Marc Andreessen: "AI İşleri Yok Etmiyor, Büyük Bir İstihdam Patlaması Başlatacak" İddiası Tartışma Yarattı

Silikon Vadisi’nin önde gelen yatırımcılarından Marc Andreessen, yapay zekânın(AI) “büyük bir istihdam patlaması” yaratacağını savunarak kitlesel işten çıkarma endişelerini “hepsi sahte” diyerek reddetti. Ancak son dönemdeki ABD istihdam verileri ve *Big Tech* şirketlerindeki işten çıkarma dalgası, AI’ın gerçekten ‘büyük bir iş fırsatı’ mı yoksa ‘daha hızlı bir yeniden yapılanma’ mı getireceği sorusunu tartışmalı bırakıyor.

Andreessen, pazar günü X’te(önceki Twitter) yaptığı paylaşımda “AI kaynaklı iş kaybı anlatılarının hepsi sahte” ifadesini kullandı ve “AI = üretkenlikte büyük artış = talepte büyük artış = büyük çaplı istihdam patlaması” yorumunda bulundu. Yatırımcı, Business Insider’ın aktardığı 2026 teknoloji sektörü işe alım artışı haberini de alıntıladı ve yazılım mühendisi ilanlarının 67 bin adedi aşarak 2023 seviyesinin iki katına çıktığını vurguladı.

Andreessen’in bu iyimser çıkışı, ABD işgücü piyasasındaki son görünümle kısmen çelişiyor. Mart ayı ABD istihdam raporuna göre işsizlik oranı yüzde 4,3 seviyesinde yatay seyrederken, 27 hafta ve üzeri uzun süreli işsiz sayısı son bir yılda 322 bin kişi arttı. Manşet verilerde istihdam dayanıklı görünse de, istihdam piyasasının içinde toparlanmanın eşit dağılmadığına yönelik sinyaller güçleniyor.

Andreessen, pandemi sonrası işe alımlardaki düzeltme ve faiz şokunun etkisinin hafiflemesiyle şirketlerin yeniden personel almaya başladığını düşünüyor. Ona göre AI’ın üretkenlik artışı, sonuçta daha büyük talep ve daha fazla istihdam anlamına geliyor. Netscape’in kurucu ortaklarından olan ve risk sermayesi şirketi Andreessen Horowitz’in eş kurucusu olarak Silikon Vadisi’nde etkili bir isim haline gelen yatırımcı, ABD’deki birçok *kripto* ve AI girişimine de erken aşamada sermaye koymuş durumda.

Sahada ise bununla çelişen örnekler art arda geliyor. Jack Dorsey’nin yönettiği Block(SQ), şubatta çalışanlarının yüzde 40’ını işten çıkardı ve bazı orta kademe yönetim işlevlerini AI ajanlarıyla test etmeye başladı. Crypto.com, martta AI entegrasyonunu gerekçe göstererek toplam iş gücünün yüzde 12’sini azalttı. Şirket yönetimi, “Bu dönüşümü şimdi yapmazsak başarısız oluruz” uyarısında bulundu. Oracle(ORCL) tarafında da 30 bine varan işten çıkarma iddiaları gündeme gelirken, kulislerde bunun “daha büyük bir kurumsal dönüşüm” ve AI veri merkezi yatırımlarının genişlemesiyle bağlantılı olduğu konuşuluyor. Bitcoin(BTC) madencisi Marathon Digital Holdings(MARA) da altyapısının bir kısmını AI amaçlı kullanıma çevirirken personelinin yaklaşık yüzde 15’ini azalttı. AI’a yönelik büyük yatırımların uzun vadede yeni iş alanları yaratabileceği beklentisine rağmen, kısa vadede öncelikle mevcut pozisyonları daraltıcı yönde etkide bulunduğu görülüyor.

Andreessen’in açıklamalarına gelen tepkinin odağında da bu tablo var. Kripto fenomeni WendyO(WendyO), “O sözleri iş bulamayan orta sınıf ve altı Amerikalılara ya da düzgün müşteri hizmeti alamayan tüketicilere söylemeyi deneyin” diyerek çıkışı sert şekilde eleştirdi. io.net(io.net) kurucu ortaklarından Tory Green(Tory Green) ise AI’ın toplam istihdamı artırmasının mümkün olduğunu ancak “asıl sorunun, bu verimlilik ve gelir artışının kimde birikeceği” olduğunu vurguladı; faydaların birkaç büyük platformda toplanmadan ekonomiye daha geniş yayılması gerektiğini söyledi.

Sonuç olarak AI’ın ‘istihdam yok edici’ mi yoksa ‘istihdam genişletici’ mi olacağı sorusu hâlâ net bir yanıt bulmuş değil. Teknoloji şirketlerinde hem işten çıkarmalar hem de seçici işe alımlar aynı anda yaşanırken, piyasa aktörleri AI kaynaklı ‘üretkenlik artışının’ ne ölçüde gerçek ve kalıcı istihdama dönüşeceğini dikkatle izlemeye devam ediyor.