İngiltere’de İlk: Monument Bank, Perakende Mevduatları Kamu Blokzincirinde Tokenleştiriyor

İngiltere’nin Londra merkezli ‘challenger banka’sı Monument Bank, müşteri mevduatlarını ‘tokenleştirilmiş mevduat’ formatında ihraç etmeye hazırlandığını açıkladı. Şirket, İngiltere finansal otoritesi denetimine tabi bir bankanın, perakende mevduatları kamuya açık bir blokzincir üzerinde tokenleştirmesinin ‘İngiltere’de bir ilk’ olduğunu vurguladı.

Monument Bank, Midnight ağında perakende müşteri mevduatlarını maksimum 250 milyon sterline(약 4,948억 원) kadar tokenleştirmeyi planlıyor. Bu yapının kilit noktası, tokenleştirme sonrasında da mevduatın hukuki ve ekonomik niteliğinin değişmemesi olarak öne çıkıyor. Banka, bu mevduatların ‘mevduat’ olmaya devam edeceğini, faiz işlemeye süreceğini, Monument Bank’in bu tutarları tamamen teminat olarak bilançoda tuttuğunu ve sterlin cinsinden 1’e 1 geri ödenebilir olacağını açıkladı. Ayrıca İngiltere’deki mevduat sigorta sistemi olan Finansal Hizmetler Tazmin Planı(FSCS) kapsamının da aynen korunacağı belirtildi.

Bu adım, tokenleştirilmiş finansal ürünleri denetlenen banka sistemi içine dahil etme çabalarının, ‘perakende’ segmente doğru genişlediği bir aşama olarak yorumlanıyor. İngiltere dahil büyük ekonomilerde bankalar uzun süredir tokenleştirilmiş mevduatlar üzerinde çalışsa da, bugüne kadar odak çoğunlukla kurumsal müşteriler ve kapalı devre(özel blokzincir) altyapılar olmuştu.

Monument Bank ise bu modeli doğrudan bireysel yatırımcılara taşıyor. Varlık yönetim şirketi St. James's Place’e göre, ilk hedef kitle yatırım yapılabilir varlıkları 50 bin ile 5 milyon sterlin arasında değişen ‘mass-affluent’ yani kitlesel varlıklı müşteri grubu olacak. Monument Bank, halihazırda 100 binden fazla müşteriye sahip olduğunu ve toplam mevduat büyüklüğünün yaklaşık 7 milyar sterlin seviyesinde bulunduğunu paylaştı.

Projenin ilk fazında, Midnight’in gizlilik odaklı blokzinciri üzerinde müşterilerin tasarruf mevduatı bakiyeleri ‘yansıtma(mirroring)’ yöntemiyle tokenleştirilecek. Devam eden aşamalarda, özel piyasa(private market) ve emtia(commodity) fonları gibi tokenleştirilmiş yatırım ürünlerinin eklenmesi ve nihai olarak Monument mobil uygulaması içinde bu varlıkların teminat gösterilerek kredi ürünlerine bağlanması hedefleniyor.

Blokzincir altyapısı, Midnight Foundation tarafından sağlanıyor. Midnight ağı, Shielded Technologies tarafından geliştirildi ve kamuoyunda, Ada(ADA) ekosisteminin arkasındaki Input Output ile ilişkili bir teknoloji girişimi olarak biliniyor. Monument Bank, sistemin işlem verilerini sadece banka ve müşteri tarafından görülebilecek şekilde tasarlandığını; aynı zamanda mevcut İngiliz bankacılık koruma mekanizmaları ve uyum(compliance) yükümlülükleri çerçevesinde çalışacak şekilde kurgulandığını vurguluyor. Bu yapı, ‘kamu blokzinciri’ şeffaflığını, ‘banka regülasyonu’ altındaki kontrol ve koruma mekanizmalarıyla birleştirme girişimi olarak öne çıkıyor.

Banka, bu hamleyi yalnızca kendi ürünüyle sınırlamak istemiyor. Monument Bank, grup şirketi Monument Technology üzerinden sunduğu Banking-as-a-Service(BaaS) platformunda ‘tokenleştirilmiş mevduat’ fonksiyonunu diğer kurumlara da açmayı planlıyor. Böylece, farklı finansal kuruluşların benzer bir modeli hızla benimseyebileceği paket bir altyapı sunulmuş olacak.

Piyasada, tokenleştirilmiş mevduatların yaygınlaşması halinde, bugün ağırlıkla stabil kripto paralar(stablecoin) etrafında şekillenen zincir üstü ödeme ve mutabakat süreçlerinin bir kısmının, doğrudan ‘düzenlenmiş banka mevduatlarına’ kayabileceği konuşuluyor. Bununla birlikte, perakende müşteriler için kamu blokzincirlerinin kullanılmasının hızlanması durumunda, müşterilerin ‘gizliliği’ ile kara para aklamayı önleme(AML) gereklilikleri arasındaki dengenin nasıl tasarlandığı, bu tür modellerin benimsenme hızını belirleyecek kritik faktörlerden biri olarak öne çıkıyor.