Trump'tan ret: İran'la Haziran mutabakatına dönülmeyecek

Trump yönetimi, geçen Haziran ayında İran ile varılan mutabakatın şartlarına dönmeyeceğini arabulucu ülkelere birden fazla kez ilettiği ortaya çıktı. Hürmüz Boğazı'nın yeniden açılması ile yaptırımların hafifletilmesini birlikte ele alan ABD-İran müzakereleri, uygulama aşamasında durma noktasına geldi.

Wall Street Journal(WSJ), Trump yönetiminin İran üzerindeki ekonomik baskıya yöneldiğini ve bu stratejinin işe yarayıp yaramayacağını görmek istediğini yazdı. ABD ile İran, daha önce Hürmüz Boğazı'nın yeniden açılması ile nükleer sorunu aşamalı biçimde görüşmüştü, ancak mevcut şartlar konusundaki görüş ayrılığını kapatamadı.

Haziran'daki mutabakata göre ABD yaptırımları hafifletecek ve yurt dışında dondurulmuş fonlara erişimi açacak, buna karşılık İran Hürmüz Boğazı'nı yeniden açıp nükleer müzakerelere başlayacaktı. Ancak anlaşmadan haftalar sonra gemilere yönelik saldırı sorunu gündeme gelince uygulama durduruldu.

İran Devrim Muhafızları, ABD'nin mutabakatı yeniden uygulaması, petrol satışına muafiyet tanıması ve deniz ablukasını sona erdirmesi halinde boğazın yeniden açılabileceğini belirtti. ABD ise mevcut şartlara dönmek yerine ekonomik araçlarla baskıyı tercih etti.

Hürmüz Boğazı, Orta Doğu kaynaklı petrol ve enerji taşımacılığının kilit güzergahı konumunda. Boğazdaki sevkiyat aksaklıkları petrol fiyatlarını ve riskli varlıklara yönelik piyasa algısını etkileyebiliyor; önceki müzakere sürecinde de küresel petrol fiyatları ile Bitcoin(BTC) hareketleri birlikte ele alınmıştı.

Pakistan, Umman ve Katar son dönemde arabuluculuğa soyundu, ancak ilerleme sınırlı kaldı. ABD ekonomik baskıyı, İran ise boğazın yeniden açılması için öne sürdüğü şartları öne çıkarırken, müzakerelerin yeniden başlaması için gereken koşullar bir türlü yakınlaşmıyor.