İngiltere’den Çinli kripto platformu Xinbi’ye yaptırım: 199 milyar dolarlık dolandırıcılık altyapısına darbe

İngiltere hükümeti, yaklaşık 20 trilyon won (yaklaşık 30 trilyon won / 199억 dolar) tutarında yasa dışı işlemi kolaylaştırdığı belirtilen Çin dilli kripto para platformunu hedef alarak, Güneydoğu Asya’daki *dolandırıcılık endüstrisinin finansal altyapısı*na doğrudan darbe vurdu.

İngiltere Dışişleri, Milletler Topluluğu ve Kalkınma Ofisi(FCDO), kısa süre önce kripto para pazar yeri ‘Xinbi(신비)’yi yaptırım listesine ekledi. Blockchain analiz şirketi Chainalysis’e göre platform, 2021’den 2025’e kadar yaklaşık 199억 dolar, yani yaklaşık 30 trilyon won değerinde işlemi yönetti. Bu hamle, yalnızca tekil dolandırıcıları değil, tüm dolandırıcılık ekosistemini ayakta tutan *altyapı*yı hedef alması bakımından özellikle dikkat çekiyor.

Chainalysis, Xinbi’yi Telegram tabanlı P2P(kişiden kişiye) kripto para pazarı olarak tanımlıyor. Bu pazarda sıradan tüketim ürünleri yerine çalıntı kişisel veriler, kara para aklama hizmetleri, dolandırıcılık amaçlı yazılımlar ve kurbanlara ulaşmak için kullanılan uydu internet ekipmanları gibi yasa dışı unsurlar el değiştiriyor. Platformun yerleşik *emanet(escrow)* sistemi ise suçlular arası işlemlerin “güvenilirliğini” garanti eden bir mekanizma gibi çalışıyor.

İngiltere hükümeti, aynı paket kapsamında Kamboçya’daki en büyük dolandırıcılık tesisi olarak bilinen ‘#8 Park’ı işleten Legend Innovation’ı da yaptırım kapsamına aldı. Bu tesisin, insan ticareti mağduru zorla çalıştırılan 20 bin kişiye kadar barındırabildiği bildiriliyor. Ayrıca Prince Group bağlantılı isimler Tet Li ve Hu Xiaowei de yaptırım listesine eklendi.

Chainalysis, Xinbi’nin HuiOne ve Tudou gibi diğer yasa dışı platformlarla yakından bağlantılı olduğunu, dolandırıcılık operasyonlarını kolaylaştıran *eğitim içerikleri* ve *chatbot*lar sunduğunu vurguluyor. Telegram’ın 2025’te ilgili kanalları kapatmasına rağmen işlem hacminin kayda değer bir düşüş göstermemesi ve platformun hızla yeni kanallara taşınması, bu suç altyapısının esnekliğini gözler önüne serdiği belirtiliyor.

Bu tür *kripto para tabanlı suç altyapıları* küresel çapta hızla yayılıyor. Yılın başında paylaşılan raporlara göre Xinbi benzeri emanet(escrow) pazarları, çevrim içi kumar, dolandırıcılık ve geniş ölçekli kara para aklama fonlarını büyük kripto para borsalarına yönlendirmede kilit rol oynuyor. Örneğin HuiOne grubu, kapatılmadan önce 24 milyar doların üzerinde işleme aracılık etmişti.

FCDO, son yaptırımların *“küresel insan hakları yaptırım programı”* kapsamına dahil edildiğini açıkladı. İngiltere’ye göre Xinbi, işkence ve ağır insan hakları ihlallerinin yaşandığı dolandırıcılık merkezlerini dolaylı olarak destekledi. Londra yönetimi, bu süreçte Amerika Birleşik Devletleri Hazine Bakanlığı Yabancı Varlıklar Kontrol Ofisi(OFAC) ve Mali Suçları Uygulama Ağı(FinCEN) ile birlikte hareket ediyor. Ortak çalışmalar sonucunda HuiOne grubunun kapatıldığı ve yaklaşık 15 milyar dolar tutarında sivil el koyma(davasız müsadere) sürecinin sürdüğü bildirildi.

Bu adımlar, kripto para alanındaki suçla mücadelenin odağının “tek tek suçlular”dan çıkıp *platformlar ve para akışları*na kaydığını ortaya koyuyor. Piyasa katılımcıları, önümüzdeki dönemde hem regülasyonların hem de uluslararası iş birliğinin daha da sıkılaşmasını beklerken, kripto para ekosisteminin bu yeni denetim dalgasına nasıl uyum sağlayacağı yakından izleniyor.