Bitcoin(BTC) veri savaşı: DOG modu, BIP 110’a karşı kuralları ‘dolanma’ hamlesiyle sahnede

비tecoin(Bitcoin, BTC) ağında ‘veri sınırı’ tartışması yeni bir döneme girdi. Uzun süredir masada olan ama destek bulamayan değişiklik teklifleri rafa kalkmaya yaklaşırken, bazı geliştiriciler bu kez ‘oylamasız dolaylı çözüm’ arayışına yöneldi. Böylece tartışma, doğrudan ‘kural değiştirme’den çok ‘kuralları nasıl aşarız’ eksenine kaydı.

Kaynak: 17’sinde (yerel saatle), The Block’a göre…

Önce mevcut teklifin sınırlarını hatırlamak gerekiyor. Zincir üzerindeki ‘finansal olmayan veriyi’ azaltmayı hedefleyen ‘BIP 110’ teklifi, kullanıcı aktivasyonlu yumuşak çatallanma modeliyle (UASF) çalışıyor ve en az %55 madenci onayı gerektiriyor. Ancak bugüne kadar bu oranın yanına bile yaklaşılamadı. Destek oranı fiilen ‘%0’a yakın seyrederken, geçmişte de hiçbir zaman %1’i aşamadı. Çünkü bu model, *doğrudan kural setini değiştirdiği* için geniş ağ mutabakatı olmadan hayata geçirilemiyor.

Bu çıkmazın karşısına, ordinals ve Runes ekosisteminin öne çıkan isimlerinden olan Leonidas(Leonidas), tamamen farklı bir yaklaşım koydu. Leonidas, ‘DOG Mode (DOG modu)’ adında açık kaynak bir Bitcoin istemcisi geliştireceğini duyurdu ve klasik ‘önce uzlaşma, sonra uygulama’ yolunu bilinçli şekilde es geçti.

DOG modu, Bitcoin Core’un belirlediği iki temel ‘relay policy (ileti/işlem aktarma politikası)’ kuralını gevşetmeyi hedefliyor. Bunlardan ilki, bir düğümün başka bir düğüme iletebileceği *maksimum işlem boyutu* sınırı. İkincisi ise ‘dust limit (toz limiti)’ olarak bilinen, bir işlemin çıktı olarak üretebileceği *en düşük bitcoin miktarı*.

Şu anda Bitcoin Core, yaklaşık 400 bin weight unit büyüklüğe kadar olan işlemleri ‘standart işlem’ sayıyor. Bu da tek bir blok kapasitesinin (4 milyon weight unit) kabaca %10’una denk geliyor. DOG modu ise bu sınırı 3,9 milyon weight seviyesine kadar çekerek, neredeyse tüm bloğu dolduran dev işlemlerin bile ağda dolaşabilmesini amaçlıyor.

Toz limiti tarafında da benzer bir radikal değişiklik var. Mevcut durumda çıktı başına yaklaşık 294–546 satoshi aralığında bir alt limit uygulanıyor. DOG modu ise bu eşiği ‘1 satoshi’ye kadar indiriyor. Bu değişiklik, özellikle veriyi işlem içine gömen ordinals ve Runes benzeri yapılar açısından kritik öneme sahip.

Bugün ordinals ve Runes ekosisteminde, sadece protokolün zorladığı minimum çıktı miktarını karşılamak için fazladan bitcoin tutulmak zorunda kalıyor. Leonidas’a göre bu yapay kilit, ortadan kalktığı takdirde yaklaşık 25 milyon dolar (yaklaşık 370 milyar satoshi) büyüklüğündeki fon piyasaya yeniden likit şekilde dönebilir. ‘Verimsiz rehin’ niteliğindeki bu varlıklar, ekosistemde yeni işlemler ve projeler için kullanılabilir hale gelir.

Tartışmanın kalbi ise ‘mutabakat zorunluluğu’ sorusunda atıyor. BIP 110, doğrudan ağ protokolünün kural setini değiştirdiği için *açık mutabakat* olmadan yürürlüğe giremiyor. DOG modu ise yüzeyde çok daha basit bir şeyi hedefliyor: “Bir düğüm, hangi işlemleri diğer düğümlere iletmeyi seçer?” sorusuna verilen yanıtı değiştirmek.

Bitcoin’in yapısı gereği, bir işlem ağdaki düğümler tarafından pek sevilmese bile, eğer bir madenci o işlemi doğrudan alır, blok içine koyar ve blok geçerliyse, o işlem de geçerli. Yani teoride, yalnızca *tek bir madencinin* ilgili işlemi kabul edip blok üretmesi yeterli. Ayrıca bunun için zincir genelinde bir sinyalleme dönemi, oylama ya da resmi onay süreci zorunlu değil.

Bu nedenle gerilim, ‘protokolü değiştirmek mi, istemciyi değiştirmek mi?’ ekseninden bakıldığında bir tür ‘istemci savaşı’na dönmüş durumda. Veri sınırını savunan kesim, Bitcoin Core’a alternatif sunan Bitcoin Knots istemcisi etrafında toplanmaya hevesli. DOG modu ise, bu yaklaşıma karşı çıkan camia içinde bir tür koz olarak sahneye çıkıyor.

Öte yandan DOG modu şimdilik fikir aşamasını çok da geride bırakmış sayılmaz. Kamuya açık bir kod deposu, sürüm numarası ya da kapsamlı test çıktıları paylaşılmış değil. Leonidas şu an daha çok geliştirici, madenci ve kullanıcı desteği çağrısı yapıyor; yani ortada çalışan, yaygın kullanılan bir istemci henüz yok.

Leonidas’ın çıkar ilişkileri de ayrı bir tartışma başlığı. Kendisi uzun süredir Runes ekosisteminin önde gelen savunucularından biri. Toz limitinin sert biçimde gevşetilmesiyle çözülecek fonların kayda değer bölümünün, fiilen kendi katkı sunduğu ya da desteklediği projelere akabileceği sıkça dile getiriliyor. ‘Teknik iyileştirme’ ile ‘ekosistem çıkarı’ arasındaki çizgi, eleştirilere göre fazlasıyla bulanık.

Son kertede uyuşmazlık, ‘önce mutabakat mı gelir, yoksa fiili kullanım mı?’ sorusunda düğümleniyor. BIP 110, tanımı gereği ‘mutabakat olmadan hayata geçirilemeyecek bir değişiklik’. DOG modu ise tasarımı gereği ‘mutabakat olmasa da fiilen uygulanabilecek bir değişiklik’. ‘Kural kitabı’ açısından bakıldığında BIP 110 daha ortodoks dururken, Bitcoin’in tarihindeki pek çok dönüşümün, önce pratik kullanımda ortaya çıkıp sonra yazılı kurala dönüştüğü de biliniyor. Bu yüzden DOG modu gibi hamlelerin, kısa vadede daha kolay alan kazanması ihtimali masada duruyor.

Bu arada ilişkili token DOG’un fiyatı, tartışmaların alevlenmesine rağmen belirgin bir tepki vermedi. Son 24 saat içinde yaklaşık %1,2’lik sınırlı bir geri çekilme yaşandı. Piyasa, şimdilik bu başlığı ‘henüz uygulamaya dönmemiş teknik tartışma’ olarak fiyatlıyor.

Bitcoin ekosistemi bugün bir kez daha kritik bir yol ayrımında: ‘Kuralları değiştirmek’ ile ‘kuralları fiilen dolanmak’ arasında net bir tercih yapma baskısı giderek artıyor. Bu tercihin yönü, hem veri kullanım politikasını hem de ordinals ve Runes gibi katmanların geleceğini doğrudan şekillendirecek.