Güney Kore'de vergi geliri 150 trilyon won artabilir: “Borç öde, AI'ya yatırım yap”

Güney Kore'de gelecek yıl vergi gelirinin 150 trilyon won daha artabileceği öngörüsü Meclis'ten geldi. Demokrat Parti (Democratic Party of Korea) milletvekili Lee Kwang-jae (이광재), ek vergi gelirinin bir kısmının borç ödemesine ayrılması gerektiğini ama aynı zamanda yapay zeka (AI) gibi geleceğin sektörlerine yatırım yapılması gerektiğini savundu.

Meclis Bütçe ve Hesaplar Özel Komitesi Başkanı olan Lee, 8'inde (yerel saatle) Gyeonggi eyaletindeki Hanam bölge ofisinde düzenlediği basın toplantısında hükümetin yeni kurduğu 'Gelecek Yanıt Fonu' ile ilgili mali yönetim planını açıkladı. İlgili açıklamaları Yonhap Infomax aktardı.

Lee Kwang-jae, “Gelecek Yanıt Fonu'nun kurulması tarihte ilk kez yaşanan bir gelişme” dedi ve “Samsung Electronics(005930) ve SK hynix(000660) sayesinde vergi geliri ciddi biçimde arttı, gelecek yıl 150 trilyon won daha artabilir” diye konuştu. Bu rakam kesinleşmiş bir gelir tahmini değil, vergi gelirinde yaşanabilecek artışa dair bir öngörü niteliği taşıyor.

Lee, artan vergi gelirinin tamamının harcanmaması gerektiğinin de altını çizdi. “Vergi geliri çok arttı diye hepsini gelişigüzel harcayamayız, bir tür birikim de yapmak gerekir” dedi. Bu sözlerle ek vergi gelirinin bir kısmının mali kapasite olarak saklanması gerektiğini vurgulamış oldu.

Buna göre vergi artışının tamamının tek yılda harcanması yerine, ileride ortaya çıkabilecek mali ihtiyaçlara karşı bir kısmının biriktirilmesi gerektiği anlamı çıkıyor.

Ancak Lee, kaynakların yalnızca devlet borcunun ödenmesine yönlendirilmesi fikrine de mesafeli durdu. Google(GOOGL) örneğini veren milletvekili, “Google gibi şirketler bile cesurca tahvil ihraç ederek akıl almaz büyüklükte yatırımlar yapıyor” dedi ve “şu an küresel bir ekonomi ve teknoloji savaşı yaşanıyor” diye ekledi.

Sözlerine devam eden Lee, “Böyle bir dönemde cesur yatırımı tercih etmek gerektiğini düşünüyorum” dedi ve “borcun bir kısmını ödeyip agresif yatırım yapmanın mı, yoksa başka bir yolun mu daha fazla getiri sağlayacağı tartılmalı” şeklinde açıklama yaptı. Borç ödemesi ile geleceğin sektörlerine yatırımın birlikte değerlendirilerek mali etkinin ölçülmesi gerektiği görüşünü dile getirdi.

Hükümet, 2027 yılı bütçe tasarısında 162,3 trilyon won büyüklüğünde bir Gelecek Yanıt Fonu kurdu. Gelecek yıl toplam harcamanın bu yılki ana bütçeye kıyasla yüzde 12,8 artışla 820,9 trilyon won'a, toplam gelirin ise bu yıla göre 205,6 trilyon won artışla 880,8 trilyon won'a ulaşması planlanıyor.

Gelecek Yanıt Fonu, vergi gelirinin geçici olarak arttığı dönemlerde bu kaynağın ayrı bir hesapta biriktirilip büyüme alanlarına yatırım ve mali müdahalede kullanılması esasına dayanıyor. Hükümetin ek vergi gelirini bu fonda biriktirerek orta-uzun vadeli yatırımlarda ve vergi gelirindeki dalgalanmalara karşı kullanma planı da bu mali yönetim anlayışının bir parçası.

Hükümetin bütçe tasarısında, Gelecek Yanıt Fonu içindeki 45,4 trilyon won'un potansiyel büyüme oranını artırmaya yönelik projelere ayrılacağı belirtildi. Bu kaynağın gençlik, büyüme motorları, yerel kalkınma, eğitim ve yetenek gibi alanlara aktarılması planlanıyor.

Tartışmanın arka planında yarı iletken sektörünün performansı ile vergi geliri arasındaki bağlantı da yer alıyor. Barclays'in, ülkedeki yarı iletken şirketlerinin performansındaki iyileşmeye bağlı kurumlar vergisi artışını da hesaba katarak 2027 yılı için ek vergi geliri girişini 95 trilyon won olarak tahmin ettiğini daha önce aktarmıştık.

Barclays, ülkenin yarı iletken ihracatındaki artış ve şirket performansındaki iyileşmenin kurumlar vergisi başta olmak üzere devlet mali gelirinde artışa yol açabileceğini değerlendirdi. Ancak gerçek vergi geliri büyüklüğü şirket performansına, vergilendirilebilir gelire, vergi indirimlerine ve ara dönem vergi ödeme yöntemine göre değişebilir.

Lee'nin dile getirdiği 150 trilyon won rakamı ile mevcut tahminler arasında fark bulunuyor. Dolayısıyla 150 trilyon won rakamının hükümetin kesinleşmiş bir gelir öngörüsü değil, siyasi çevrelerin vergi geliri artışına ilişkin bir görüşü olarak değerlendirilmesi gerekiyor.

Mali yönetime dair siyasi çevrelerdeki görüşler birbirinden ayrışıyor. Muhalefetteki People Power Party grup başkanı Jeong Jum-sik, fazla vergi geliri oluşması durumunda öncelikle devlet tahvillerinin ödenmesi gerektiğini savunmuştu. Bu nedenle Gelecek Yanıt Fonu'nun yatırım dağılımı ile borç azaltma büyüklüğü bütçe görüşmelerinde tartışma konusu olabilir.

Hükümetin bütçe tasarısı Meclis incelemesinden geçtikten sonra kesinleşecek. Gelecek Yanıt Fonu'nun gerçek kaynak büyüklüğü ile borç ödemesi ve geleceğin sektörlerine yatırım arasındaki dağılım biçimi önümüzdeki dönemde tartışılmaya devam edecek.