Birleşik Krallık’ın Kuzey Denizi’ndeki Jackdaw gaz sahasında 16 Kasım’da doğal gaz üretimi başladı. İşletmeci Adura, saha tam kapasiteye ulaştığında üretimin yaklaşık 1,4 milyon hanenin ısınma ihtiyacını karşılayabileceğini tahmin ediyor.
Adura’nın açıklamasına göre üretim platformundan çıkan gaz, mevcut Shearwater üretim merkezi ve İskoçya’daki St Fergus terminali üzerinden Birleşik Krallık’taki hanelere ve işletmelere ulaştırılacak. Şirket, projeye 2,1 milyar sterlin yatırım yapıldığını bildirdi.
1,4 milyon hane tahmini, azami üretimin ısınma talebine çevrilmesine dayanıyor. Bu sayı, gazın belirli hanelere ulaştığı ya da mevcut üretimin bu seviyeye çıktığı anlamına gelmiyor.
Birleşik Krallık hükümeti, 21 Ekim’de Jackdaw’ın geliştirilmesi ve üretimine onay verirken sahanın tam kapasitede ülkenin doğal gaz üretimini yaklaşık yüzde 6 artırabileceğini ve işletme ömrünün 11 yıla kadar çıkabileceğini öngördü. Yüzde 6, ülke içi üretimdeki tahmini artışı ifade ediyor; toplam arz veya talepteki artış değil.
Birleşik Krallık Enerji Güvenliği ve Net Sıfır Bakanlığı’nın 2026 tarihli gaz arzı risk değerlendirmesine göre, Birleşik Krallık kıta sahanındaki üretim 2025’te toplam gaz arzının yaklaşık yüzde 42’sini karşıladı. Norveç’ten boru hattıyla gelen gazın payı yaklaşık yüzde 40, sıvılaştırılmış doğal gazın (LNG) payı ise yüzde 17’nin üzerindeydi.
Aynı değerlendirmede hükümet, ülke içi gaz üretiminin 2000’deki zirvesinden bu yana genel olarak gerilediğini belirtti. Jackdaw için açıklanan azami üretim tahmini, gelecekteki ithalat miktarını veya tüketici faturalarını tek başına hesaplamaya yetmiyor.
Adura, Jackdaw üretim platformunun üst yapısının Ekim 2025’te kurulduğunu, sondaj çalışmalarının ise 2026’nın başlarında tamamlandığını açıkladı.
Jackdaw, yeni bir arama ruhsatıyla başlatılan bir proje değil. Saha, mevcut ruhsata dayanarak geliştirme ve üretim onayı aldı. Hükümetin 21 Ekim’deki onayının ardından sahada fiilî üretim başladı.
2024’teki Finch kararının ardından Birleşik Krallık’taki çevresel değerlendirmelerde petrol ve gazın çıkarılmasının yanı sıra yakılması sırasında oluşan emisyonların da dikkate alınması gerekiyor. Hükümet, ek çevresel verileri ve kamu görüşlerini değerlendirdikten sonra geliştirme ve üretim izni verdi.
Jackdaw’ın etkisine ilişkin tahminlerde ölçüm kapsamı farklılık gösteriyor. Greenpeace UK, sahanın rezervlerinin proje süresince yıllık ortalama gaz ithalatı bağımlılığını yaklaşık yüzde 2 azaltacağını savunuyor. Bu oran, hükümetin tam kapasitede ülke içi üretimin yaklaşık yüzde 6 artacağı tahmininden farklı bir dönemi ve ölçütü kapsıyor.
Siyasi tartışma, Adura’nın daha büyük petrol ve gaz geliştirme projesi Rosebank’a da uzanıyor. Adura, Rosebank projesinin büyüklüğünü 8,7 milyar sterlin olarak açıkladı. Birleşik Krallık hükümetinin proje sayfasında, 5 Kasım’daki güncelleme itibarıyla Rosebank’ın inceleme aşamasında olduğu belirtiliyor.
11 Kasım’da Avam Kamarası’nda yapılan görüşmede bazı milletvekilleri Rosebank’ın iklim üzerindeki etkisini ve tüketici faturalarını düşürüp düşürmeyeceğini sorguladı. Diğer milletvekilleri ise ülke içi üretimin istihdamı destekleyebileceğini ve ithalata bağımlılığı azaltabileceğini savundu.
Milletvekillerinin açıklamaları kendi görüşlerini yansıtıyor; bunlar, üretimin tüketici faturalarını düşüreceğinin veya ithalatı azaltacağının kesinleştiği anlamına gelmiyor. Enerji bakanı da görüşme sırasında Rosebank’ın devam eden düzenleyici süreçte olduğunu söyledi.
Jackdaw üretime geçti; Rosebank ise ayrı bir hükümet incelemesinden geçiyor. Hükümetin proje sayfasında Rosebank’ın 5 Kasım itibarıyla inceleme aşamasında olduğu belirtiliyor.
Comment 0