Trump yönetimi, savaş bitmeden Rusya ile ekonomik anlaşmayı değerlendiriyor

Trump yönetiminin, Ukrayna savaşının sona ermesinden önce Rusya ile enerji ve yatırım alanlarında ekonomik anlaşma yapmayı değerlendirdiği bildirildi. Anlaşmanın imzalandığı veya ABD’nin resmi politikasına dönüştüğü doğrulanmadı.

New York Times, 17’sinde Trump yönetiminin savaş sona ermeden Rusya ile ekonomik ve diğer alanlarda anlaşmalar yapma seçeneğini görüştüğünü bildirdi. Haberde, ekonomik iş birliğinin ateşkes müzakerelerinde teşvik unsuru olarak kullanılması fikrinin ele alındığı aktarıldı.

ABD özel temsilcisi Steve Witkoff ve Jared Kushner’ın, ekonomik teşviklerle ateşkes görüşmelerini ilerletme seçeneğini değerlendirdiği bildirildi. İş birliği alanları arasında enerji ve yatırım öne çıkarken, belirli şirket adları, sözleşme tutarları veya imza tarihi paylaşılmadı.

Temel tartışma, ekonomik iş birliği kartının ne zaman kullanılacağı üzerinde yoğunlaşıyor. ABD ve Rusya şirketleri arasındaki iş birliği ihtimalini açık tutmanın Moskova’yı müzakerelere katılmaya teşvik edebileceği düşünülüyor. Ancak bunun ateşkes öncesinde ekonomik baskı araçlarını zayıflatabileceği yönünde endişeler de bulunuyor.

Trump yönetimi içindeki görüş birliğinin düzeyi bilinmiyor. Bu nedenle söz konusu fikir, resmi bir anlaşmadan veya kesinleşmiş bir politikadan ziyade müzakere aracı olarak değerlendirilen bir aşamada bulunuyor.

Ukrayna, müzakerelerin yeniden başlamasına olumlu yaklaşsa da toprak meselesi ve güvenlik garantilerini temel şartlar olarak öne çıkarıyor. Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenskiy (Volodymyr Zelenskyy), Witkoff ve Kushner’ın ziyaretinin ardından “Toprak meselesini ve güvenlik garantilerini görüşüyoruz” dedi. Açıklama, Kiev’in ekonomik başlıklardan önce güvenlik ve egemenlik konularına odaklandığını gösteriyor.

Zelenskiy, 14’ünde Rusya’nın savaşı gerçekten durdurmaya hazır olması halinde Ukrayna’nın da gerilimi azaltacak adımlar atabileceğini açıkladı. Aynı zamanda yaptırımların kaldırılması veya Rus oligarkların desteklenmesi için henüz uygun zaman olmadığını vurguladı.

Bu tablo, ABD’nin erken ekonomik iş birliği fikriyle Ukrayna’nın yaptırımların sürdürülmesi talebinin örtüşmeyebileceğine işaret ediyor. Daha önce ABD’nin yeni savaşın sona erdirilmesi planında Rusya’nın sahadaki durumu şart olarak öne sürdüğü örnekte olduğu gibi, Rusya ve Ukrayna müzakere koşullarını farklı biçimde ortaya koyuyor. Bu nedenle yalnızca ekonomik iş birliğiyle uzlaşma sağlanıp sağlanamayacağı belirsizliğini koruyor.

Ateşkes beklentisine ilişkin tahmin piyasası tepkisi sınırlı kaldı. Polymarket’teki ‘2026 sonuna kadar Rusya-Ukrayna ateşkesi’ sözleşmesinde, kontrol anında ‘Evet’ olasılığı yüzde 26, toplam işlem hacmi ise 14 milyon 502 bin 602 dolar (yaklaşık 20,03 milyar won) olarak gösterildi.

Sözleşmenin geçerli olması için iki ülkenin askeri faaliyetleri resmi olarak durdurma konusunda anlaşması gerekiyor. Enerji tesisleri veya Karadeniz gibi belirli alanlarla sınırlı anlaşmalar resmi ateşkes kabul edilmiyor. Sözleşme fiyatı, tahmin piyasası katılımcılarının işlemlerinin sonucunu yansıtıyor; ABD hükümetinin ya da Ukrayna ve Rusya’nın resmi beklentisi anlamına gelmiyor.

Ekonomik anlaşmanın ayrıntıları ve ABD tarafından resmi olarak kabul edilip edilmeyeceği netleşmeden, bu girişimin ateşkes müzakereleri üzerindeki etkisi hakkında kesin bir değerlendirme yapmak mümkün değil.