcut soruşturma ve müzakere sürecinin devamı niteliğinde. ABD Ticaret Temsilciliği (USTR), 11 Mart'ta Çin, Güney Kore, Japonya, Avrupa Birliği(AB), Vietnam ve Tayvan dahil 16 ekonomiyi kapsayan, imalatta yapısal aşırı üretimle ilgili 301. Madde soruşturmasını başlatmıştı.

301. Madde, 1974 ABD Ticaret Yasası kapsamında haksız ticaret uygulamalarını soruşturma ve önlem alma sürecini ifade ediyor. ABD hükümeti, bir ülkenin politika veya uygulamalarının ABD şirketlerine ve işçilerine zarar verdiğini değerlendirdiğinde soruşturma başlatabiliyor ve gümrük vergisi gibi karşı önlemleri gündeme getirebiliyor.

USTR, soruşturmayı başlattığında alüminyum, otomotiv, batarya, elektronik, yarı iletken, güneş paneli ve çelik gibi sektörleri örnek olarak göstermişti. Çin'in aşırı üretim tartışması, belirli tüketim ürünlerinin ötesine geçerek ileri imalat ve tedarik zinciri geneline yayılmış durumda.

Beyaz Saray, 23 Temmuz'da ayrı bir 301. Madde önleminde, zorla çalıştırılan işçilerle üretilen ürünlerin ithalatını yasaklama konusunda yetersiz bulduğu 60 ekonomiye yüzde 10 veya yüzde 12,5 gümrük vergisi önerdi. Çin menşeli ürünler için alternatif vergi oranı bu önlemde yüzde 12,5 olarak belirtilmişti.

Çin, ABD'nin öne sürdüğü iddiayı kabul etmiyor. Çin Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Guo Jiakun(Guo Jiakun), 12 Mart'taki olağan basın toplantısında "sözde Çin'in aşırı üretim sorunu aslında mevcut değil" dedi. Sözcünün bu açıklaması, Çin tarafının ABD'nin gerekçesini baştan reddettiğini gösteriyor.

Sözcü Guo, tek taraflı gümrük önlemlerine karşı olduklarını da belirtti. Ekonomik ve ticari konuların eşitlik, karşılıklı saygı ve karşılıklı yarar temelinde ele alınması gerektiği Çin tarafının görüşü.

USTR soruşturmasının kapsamına Güney Kore de dahil olduğundan, Çin'i hedef alan bu adımın diğer ekonomilere yönelik soruşturmalardan bağımsız ilerleyip ilerlemeyeceği merak konusu.

AP, yüzde 7,5'lik bu değerlendirmenin doğrudan Çin'i hedef aldığını bildirdi. Bölgedeki şirketleri veya kripto para piyasasını nasıl etkileyeceğine dair kesin bir bulgu bulunmuyor.

ABD'nin Çin menşeli ürünlere yönelik gümrük tartışması TokenPost'un önceki haberlerinde de yer almıştı. TokenPost daha önce, ABD'nin Çin-ABD zirvesi öncesinde Çin menşeli ithal ürünlere yüzde 7,5 gümrük vergisi uygulamayı değerlendirdiğini aktarmıştı.

Piyasa tepkisini yalnızca gümrük vergisi değerlendirmesiyle açıklamak güç. Reuters'ın gün içi piyasa notu, aynı gün Bitcoin(BTC)'in yüzde 1,55 yükselerek 80 bin dolar seviyesine yaklaştığını, dolar endeksinin de yüzde 0,2 arttığını aktardı.

Aynı gün Washington kaynaklı gümrük ve yaptırım haberleri birlikte geldiği için BTC hareketini doğrudan Çin gümrük değerlendirmesinin sonucu olarak nitelendirmek zor. Gümrük haberleri risk iştahını etkileyebilir, ancak bu gelişme bir kripto politikası değil, bir ticaret politikası meselesi.

Nihai vergi oranı ve yürürlüğe girip girmeyeceği henüz kesinleşmedi. Şu an için bilinen tek takvim, Çin Devlet Başkanı Xi Jinping(Xi Jinping)'in 24 Eylül'de ABD'yi ziyaret etme planı.