5,8 kat kaldıraçla Kalshi'nin Bitcoin(BTC) vadeli işlemi ABD'de mercek altında

Kalshi'nin Bitcoin(BTC) vadesiz vadeli işlemi, ABD düzenleme çerçevesi içinde kaldıraçlı işlem talebini kendine çekiyor. 26'sında (yerel saatle) açıklanan verilere göre azami kaldıraç 5,8 kat olarak belirlendi ve kripto vadesiz vadeli işlemlerindeki toplam işlem hacmi 33.436.353.688 dolara (yaklaşık 33,44 milyar dolar) ulaştı.

ABD Emtia Vadeli İşlemler Ticaret Komisyonu (CFTC), 29 Mayıs'ta KalshiEX'in BTCPERP sözleşmesinin listelenmesini onayladı. Sözleşme, Bitcoin spot fiyatını referans alan 'vadesiz sözleşme' ve aynı zamanda vadeli işlem olarak tanımlandı. Kalshi aynı gün bu ürünü "ABD tarihinin ilk vadesiz vadeli işlemi" olarak duyurdu.

Buradaki asıl mesele fiyat tahmini değil, ürün yapısı. Kalshi'nin resmi eğitim sayfası, Bitcoin vadesiz vadeli işleminde azami kaldıracın 5,8 kat olduğunu belirtiyor. Aynı sayfaya göre 5 kat kaldıraçta Bitcoin fiyatının yaklaşık yüzde 7 ters yönde hareket etmesi bile pozisyonun tasfiyesine yol açabiliyor; sert dalgalanmalarda zarar, yatırılan teminatı aşabiliyor.

Vadesiz vadeli işlem, vade tarihi olmadan dayanak varlığın fiyat yönüne göre işlem gören bir türev üründür. Klasik vadeli işlemlerin aksine belirli bir vadesi olmadığından pozisyon süresiz taşınabiliyor; spot fiyatla sözleşme fiyatı arasındaki fark ise düzenli 'fonlama' mekanizmasıyla dengeleniyor. Kripto para piyasasında bu ürün bugüne kadar ağırlıklı olarak yurt dışı borsalarda işlem görüyordu.

Sözleşme özellikleri de kamuya açık. Kalshi'nin yardım sayfası 3 Haziran'da BTCPERP'in sözleşme büyüklüğünü 0,0001 BTC, asgari pozisyonu ise 1 sözleşme olarak listeliyor. İşlemler, bakım saatleri dışında haftanın 7 günü 24 saat yapılabiliyor.

Vade sonu hesaplaşması ABD Doğu Saati ile 12.00 ve 16.00'da gerçekleşiyor; bu saatler Türkiye saatiyle aynı güne denk gelecek şekilde 19.00 ve 23.00'e karşılık geliyor. Fonlama ise ABD Doğu Saati 00.00, 08.00 ve 16.00'da uygulanıyor; Türkiye saatiyle bu da aynı gün 07.00, 15.00 ve 23.00 anlamına geliyor.

Teminat yapısı, uygulama üzerinden 'izole marj' esasına dayanıyor. Erişim de sınırlı tutuluyor. Kalshi'nin yardım sayfasına göre vadesiz vadeli işlem herkese otomatik açılmıyor; ABD merkezli kullanıcıların kimlik doğrulama sürecinden, marj hesabı incelemesinden, risk profili anketinden ve eğitim aşamasından geçmesi gerekiyor.

İşlem hacmindeki emiş gücü küçümsenmeyecek boyutta. Bloomberg, Kalshi'nin vadesiz vadeli işleminin lansmandan yalnızca iki hafta sonra 5,5 milyar doların üzerinde işlem hacmine ulaştığını yazdı. Kalshi'nin kendi sitesi de 26'sı itibarıyla 'Crypto Perpetuals' kategorisindeki toplam hacmi 33.436.353.688 dolar olarak gösteriyor.

Ancak düzenlenmiş piyasaya girmiş olmak istikrar anlamına gelmiyor. Reuters'a göre CME Group(CME), 18 Haziran'da CFTC'ye dava açarak Kalshi ve Coinbase(COIN)'in vadesiz vadeli işlem listelemelerine onay verilmesine itiraz etti. CME Group'un pozisyonu, söz konusu sözleşmelerin vadeli işlem değil 'swap' niteliğinde olduğu yönünde.

CFTC de ayrı bir baskı altında. Kurum, 11 Ağustos'ta KalshiEX'in piyasa acil durum bildirimi sonrası acil yetkilerini kullandığını açıkladı. Bu adım, New York eyaletinin KalshiEX'e karşı etkinlik sözleşmesi sunumunun durdurulmasını ve 36 milyar doların üzerinde tazminat ödenmesini talep eden davayı açmasının ardından geldi.

Kalshi de gözetim sistemini güçlendirme yoluna gitti. Şirket, 10 Ağustos'ta Nasdaq piyasa gözetim sistemini devreye alarak etkinlik sözleşmeleri ve vadesiz vadeli işlem takibini sıkılaştıracağını duyurdu. Şirkete göre bu sistem, işlem verilerinin CFTC'ye iletilmesinde de kullanılıyor.

Bu gelişme, BTCPERP'in ABD'nin düzenlenmiş piyasasına girişini sağlayan önceki onayın devamı niteliğinde. CFTC, onay kararında vadesiz sözleşme tasarımının her varlık sınıfına uygun olmayabileceğini vurgulamış, onaylanmamış varlıklar için sözleşme bazında inceleme şartı getirmişti.

Genişleme süreci de devam ediyor. CFTC'nin sektör dosyalarında BTCPERP onaylı statüsünü korurken, US500PERP ve COPPERPERP 18 Ağustos'ta onay bekleyen sözleşmeler arasında yer alıyor. TokenPost daha önce de Kalshi'nin hisse senedi endeksi ve bakıra dayalı vadesiz vadeli işlem başvurusunda bulunduğunu aktarmıştı.

Kalshi'nin Bitcoin'den sonra hisse senedi endeksleri ve emtialara doğru vadesiz vadeli işlem yelpazesini genişletmek istediği açık. Ancak US500PERP ve COPPERPERP henüz onay aşamasında olduğundan, Bitcoin sonrası genişlemenin seyri CFTC'nin inceleme sonucuna bağlı olacak.