Barclays, stablecoin ve tokenize mevduat için blokzincir tabanlı dijital defter altyapısını test ediyor

Barclays’in temel bankacılık faaliyetlerine blokzincir teknolojisini uygulama seçeneğini masaya yatırdığı bildiriliyor. Ödemeler ve mevduat gibi geleneksel alanlardan stablecoin ve ‘tokenize mevduat’ çözümlerine kadar uzanan bir ‘dijital defter altyapısı’ test edilirken, küresel büyük bankaların ‘legacy’ sistemlerini modernleştirme yarışı belirgin biçimde hız kazanıyor.

Bloomberg, 28’inde (yerel saatle) konuya yakın kaynaklara dayandırdığı haberinde, Barclays’in ödemeler, mevduatlar ve kripto para uygulamalarını işleyebilecek bir blokzincir platformu kurmak için teknoloji tedarikçileri aradığını aktardı. Özellikle stablecoin ve ‘tokenize mevduat(tokenized deposits)’ için kullanım senaryolarının birlikte gündeme gelmesi dikkat çekti. Tokenize mevduat, bankalardaki mevduatların blokzincir üzerinde ‘token’ olarak temsil edilmesiyle, 24 saat çalışan ödeme ve mutabakat ile programlanabilir ödeme fonksiyonlarının mümkün hale geldiği bir model olarak görülüyor.

Habere göre Barclays, birden fazla teknoloji şirketine bilgi talep formu (RFI) gönderdi ancak isimler açıklanmadı. Tedarikçi seçiminin en erken nisan ayında netleşebileceği öngörülüyor. Bununla birlikte süreç henüz inceleme ve değerlendirme aşamasında; hangi çözümün ne kapsamda hayata geçirileceği konusunda kesin karar verilmiş değil.

Bu adım, Barclays’in son dönemde dijital varlık alanındaki hamleleriyle de örtüşüyor. Daha önce Barclays, ABD merkezli stablecoin takas (clearing) platformu Ubyx’e ilk stablecoin odaklı yatırımını yapmıştı. Bu yatırım, bankanın ‘tokenize ödeme altyapısı’ tarafına ilgisini artırdığı yönünde yorumlandı. Bazı çevrelerde, donanım cüzdan üreticisi Ledger’in olası halka arzı(IPO) sürecinde Barclays’in rol üstlenebileceği iddiaları da gündeme geldi, ancak bu söylentiler henüz doğrulanmış değil.

Bloomberg, Barclays’in blokzincir platformu planlarını, bankacılık sektörü ve teknoloji devlerinin stablecoin kullanımını daha ciddiyetle tartmaya başladığı geniş bir trendin parçası olarak konumlandırıyor. Stablecoin çözümleri, mevcut ödeme altyapılarına kıyasla ‘daha hızlı’, ‘daha düşük maliyetli’ ve ‘7/24’ mutabakata imkân tanıdığı için, sınır ötesi para transferleri, şirketler arası ödemeler(B2B) ve kurumsal nakit yönetimi alanlarında giderek daha fazla test ediliyor.

Kurumsal ilgi sadece stablecoin ile sınırlı değil. Bankaların doğrudan ihraç edip yönetebileceği tokenize mevduat ve zincir üstü(‘on-chain’) ödeme sistemleri de gündemde. Aracı kurum sayısını azaltarak işlem sürelerini kısaltmak ve ödeme–mutabakat süreçlerindeki maliyet yapısını yeniden tasarlamak isteyen geleneksel finans oyuncuları, ‘altyapı rekabeti’ne hazırlanıyor. Mevcut ‘legacy’ sistemleri aynen koruyarak bu yeni rekabet ortamına ayak uydurmanın zor olduğu görüşü güçleniyor.

Bu dönüşüm yalnızca bankalarla sınırlı değil. Meta Platforms(META), geçmişte rafa kaldırdığı Diem projesinin ardından stablecoin planlarını yeniden masaya yatırdığı yönündeki haberlerle gündeme gelirken, blokzincir tabanlı ödeme çözümlerine yönelik ilgisini tazelediği sinyallerini veriyor. Böylece ‘büyük teknoloji’ şirketlerinin ödeme sistemlerinde blokzincire geri dönüş yaptığı yorumları öne çıkıyor.

Öte yandan stablecoin, geleneksel bankalar için aynı anda hem fırsat hem ‘rekabet riski’ taşıyan bir alan. Özel sektör tarafından çıkarılan dijital dolar türü varlıkların yaygınlaşması halinde, bankacılık iş modelinin iki temel direği olan mevduat tabanı ile ödeme trafiği üzerindeki kontrolün zayıflayabileceği endişesi dile getiriliyor. Mevduatların tokenize alternatiflere kayması, likiditenin banka bilançoları dışına taşınmasına yol açabilir.

Özellikle ABD’de piyasa yapısı ve stablecoin düzenlemelerine yönelik yasa çalışmaları devam ederken, ihraççıların kullanıcıya ‘ödül’ veya ‘getiri’ sunup sunamayacağı da tartışma başlıklarından biri haline geldi. Sektör temsilcileri, stablecoin ürünleri doğrudan getiri sunmasa bile, belirli bir ölçeğe ulaşmaları halinde geleneksel banka mevduatlarından tokenize enstrümanlara kademeli bir likidite kaymasının yaşanabileceği görüşünde.

Barclays’in blokzincir tabanlı platform arayışı, bankaların ‘tokenize finans’ dalgasını ‘maliyet düşürme ve verimlilik artışı’ için bir kaldıraç olarak mı kullanacağı, yoksa yeni rakiplere karşı bir savunma hattı olarak mı konumlandıracağı sorusunu da gündeme taşıyor. Tedarikçi seçimi ve gerçek hayattaki uygulama kapsamı netleştikçe, küresel bankacılık sektörünün stablecoin ve tokenize mevduat stratejilerinde önemli ayarlamalar yaşanabileceği öngörülüyor. Bu da, önümüzdeki dönemde hem ‘dijital defter altyapısı’ hem de ‘tokenize ödeme’ çözümlerinde yeni standartların oluşmasına zemin hazırlayabilir.