Meta, İngiltere’de küresel gelir bazlı ücretlere itiraz ediyor

Meta(META), İngiltere’nin Çevrim İçi Güvenlik Yasası kapsamında düzenleyici ücretlerin ve para cezalarının hesaplanmasında küresel gelirin esas alınmasına karşı Ofcom ile mahkemede mücadele ediyor. Davada, maliyet ve yaptırım üst sınırının İngiltere gelirleri yerine uygun küresel gelir üzerinden hesaplanmasının hukuka uygunluğu ve orantılılığı ele alınacak.

İngiltere Yüksek Mahkemesi, geçen mart ayında Meta’nın adli inceleme başvurusuna izin verdi. Esas duruşmanın 13-14 Ekim 2026’da yapılması planlanıyor. Dava numarası AC-2025-LON-004500 olarak açıklandı. Mahkeme, 7 Mayıs’taki duruşmada esas takvimini ve müdahale sürecini görüştü. Ayrıntılar mahkeme kararında yer aldı.

Facebook ve Instagram’ın işletmecisi olan Meta, ABD merkezli bir şirket. Dava, çocukların çevrim içi güvenliği de dahil olmak üzere platform düzenlemelerinin maliyetini kimin ve hangi ölçütle üstleneceğiyle ilgili.

İngiltere’nin Çevrim İçi Güvenlik Yasası, belirli büyüklüğü aşan platformların Ofcom’un çevrim içi güvenlik düzenleme maliyetlerini karşılamasını öngörüyor. Ofcom, uygun küresel geliri (Qualifying Worldwide Revenue·QWR) £250 milyondan fazla olan işletmeleri ücret kapsamına alıyor. İngiltere’deki ilgili gelirin £10 milyondan az olması halinde muafiyet uygulanabiliyor. Bu ölçütler Ofcom’un rehberinde yer alıyor.

QWR, çevrim içi güvenlik düzenlemesine tabi hizmetlerle bağlantılı olarak işletmenin son mali yılda elde ettiği dünya genelindeki geliri ifade ediyor. Meta’nın itiraz ettiği nokta, ücret ve yaptırım üst sınırı hesaplanırken İngiltere’de elde edilen gelirin değil, bu küresel gelirin dikkate alınması.

Para cezası üst sınırı, £18 milyon veya QWR’nin yüzde 10’undan yüksek olan tutar olarak belirleniyor. İlgili mevzuat açıklamasında QWR, işletmenin son mali yılına ait dünya genelindeki ilgili geliri olarak tanımlanıyor. Bu ölçüt İngiltere Çevrim İçi Güvenlik Yasası açıklama metninde de bulunuyor.

Meta ve WhatsApp, Ofcom’un ön danışma sürecinde QWR hesaplama yöntemine itiraz etti. Meta, düzenleyici çerçevenin “orantılı, açık ve sürdürülebilir olması gerektiğini” açıkladı. Ancak kamuya açık belgelerde şirketin ayrıntılı hukuki iddiaları ve alternatif hesaplama ölçütleri tamamen ortaya konmuş değil.

Ofcom, 2026/27 mali yılının ilk ücret bildirimlerini eylülde yayımlamayı planlıyor. Kesin oran, işletmelerin bildirdiği verilerin incelenmesinin ardından belirlenecek. Planlama aşamasında verilen örnek oran ise QWR’nin yüzde 0,02-0,03’ü.

Bu örnek oran kesinleşmiş bir ücretlendirme oranı değil. Gerçek ücret, her işletmenin bildirimleri ve Ofcom’un inceleme sonuçlarına göre belirlenecek.

Çocukların çevrim içi güvenliği alanında faaliyet gösteren 5Rights Foundation, Ofcom tarafında davaya müdahil oldu. Kuruluş, küresel gelirin dikkate alınmasının küresel platformların yapısını yansıttığını ve çocuklara yönelik zararlı içeriklerle mücadele için güçlü yaptırım yetkilerine ihtiyaç bulunduğunu savundu. Kuruluşun görüşleri açıklamasında yer aldı.

Meta, düzenleme maliyetlerinin İngiltere’deki faaliyet ölçeğiyle bağlantılı olması gerektiğini savunurken, 5Rights Foundation platformların dünya genelindeki faaliyet büyüklüğünün dikkate alınması gerektiğini belirtti. Mahkeme, tarafların görüşlerini dinledikten sonra QWR yönteminin hukuka uygunluğunu ve kapsamını değerlendirecek.

Dava, platformların çocukları koruma sorumluluğu ve düzenleme maliyetlerini üstlenmesi konusunda süren uluslararası tartışmayla da bağlantılı. TokenPost daha önce ABD’de çocukların çevrim içi güvenliğine ilişkin yasa tasarısının Senato Ticaret Komitesi’nden geçtiğini bildirmişti. Ancak İngiltere’deki dava ile ABD’deki yasama süreci birbirinden ayrı gelişmeler.

Türkiye’deki kripto para ve blockchain işletmeleriyle bu dava arasında doğrudan bir bağlantı tespit edilmedi. Davanın odağında kripto para düzenlemeleri değil, çevrim içi platformların düzenleme maliyetleri ve para cezası hesaplama yöntemi bulunuyor.

Meta’nın davayı kazanması halinde Ofcom’un QWR bazlı hesaplama yönteminin değiştirilmesi ihtimali gündeme gelebilir. Bununla birlikte, kamuya açık belgelerde alternatif bir ölçüt ortaya konmuş değil. Ofcom’un 2026/27 mali yılına ilişkin ilk ücret bildirimlerini eylülde yayımlaması bekleniyor.

İngiltere Yüksek Mahkemesi’ndeki esas duruşmanın 13-14 Ekim 2026’da yapılması planlanıyor.