Rusya, uluslararası ticarette Bitcoin(BTC) ve Ethereum(ETH) ile ödemeye yeşil ışık yaktı

Rusya, uluslararası ticarette kripto para ile ödemeyi resmen mümkün kılacak yasa tasarısının ilk aşamasını geçirdi ve ‘alternatif finans ağı’ kurma hamlesine hız verdi. Batı yaptırımlarıyla tıkanan ödeme kanallarını ‘kripto para ödemeleri’ üzerinden aşma stratejisi, böylece yasama sürecinde somut bir çerçeveye kavuşmuş oldu.

Rusya Parlamentosu’nun alt kanadı Devlet Duması, yakın zamanda kripto paraları uluslararası ödemelerde yasal bir ‘ödeme aracı’ olarak tanıyan yasa tasarısını ilk okumada onayladı. Tasarı, 2025 Aralık’ta Rusya Merkez Bankası’nın sunduğu düzenleme taslağını temel alıyor ve yıllardır süren politika tartışmalarını ‘bağlayıcı yasa’ seviyesine taşıyan ilk girişim olarak öne çıkıyor. Yaptırımlar nedeniyle SWIFT gibi küresel ödeme ağlarından dışlanmış Rusya açısından, yılda yaklaşık 240 milyar dolarlık dış ticaret hacmine yeni bir ‘kripto para temelli ödeme kanalı’ açılması kritik önem taşıyor.

Kripto para ödemeleri sadece dış ticarette serbest, iç piyasada yasak

Yeni düzenlemenin en önemli noktası, kullanım alanının net biçimde sınırlandırılması. Kripto paralar, yalnızca ‘uluslararası ticaret ödemeleri’ için kullanılabilecek; Rusya iç pazarında bir ‘ödeme aracı’ olarak kullanılmaları ise yasak olmaya devam edecek. Bu çizgi, ‘sermaye çıkışı’ ve ‘para politikası üzerindeki kontrolün zayıflaması’ endişelerini uzun süredir dile getiren Rusya Merkez Bankası’nın tavrını yansıtıyor.

Yatırımcı profili de katmanlı bir yapı üzerine kurulmuş durumda. Bireysel yatırımcılar için yıllık işlem limiti 300 bin ruble seviyesinde tutulurken, ‘banka’, ‘profesyonel yatırımcı’ ve ‘yüksek varlıklı yatırımcılar’ için üst sınır öngörülmüyor. Merkez Bankası ise ‘platform lisanslama’, ‘işlem onayı’ ve ‘listeye alınacak kripto varlıkların seçimi’ gibi alanlarda tam yetkili ‘merkezi denetçi’ rolünü üstleniyor.

Listeye alınabilecek kripto varlıklar için kriterler oldukça sert. En az 5 trilyon rublelik piyasa değeri ve minimum 5 yıllık işlem geçmişi zorunlu tutuluyor. Bu yapı, pratikte piyasayı ‘Bitcoin(BTC)’ ve ‘Ethereum(ETH)’ etrafında dönen sınırlı bir ekosistemle başlatmayı hedefleyen bir model anlamına geliyor.

Rusya’da Bitcoin(BTC) madenciliğine ilk kapsamlı çerçeve

Tasarı, Rusya içindeki ‘Bitcoin(BTC) madenciliği’ faaliyetleri için de ilk defa net bir yasal çerçeve sunuyor. Hem bireysel hem kurumsal madenciler için ‘zorunlu kayıt’ şartı getiriliyor ve 2027 1 Temmuz’dan sonra kayıtsız madencilik ‘yasadışı faaliyet’ kapsamına girecek.

Hükümete, belirli bölgelerde madenciliği sınırlandırma ya da tamamen yasaklama yetkisi de veriliyor. Çin’in madenciliği yasaklamasının ardından hızla büyüyen ‘Rusya madencilik sektörü’nün, özellikle Sibirya ve Uzak Doğu bölgesindeki elektrik altyapısına ciddi yük getirdiği değerlendirmesi bu adımın ana gerekçesi olarak öne çıkıyor.

Buna karşılık, ‘aşırı sıkı’ düzenlemelerin piyasayı yeniden kayıt dışı bir ‘gri ekonomi’ye itebileceği yönünde uyarılar da var. Devlet Duması Rekabeti Koruma Komitesi, bu riske dikkat çekerek, yasa tasarısının ikinci okumalarında ‘düzenleme dozunun’ başlıca tartışma başlıklarından biri olacağını vurguluyor.

Yaptırımları aşma kanalı mı, yeni yaptırımların hedefi mi?

Yeni düzenleme, sadece iç piyasayı düzenleyen teknik bir çerçeve değil, aynı zamanda Rusya’nın ‘bağımsız bir uluslararası ödeme ağı’ kurma stratejisinin parçası olarak yorumlanıyor. ‘Kripto para temelli ödeme kanalları’nın fiilen işler hale gelmesi durumunda, ABD Hazine Bakanlığı’na bağlı Yabancı Varlıklar Kontrol Ofisi(OFAC) tarafından ‘ek yaptırım adımları’ gündeme gelebilir. yorum: ABD’nin kripto adresleri, borsalar ve aracılar üzerinden ikincil yaptırım uygulama olasılığı, piyasa aktörleri için ciddi bir belirsizlik kaynağı olabilir.

Tasarıyı tamamen engelleyebilecek bir siyasi blok bulunmadığı için ‘nihai onay şansı’ yüksek görülüyor. Ancak ‘fiili uygulama hızı’, ‘uluslararası yaptırım tepkileri’ ve ‘kripto para piyasalarının likidite koşulları’ gibi faktörler iç içe geçerek, küresel kripto para ekosistemi üzerinde kayda değer dalgalanmalar yaratabilir. Özellikle ‘Bitcoin(BTC)’, ‘Ethereum(ETH)’ ve yaptırım baskısı altındaki ülkelerle bağlantılı token’lar için, Rusya merkezli bu düzenlemenin yeni bir ‘jeopolitik fiyatlama’ dönemi başlatma ihtimali giderek güçleniyor.