168 kat arttı: AMC($AMC) bağlantılı token arzı 25 Ağustos-5 Eylül'de 17 binden 2,89 milyona çıktı

Robinhood($HOOD) bünyesindeki AMC Entertainment($AMC) bağlantılı token arzı, 25 Ağustos'ta 17.167,05 adetten 5 Eylül'de 2.895.757,58 adede yükseldi. Söz konusu ürün AMC hissesinin kendisi değil, temel hisse fiyatına ekonomik olarak bağlı tokenize edilmiş bir borç senedi.

Robinhood, resmi ürün açıklamasında hisse token'larını Jersey merkezli iştiraki Robinhood Assets Jersey'in ihraç ettiği tokenize borç senetleri olarak tanımlıyor. Token sahipleri temel hissenin fiyat hareketine maruz kalıyor ancak yasal mülkiyet ya da oy hakkına sahip olmuyor; ürün ABD menkul kıymetler mevzuatına kayıtlı değil ve ABD vatandaşlarına sunulmuyor.

Tartışma, AMC Entertainment ile açık bir polemiğe dönüştü. AMC Entertainment CEO'su Adam Aron(Adam Aron), 4 Eylül'de Robinhood'un AMC token'ının AMC ile hiçbir ilgisi olmadığını söyleyerek eleştirdi ve konuyu bağımsız menkul kıymetler avukatlarına inceleteceğini duyurdu. Bu polemik, AMC CEO'sunun Robinhood hisse token'i işlemlerinin durdurulmasını talep ettiği önceki tartışmanın devamı niteliğinde.

Robinhood CEO'su Vlad Tenev(Vlad Tenev), Aron'un eleştirisine "What's the concern?" (Sorun ne ki?) yanıtını verdi. Robinhood tarafı hisse token'ı iş koluna destek verdiğini belirtirken, AMC tarafı ihraççı onayı ve yasal hak kapsamını sorguluyor.

Aynı gün AMC hissesi gün içinde yüzde 22,4'e varan yükseliş kaydetti. Ancak hisse yükselişinin yalnızca token tartışmasından kaynaklandığını gösteren bir kanıt sunulmadı; sadece bu polemik ile fiyat hareketinin aynı zaman diliminde gerçekleştiği doğrulandı.

Robinhood Chain belgelerine göre hisse token'ları ERC-20 formatında ihraç ediliyor. Her token belirli bir hisseye ya da borsa yatırım fonuna(ETF) bağlanıyor, temel varlıkla bire bir destekleniyor; temettü ve hisse bölünmeleri ise token sayısı değil, token'ın temsil ettiği hisse oranını ayarlayan bir çarpan (multiplier) yöntemiyle yansıtılıyor.

CoinGecko'nun zincir üstü verilerine göre AMC token arzı 25 Ağustos'ta 17.167,05 adetten, 4 Eylül'de 2.867.757,58 adede, 5 Eylül'de ise 2.895.757,58 adede çıktı. 7 Eylül itibarıyla da miktar 2.895.757,58 adet olarak kaydedildi. AMC'nin 30 Haziran'da kamuya açıkladığı 892.604.638 adet dolaşımdaki adi hisse senediyle karşılaştırıldığında, token miktarı toplam hisse senedinin yaklaşık yüzde 0,32'sine denk geliyor.

Bu rakam token arzının sabit olmadığını gösteriyor. Resmi belgelerde ihraç-geri alım ve yetkili katılımcı yapısı tanımlanıyor, ancak bunun token'ın sınırsız şekilde ihraç edildiği anlamına geldiğine dair bir dayanak yok.

Fiyat da temel hisseden farklı hareket edebiliyor. Bağımsız araştırma şirketi Wearly, 30 Ağustos'ta AMC token fiyatının 187,21 dolara kadar çıktığını aktardı; ancak o tarihte AMC'nin gerçek kapanış fiyatı 2,59 dolar, token arzı ise yaklaşık 17.167,045 adet düzeyindeydi.

Ardından ABD borsaları açıldığında token arzı 127.206,905 adede yükseldi ve token fiyatı ile gerçek hisse fiyatı arasındaki fark daraldı. Token'lar 24 saat işlem görebiliyor, ancak ihraç-geri alım yapısına bağlı olarak arz ve fiyat oluşumu değişebiliyor.

2021'de Robinhood'un AMC ve GameStop(GME) alımlarına getirdiği kısıtlama, bu olaydan farklı bir nitelik taşıyor. O dönem takas kurumunun teminat talebi hızla artınca Robinhood bazı hisselerde alım işlemlerini kısıtlamıştı; 28 Ocak 2021'de istenen günlük teminat tutarı 1,4 milyar dolar (yaklaşık 1,883 trilyon won) düzeyindeydi.

Robinhood o dönem teminat talebinin yüzde 85'inin AMC ve GameStop hisselerindeki oynaklıktan kaynaklandığını açıklamıştı. Bu, aracı kurumun takas ve risk yönetimi sorunuyken, bugünkü tartışma tokenize menkul kıymetlerin hak kapsamı ve arz ayarlama yapısıyla ilgili.

ABD Menkul Kıymetler ve Borsa Komisyonu(SEC), tokenize menkul kıymetlerin yapısına göre hak sahibi haklarının ve risklerin değişebileceğini belirtti. Üçüncü tarafça ihraç edilen token'ların temel hissenin mülkiyetini ya da oy hakkını vermeyebileceğini, buna ek olarak token ihraççısının iflas riskinin de eklenebileceğini açıkladı.

Robinhood Chain, tokenize edilmiş reel varlıklarla kripto varlık işlemlerini birlikte işleyen bir blok zinciri altyapısı olarak tasarlandı. Bu sayede hisse token'ları ve meme coin türü varlıklar aynı ekosistemde işlem görebiliyor; ancak iki ürünün yasal niteliği ve fiyat oluşum biçimi birbirinden ayrı değerlendirilmeli.

Yatırımcılar açısından asıl mesele token'ın 24 saat işlem görüp görmediği değil; token'ı elinde bulunduranın gerçek bir hissedarlık hakkına sahip olup olmadığı, ihraççının kim olduğu ve fiyat farkı ya da ihraççının geri ödeme sorunu yaşanması durumunda sorumluluğun kime ait olacağı. TokenPost daha önce tokenize edilmiş hisselerin yasal hakları ve gösterim biçiminin tartışma konusu olduğunu bildirmişti.

Bu örnek, AMC token'ının doğrudan AMC hissesinin dolaşımdaki miktarı olarak yorumlanamayacağını gösteriyor. Arz ve fiyat; ihraç-geri alım yapısı, çarpan ayarlaması ve temel hisse fiyatı birlikte incelenerek değerlendirilmeli; bu mekanizma 2021'deki sabit dolaşımdaki hisseye dayalı kısa pozisyon sıkışmasından (short squeeze) farklı işliyor.