ABD Hazine Bakanı Bessent: "En büyük risk Çin'in AI'de bizi geçmesi"

Scott Bessent(Scott Bessent) ABD Hazine Bakanı, Çin'in yapay zeka(AI) alanında ABD'yi geçmesini ülkenin karşı karşıya olduğu en büyük risk olarak nitelendirdi. Açıklama, ABD-Çin AI rekabetinin teknoloji şirketleri arasındaki liderlik yarışının ötesine geçip ulusal güvenlik ve ekonomik güvenlik meselesine dönüştüğünü gösteriyor.

Bessent, 24 Haziran'da (yerel saatle) New York Ekonomi Kulübü'nde katıldığı söyleşide "Yapay zekanın en büyük riski, Çin'in bizi geçmesi" dedi. Kendisini, AI politikasıyla ABD-Çin ekonomik ilişkilerini birlikte yürüten 'point person' (sorumlu isim) olarak tanımladı.

Bessent, AI rekabetini ayrı bir sanayi politikası değil, Çin'e yönelik ekonomi politikasıyla doğrudan bağlantılı bir konu olarak ele aldı. AI teknolojisinin geliştirilmesi, kullanıma sunulması ve tedarik zinciri üzerindeki rekabetin ABD'nin ekonomik güvenliğiyle doğrudan ilişkili görüldüğü anlaşılıyor.

ABD Hazine Bakanlığı aynı gün AI İnovasyon Serisi'ni tamamlarken, AI'nin finansal sistem ve ekonomik büyüme açısından önemli bir değişken olduğunu belirtti. Bessent, "Bu teknolojiyi en etkili şekilde kullanan ülkeler, büyümenin bir sonraki dönemini şekillendirecek" diyerek ABD'nin teknoloji liderliğini sürdürmeyi hedeflediklerini söyledi.

Hazine Bakanlığı'nın ele aldığı başlıklar arasında AI stratejisi ve yönetişimi, siber güvenlik, finansal istikrar ve ekonomik güvenlik yer aldı. AI'nin artık sadece model performansı yarışı değil, finansal sistemin dayanıklılığını ve ulusal ekonominin istikrarını etkileyen bir teknoloji olarak ele alındığı görülüyor.

ABD ile Çin arasında bir AI diyaloğu ihtimali masada ama tarih henüz netleşmedi. Reuters, iki ülkenin eylül ayının ortasında bir AI güvenliği diyaloğuna hazırlandığını, ABD tarafını temsilen Bessent'in adının geçtiğini yazdı.

Görüşülmesi beklenen başlıklar arasında AI destekli siber saldırıların izlenmesi, iki ülkenin AI araştırma merkezlerinin kendi kendini denetlemesi ve ABD kaynaklı AI modellerine yönelik 'model distilasyonu' sorunu gündeme geldi. Model distilasyonu, büyük bir AI modelinin çıktılarından yararlanılarak daha küçük ve daha düşük maliyetli modellerin eğitilmesi anlamına geliyor.

Ancak Beyaz Saray'dan yapılan açıklamada, eylül ortasına dair planlanmış bir AI toplantısının şu anda bulunmadığı belirtildi. Çin tarafında Başbakan Yardımcısı He Lifeng(He Lifeng) ya da Politbüro Daimi Komitesi üyesi Ding Xuexiang(Ding Xuexiang)'ın değerlendirilebileceği yorumları da yapıldı; ancak katılımcılar ve gündem henüz kesinleşmedi.

Çin Dışişleri Bakanlığı, 7'sinde (yerel saatle) düzenlediği olağan basın toplantısında "Çin ve ABD, yapay zeka konusunda iletişimi sürdürüyor" dedi. Açıklama, resmi görüşme kanalının halen açık olduğu şeklinde yorumlanıyor.

Çin Dışişleri Bakanlığı, 19 Mayıs'ta da (yerel saatle) Çin ile ABD'yi 'AI'de öncü iki ülke' olarak tanımlayıp AI yönetişiminde iş birliği gerektiğini söylemişti. ABD, Çin'in teknolojik olarak öne geçmesini risk olarak işaret ederken Çin açık ve kapsayıcı bir teknoloji yönetişimini vurguluyor.

ABD-Çin gerginliği yalnızca AI güvenliğiyle sınırlı değil. İhracat kontrolleri, çip tedarik zinciri, model kopyalama iddiaları ve olası yeni yaptırımlar da birbirine bağlı başlıklar arasında.

ABD teknoloji otoriteleri, 22 Temmuz'da (yerel saatle) Çinli Moonshot AI şirketinin model distilasyonu yaptığı iddiasını ortaya attı; Bessent de yaptırım ve ticaret kara listesi olasılığından söz etti. Çin Büyükelçiliği ise iddiaları "hiçbir dayanağı yok" diyerek yalanladı.

Çin Ticaret Bakanlığı, 27 Temmuz'da (yerel saatle) ABD'nin AI politikasını 'AI hegemonyacılığı' olarak eleştirip karşı adım uyarısında bulundu. İki ülkenin de AI teknolojisinin güvenliği ve açıklığını tartışırken kendi sanayilerini ve güvenliklerini öne çıkardığı görülüyor.

Reuters'ın aktardığına göre DGA-Albright Stonebridge Group ortağı Paul Triolo(Paul Triolo), ABD-Çin AI diyaloğu için "Şimdi olmazsa, fırsat kalmaz" dedi. Ancak Beyaz Saray'ın eylül ortasındaki bir toplantıyı doğrudan yalanlamış olması nedeniyle görüşmenin gerçekten gerçekleşip gerçekleşmeyeceği ayrıca teyit gerektiriyor.

Çinli AI şirketlerinin açık kaynak model yayılımı ve sektörel veri birikimi yapısı başlıklı önceki haberimiz, AI rekabetinin sadece model performansıyla sınırlı kalmayıp veri birikimi ve sektörel uygulama sorununa da uzandığını gösteriyor. Bu gelişme, buna siber güvenlik kurallarının, çip tedarik zincirinin ve ülkeler arası müzakerelerin de eklendiği bir örnek.

Bu gündem, belirli bir kripto paranın fiyatından veya ağ göstergesinden çok, ABD-Çin teknoloji rekabeti ve çip tedarik zinciriyle doğrudan bağlantılı. Eylül ortasındaki AI diyaloğunun gerçekleşip gerçekleşmeyeceği, nihai gündem ve Çin tarafındaki temsilcinin kesinleşip kesinleşmeyeceği bundan sonra takip edilecek başlıklar arasında.