Güney Kore'de 2026 yılı parlamento denetiminde (국정감사), yerli yapay zeka temel modellerinin (독자 AI 파운데이션 모델, kısaca 독파모) pazardaki performansı, 260 bin adet GPU'nun devreye alınma planı ve çocuk ile gençlerin yapay zeka sohbet botu güvenliği başlıca gündem maddeleri arasında yer alacak.
Kore Ulusal Meclisi Yasama Araştırmaları Bürosu (국회입법조사처), 27 Ağustos'ta yayımladığı '2026 Parlamento Denetimi Konu Analizi' raporunda, Bilim, ICT, Yayıncılık ve İletişim Komisyonu'nun (과학기술정보방송통신위원회) sorumluluğundaki yapay zeka gündemleri arasında yerli modellerin pazarda yaygınlaşmasını, GPU için elektrik tedarikini, yurt dışına yapay zeka yeteneği kaçışını ve çocuk-genç sohbet botu korumasını öne çıkardı. Rapor, denetim sorularını bağlayıcı nitelikte değil; ancak milletvekili ofislerinin soru ve belge taleplerini hazırlarken başvurduğu bir referans niteliğinde.
Hükümet, Ağustos 2025'te LG AI Araştırma Enstitüsü (LG AI Research), SK Telecom(SKT), Upstage, Naver Cloud ve NC AI olmak üzere 5 ekibi seçerek altı ayda bir aşamalı değerlendirme yapılan rekabetçi bir yöntem başlattı. Ocak 2026'daki birinci değerlendirmenin ardından Ağustos'taki ikinci değerlendirmede, teknik ve uzman değerlendirmesinin yanı sıra 200 kişilik halk değerlendirme kurulunun gerçek kullanım deneyimi de dikkate alındı.
Yasama Araştırmaları Bürosu, katılımcı ekiplerin model performansını, teknolojik özgünlüğü ve çıkarım verimliliğini artırdığını, ancak hizmetlerin büyük ölçüde kamu sektörü ve konsorsiyuma katılan şirketlerle sınırlı kaldığını tespit etti. Kurum, yerli model projesinin asıl amacının yabancı yapay zeka modellerinin yerini almak olduğunu, ancak hükümet desteğinin teknoloji geliştirmeye yoğunlaştığını, pazara açılım desteğinin ise yetersiz kaldığını belirtti.
Bilim ve ICT Bakanlığı'nın (과학기술정보통신부) '2025 İnternet Kullanım Anketi'ne göre, üretken yapay zeka hizmetleri arasında kullanım oranı ChatGPT'de yüzde 41,8, Gemini'de yüzde 9,8 ve CLOVA X'te yüzde 2,0 olarak ölçüldü. Üretken yapay zeka hizmetlerini en az bir kez kullandığını belirten vatandaş oranı ise yüzde 44,5'e ulaştı.
Yerli model değerlendirme yöntemi de denetimde yeniden gündeme gelebilir. İkinci değerlendirmede karşılaştırmalı test (benchmark) toplamında birinci sırada yer alan Motif Technologies elenirken, karşılaştırmalı test, uzman değerlendirmesi ve kullanıcı değerlendirmesinin toplandığı genel puan sonucu belirledi. TokenPost, ikinci değerlendirmede karşılaştırmalı test ve kullanıcı değerlendirmesi sonuçlarının birbirinden ayrıştığını daha önce haberleştirmişti.
Bir yapay zeka sektörü yetkilisi, "kısa sürede sonuç almak zorunda olan rekabetçi bir yöntem olduğu için, model geliştirme sürecinde birlikte büyümesi gereken yapay zeka ekosisteminin yeterince oluşamaması üzücü" dedi ve "pazarı canlandırmak için yalnızca yapay zeka alanında kullanılabilecek kuponlar gibi araçlar getirip buna dayalı şirket yeniden yatırımını teşvik etmenin daha iyi bir yöntem olacağını düşünüyorum" diye ekledi. Bu değerlendirme, yalnızca teknik puanın değil hizmete geçiş ve pazar performansının da ölçülmesi gerektiğine işaret ediyor.
Hükümetin temin etmeyi planladığı 260 bin adet yüksek performanslı GPU'nun fiilen ne zaman devreye alınacağı da öne çıkan konular arasında. Yasama Araştırmaları Bürosu, 260 bin GPU'nun işletilmesi için en fazla 1 gigawatt (GW) düzeyinde sürekli elektrik gerekebileceğini hesapladı.
Ülke genelinde elektrik arzında yeterli kapasite olsa da, GPU'ların yerleştirileceği veri merkezlerinin bulunduğu şebeke koşullarına göre devreye alma zamanının değişebileceği belirtildi. Denetimde GPU'ların yıllık ve bölgesel dağıtım planı, elektrik ve su talebi tahminleri ile bölgelere göre şebeke kapasitesinin gözden geçirilmesi gündeme gelebilir.
Bir bulut sektörü yetkilisi, "tüm ülkede aynı elektrik ve su toplam miktarı düzenlemesinin uygulanması, veri merkezlerinin yanı sıra yapay zeka ve bulut sektörünün büyümesini de sınırlayabilir" dedi ve "bölgesel elektrik şebekesi ve su koşullarını yansıtacak şekilde düzenlemenin farklılaştırılması, verimlilik artışı ve yenilenebilir enerji yatırımlarında ise izin süreçlerinin sadeleştirilmesi ile teşviklerin bir arada uygulanması gerekiyor" diye konuştu.
Yapay zeka sohbet botu güvenliği sorunu, artık yalnızca içerik engellemenin ötesine geçip hizmet tasarımı sorumluluğuna kadar genişledi. Sohbet botlarının övgü ve empati gibi ödüllendirici geri bildirimler, ilişkiyi derinleştirme yönlendirmesi, tekrarlayan sorular ve anlık bildirimler yoluyla kullanım süresini ve duygusal bağımlılığı artırabildiği belirtiliyor.
Yasama Araştırmaları Bürosu, "yapay zeka sohbet botlarının riski, zararlı yanıt üretildikten sonra bunu silmek veya engellemekle yeterince önlenemiyor" diye analiz etti. Denetimde reşit olmayanları koruma önlemleri, aşırı bağımlılığı önleme işlevleri, şikayet ve talep işleme durumu ile yüksek riskli durumlara müdahale kriterleri gözden geçirilebilir.
ChildFund Korea'nın (초록우산 어린이재단) araştırmasında çocuk ve gençlerin yüzde 94,4'ü yapay zeka sohbet botu kullandığını belirtti. Bunların yüzde 75,3'ü sohbet botunun yanıtını gerçekten uygulamaya koyduğunu veya ciddi biçimde değerlendirdiğini ifade etti.
Bunun dışında Kore'nin yapay zeka yeteneği net giriş oranı ve üretken yapay zeka eğitim politikası da gündem maddeleri arasında yer aldı. Kore'nin yapay zeka yeteneği net giriş oranı, 10 bin kişi başına eksi 0,36 kişi ile Ekonomik Kalkınma ve İşbirliği Örgütü'ne (OECD) üye 38 ülke arasında 35'inci sırada kaldı.
Hükümetin 2026 yılında 41 bakanlık genelinde 741 yapay zeka projesini yürütmesi ve bunlara 9,9 trilyon won kaynak ayırması nedeniyle, bu denetimde yatırım büyüklüğünün yanı sıra yerli modellerin fiili kullanım, gelir ve benimseme performansı ile elektrik, yetenek ve güvenlik altyapısının birlikte gözden geçirilmesi bekleniyor. Yasama Araştırmaları Bürosu aynı raporda, hükümetin yapay zeka projelerine yaptığı yatırım büyüklüğüyle birlikte yerli modellerin kullanım, gelir ve benimseme performansının, elektrik, yetenek ve güvenlik altyapısının incelenmesi gerektiğini belirtti.
Yorum 0