Nestlé Vietnam'dan ucuz kahve ihracatı uyarısı: EUDR 30 Aralık 2026'da uygulanacak

Nestlé Vietnam, düşük fiyatlı kahveye dayalı ihracat modelinin sınırlarına dikkat çekerek sürdürülebilir üretim ve katma değerin artırılması gerektiğini vurguladı. Açıklama, AB Ormansızlaşmayı Önleme Tüzüğü'nün (EUDR) büyük ve orta ölçekli işletmelere 30 Aralık 2026'dan itibaren uygulanacağı dönemde geldi.

Nestlé Vietnam Başkanı ve CEO'su Binu Jacob, 3 Kasım'da Ho Chi Minh City'de düzenlenen Fortune Southeast Asia 500 Zirvesi'nde “Ucuz kahve ihracat açısından artık cazip olmayacak” dedi. Fortune'un 9 Kasım tarihli haberine göre Jacob, AB'nin sıkılaştırılan sürdürülebilirlik ölçütlerine uyulmaması hâlinde Vietnam kahvesinin ihracatının zorlaşabileceğini söyledi.

Jacob, sürdürülebilir ve yüksek standartları karşılayan kahve üretimiyle değer zincirinin geliştirilmemesi durumunda ihracatın zorlaşacağını belirtti. Açıklaması, üretim hacmi ve düşük fiyata dayalı modelden uzaklaşma çağrısı niteliği taşıyor.

Vietnam, dünyanın en büyük ikinci kahve üreticisi ve en büyük robusta üreticisi. Çözünebilir kahvede yaygın olarak kullanılan robusta, ülkenin kahve ihracatında önemli yer tutuyor.

Avrupa Kahve Federasyonu (ECF), 2023–2024 raporunda AB-27'nin 2023 kahve tüketimini 2,53 milyon ton olarak hesapladı. Rapordaki dünya tüketimi tahminiyle yapılan hesap, AB-27'nin küresel kahve tüketiminin yaklaşık %24'ünü oluşturduğunu gösteriyor.

EUDR; kahve, kakao, soya, sığır ve kereste dahil yedi ürün kategorisi ile bunlarla bağlantılı ürünlerin tedarik zincirlerini kapsıyor. Avrupa Komisyonu, düzenlemenin ormansızlaşmayı ve orman tahribatını, bunlarla bağlantılı sera gazı emisyonlarını ve biyolojik çeşitlilik kaybını azaltmayı hedeflediğini belirtiyor.

Kapsamdaki ürünleri AB pazarına ilk kez sunan veya AB'den ihraç eden işletmelerin gerekli incelemeyi yapması gerekiyor. İşletmeler üretim alanının 31 Aralık 2020'den sonra ormansızlaştırılmış bir arazide bulunmadığını ve üretim ülkesinin mevzuatına uyulduğunu doğrulamalı; hasat yerinin konum bilgilerini içeren dijital bir beyan sunmalı.

Jacob, küçük çiftliklerin geleneksel tarımdan rejeneratif tarıma geçişinin görece kolay olduğunu söyledi. Bu dönüşümün ihracat rekabetçiliğini artırabileceğini ve yerel ekonomide daha fazla katma değer bırakabileceğini ifade etti.

Nestlé Vietnam, Batı Yaylaları Tarım ve Ormancılık Bilimleri Enstitüsü (Western Highlands Agriculture and Forestry Science Institute) ile bölgenin toprağına uygun kahve fideleri geliştirdi. Jacob, tek bir kahve yaprağından doku kültürü yöntemiyle yaklaşık 2.000 fide üretilebildiğini açıkladı.

Şirket, son 15 yılda hastalıklara dayanıklı 100 milyon fide üreterek bunları orta bölgedeki çiftçilere sübvansiyonlu fiyatlarla sağladığını bildirdi. Fide desteği, şirketin Nescafé Plan programının sürdürülebilir kahve üretimine yönelik çalışmaları arasında yer alıyor.

CARE International Vietnam, 6 Kasım'da Dak Lak eyaletinde AB destekli SustainCoffee projesini resmen başlattığını açıkladı. Proje, yerel ortaklarla birlikte yürütülüyor.

Proje, 400'den fazla kahve şirketi ve kooperatife sürdürülebilirlik ölçütlerini uygulama ve tedarik zinciri şeffaflığını artırma konusunda destek verecek. Yaklaşık 1,4 milyon çiftçi ve tedarik zinciri çalışanı dolaylı yararlanıcı olarak gösterildi.

Çalışmalar Aralık 2025'te başladı ve Mayıs 2029'da sona erecek. Projenin hedef bölgeleri Dak Lak ve Son La eyaletleri.

Büyük ve orta ölçekli işletmeler ile AB kereste düzenlemesine zaten tabi olan bazı mikro ve küçük işletmeler EUDR'ye 30 Aralık 2026'dan itibaren uyacak. Diğer mikro ve küçük işletmeler için uygulama tarihi 30 Haziran 2027 olarak belirlendi.