DeFi'de 30 milyon dolarlık kredi, 1 yıllık limit taahhüdü değil

Bir ödeme şirketinin DeFi piyasasından tek seferde 30 milyon dolar (yaklaşık 40,3 milyar won) borçlanabilmesi, sonraki 12 ay boyunca aynı koşullarla ihtiyaç duydukça bu tutarı çekebileceği anlamına gelmiyor. Bugün kredi alınabilmesi ile gelecekte kullanılacak fonların taahhüt edilmesi farklı konular.

DeFi ve gerçek dünya varlıkları (RWA) alanında yazan Nikos (nikos), 11 Kasım’da ChainCatcher’da yayımlanan yazısında “Bankaların sattığı ürün tam da bu taahhüt” diye yazdı. Nikos’a göre, hemen kullanılabilen bir kredi ile gelecekte para çekme hakkı sağlayan sözleşme aynı şey değil.

Sorun, kredi piyasasının genelinde likidite bulunup bulunmadığından çok, belirli bir şirketin ihtiyaç duyduğu anda kullanabileceği fonu güvenceye alması. Döner kredi limiti, belirlenen üst sınıra kadar ihtiyaç oldukça borçlanıp geri ödeme imkânı veren bir sözleşme. Anthropic’in gündeme aldığı kredi limiti de bu türde. Nikos, bu taahhüt modelinin DeFi kredi piyasalarının üzerine kurulmasını önerdi.

Aave V4’te birden fazla kredi modülü olan Spoke, ortak likidite havuzu Hub’ı kullanıyor. Hub her Spoke’un borçlanabileceği üst sınırı belirliyor; ancak borçlanma anında likiditenin hazır olacağını garanti etmiyor. Nikos, bir Spoke’ta zarar oluşursa Hub’daki ilgili varlığın sağlayıcılarının bu zararı birlikte üstlenebileceğine dikkat çekti.

Morpho Midnight, vade ve faiz oranı belirlenmiş kredi piyasalarından oluşuyor. Kredi kullandırıldığında o kredinin faizi sabitleniyor. Ancak Nikos, borç verenin teklifini borçlunun paraya ihtiyaç duyduğu andan hemen önce bile geri çekebileceğini belirtti. Sabit faiz, kullandırılmış kredinin maliyetini belirliyor; gelecekte yapılacak yeni çekimleri güvenceye almıyor.

Nikos, kredi piyasası ile şirket arasına bir kredi tedarik yapısı kurulmasını ve bu yapıda △ taahhüt edilmiş limit △ ilk zararı karşılayacak fon △ borçlanma faizi tavanı △ alacak tahsilatı ve veri entegrasyonunun bir araya getirilmesini önerdi. Bu, piyasaya sürülmüş bir ürünün tanıtımı değil; ödeme şirketlerine yönelik bir kredi yapısı tasarımı.

İlk katman, 6 ila 12 ay boyunca belirli bir tutarın borçlanılabileceğine dair taahhüt. Faiz, referans orana taahhüt marjı eklenerek ya da sabit oranla belirlenebilir. Şirket API üzerinden para çekip geri ödeme yapabilir. Kullanılmayan fonların ise derin likiditeye sahip değişken faizli piyasalarda getiri sağlaması öngörülüyor.

Nikos’un varsayımında 30 milyon dolarlık limitin ortalama kullanım oranı yüzde 60. Çekilen tutara yüzde 4 marj, kullanılmayan limite yüzde 0,5 ücret uygulanırsa, yatırılan fonun sağlayıcısının değişken faizli piyasaya kıyasla yıllık yüzde 2,6 daha fazla getiri elde edeceği hesaplanıyor. Bu tutar 780.000 dolar (yaklaşık 1 milyar 47 milyon won). Borç alan şirket, kullandığı tutarın faizini ve kullanılmayan limit ücretini ayrı ayrı öder.

Likiditeyi yalnızca ortalama kullanım oranına göre hazırlamak, şirketin nakit sıkışıklığı yaşadığı dönemdeki çekim taleplerini karşılamayabilir. Bu varsayımda çekilen miktar 18 milyon dolardan (yaklaşık 24,2 milyar won) limitin tamamı olan 30 milyon dolara (yaklaşık 40,3 milyar won) çıkabilir. Nikos, taahhüt büyüklüğünün normal dönem kullanımına göre değil, limitin tamamının çekildiği senaryoya dayanarak belirlenmesini önerdi.

İkinci katman, kredi zararlarını öncelikli fonlardan önce üstlenen ikincil sermaye. Nikos, fiilen çekilen tutarın yüzde 15’inin ilk zararı karşılayacak fon olarak ayrıldığı bir örnek verdi. Bu yapıda çekilen tutarın yüzde 5’i kadar zarar oluşursa ikincil sermayenin üçte biri tükeniyor.

Üçüncü katman, borçlanma faizi belirli bir seviyeyi aştığında aradaki farkı karşılayan faiz tavanı. Nikos’un örneğinde eşik yüzde 7. 100 milyon dolar (yaklaşık 134,2 milyar won) ölçeğinde, USD Coin borçlanma faizinin 30 günlük ortalaması yüzde 9 olursa tavan ödemesi yaklaşık 164.000 dolar (yaklaşık 220 milyon won) olur. Bu araç, değişken faizle borçlananların maliyetindeki sıçramayı sınırlayabilir. Nikos, Aave veya Morpho’nun borçlanma oranlarını temel alan standart bir ürünün henüz bulunmadığını da belirtti.

Dördüncü katman, ticari alacakların teminat olarak kullanılması ve tahsilat sistemi. Nikos, alacakların önceden belirlenmiş bir alıcıya sabit indirimle satılmasını ve alıcıya bekleme ücreti ödenmesini önerdi. Tasarımda teminat değeri, ticari alacakların net varlık değerinden (NAV) beklenen zarar düşülerek belirleniyor. Rapor eskidikçe indirim oranı artırılıyor; tahsilat gecikmeleri ve nakit bakiyesi verileri de çekim limitini ayarlamak için kullanılıyor.

Nikos, yazısında Wildcat’i önceki örneklerden biri olarak gösterdi. Wildcat, borçluların kendi piyasaları için limit, yıllık faiz oranı, rezerv oranı ve çekim süresi belirlemesine imkân verdi. 2025’te Kinto’nun iflası sırasında kredi verenlerin anaparanın yüzde 76’sını geri almasının beklendiği aktarıldı. Nikos, zararın ilgili piyasada kalmasının bu örnekte kısmen işlediğini savundu.

3Jane ise zincir üstü ve banka verilerine dayanarak teminatsız USD Coin kredi limitleri sunan, kullanılmayan fonları getiri elde etmek üzere Aave’e yatıran bir örnek olarak anlatıldı. Fon sağlayıcıları yüzde 85 öncelikli ve yüzde 15 ikincil sermaye olarak ayrılıyor. Nikos, bu örneğin şirketlere kesinleşmiş kredi limiti satmadığını; Aave V4 ile Morpho Midnight arasında fon dağıtımı veya ticari alacakları teminat olarak değerlendirme yapısını da sunmadığını belirtti.

Nikos’a göre rekabet avantajı, kredi sözleşmesinin kodundan çok borçluların geri ödeme ve mutabakat gecikmelerini kaydeden değerlendirme verilerinden, öncelikli ve ikincil fon sağlayıcıları bekleyen alıcılarla buluşturan sermaye ağından ve ödeme şirketlerinin API entegrasyonundan gelecek. Nikos, Aave Labs’in Avon’u satın almasını da her kredi piyasasının sabit faiz özelliğini doğrudan sunma çabasının bir işareti olarak yorumladı. Bu nedenle önerilen kredi yapısının tek bir kredi piyasasının özelliklerine bağlı kalmak yerine değerlendirme ve fon dağıtımını üstlenmesi gerektiğini savundu.

Taahhüt edilmiş limitlerde çekim talepleri şirketlerin nakit baskısı yaşadığı anda yoğunlaşabilir. Likidite yanlış hesaplanırsa taahhüt, en çok ihtiyaç duyulduğu anda yerine getirilemeyebilir. Teminatsız kredilerin ve ticari alacakların tahsili zaman alabilir ve hukuki süreç gerektirebilir. Nikos, başlangıç noktası olarak lisanslı ödeme kuruluşlarına kredi verilmesini önerdi; sözleşmelerin ve alacak haklarının ilgili yargı bölgesinde tanınmasını sağlayacak bir hukuki yapı kurulması gerektiğini belirtti.