Brezilya, el koyduğu kripto paraları kamu güvenliği için kaynağa dönüştürüyor

Brezilya, el koyduğu kripto paraları kamu güvenliği için kullanma yolunu açan yeni bir yasayı yürürlüğe koydu. ‘kripto para’, ‘kamu güvenliği’ ve ‘suçtan elde edilen gelir’ başlıklarını birleştiren bu düzenleme, hem *suç gelirlerinin geri alınması* hem de *güvenlik güçlerinin finansmanı* hedefini aynı anda gözetiyor.

Brezilya Devlet Başkanı Luiz Inácio Lula da Silva, geçtiğimiz salı günü yerel basına göre ‘çete karşıtı yasa’yı onayladı. Yeni düzenleme ile soruşturma aşamasında ve mahkeme kararı sonrasında ‘malvarlığı dondurma’ ve ‘el koyma’ yetkileri genişletildi. Kapsama; ‘kripto para’, hisse senetleri, şirket payları, lüks tüketim ürünleri ve diğer yüksek değerli varlıklar da giriyor. Yetkililer, el konulan bu varlıkları kesin müsadere sonrası satarak ‘polis ekipmanlarının yenilenmesi’, ‘personel eğitimi’ ve ‘özel operasyonların finansmanı’ için kullanabilecek. Yasada, ‘yürütmeden sorumlu hakimin onayıyla kamu güvenliği kurumlarının el konulan varlıkları geçici olarak kullanabileceği’ açıkça belirtiliyor. *yorum: Böylece kripto paralar, yalnızca suç aracı değil, aynı zamanda kolluk kuvvetleri için bir finansman kaynağına dönüşmüş oluyor.*

Yeni yasa, varlık takibine yardımcı olan muhbir ve işbirlikçilere ‘teşvik mekanizması’ da getiriyor. El konulan varlıkların nakde çevrilmesi halinde, ortaya çıkan tutarın ‘yüzde 5’ine kadar’ ödül olarak verilebileceği hükme bağlandı. Bu sayede, yasa dışı para akışlarını ifşa eden ‘bilgi paylaşımı’nın artırılması ve ‘organize suçun finansal damarlarının kesilmesi’ hedefleniyor. Ancak, ‘uyuşturucu suçları’ ile bağlantılı malvarlıkları bu sistemden ayrılıyor ve ayrı bir yapı kapsamında ‘federal uyuşturucu politikası fonu’na aktarılıyor. *yorum: Uyuşturucu kaynaklı gelirlerin, güvenlik bütçesinden farklı ve daha katı bir çerçevede yönetilmek istenmesi, Birezilya’nın uzun süredir devam eden narkotik savaşının önceliklerini yansıtıyor.*

Düzenleme aynı zamanda, ülkenin en sert organize suç yapıları için cezaları ağırlaştırıyor. ‘Aşırı şiddet içeren suç örgütleri’, paramiliter yapılar ve milis benzeri gruplar; ‘şiddet yoluyla bölge hakimiyeti kurma’, ‘altyapıya saldırı’, ‘kamu hizmetlerini aksatma’ ya da ‘kamu otoritesi ve sivilleri tehdit etme’ gibi eylemler halinde daha sert cezalarla karşılaşacak. Bu çerçevede özellikle kritik altyapıya (enerji hatları, ulaşım ağları, iletişim sistemleri) yönelik saldırılar ve geniş çaplı şiddet eylemleri için öngörülen hapis süreleri artırılmış durumda.

Piyasalar tarafında ise ‘Bitcoin(BTC)’ ve ‘Ethereum(ETH)’ cephesinde hafif bir toparlanma görüldü. Bitcoin(BTC), cumartesi itibarıyla yaklaşık 66.827 dolar seviyesinde işlem görerek 24 saatte yüzde 1 civarı yükseldi; ancak son 7 günlük periyotta yaklaşık yüzde 5 gerilemiş durumda. Ethereum(ETH) ise 2.022 dolar civarında seyrederek günlük bazda yaklaşık yüzde 2 artış kaydetti. *yorum: Fiyat hareketleri, Birezilya’daki bu yasal düzenlemeden doğrudan etkilenmiş görünmüyor; küresel piyasa dinamikleri daha baskın.*

Uzmanlar, bu yasanın ‘el konulan kripto para ve diğer varlıkları’ *devlet kaynağına dönüştürme* eğilimini kurumsallaştırdığına dikkat çekiyor. Bu modelde ‘takip–el koyma–satış–güvenlik bütçesine aktarma’ şeklinde bir döngü hedefleniyor. Böylece hem suç örgütlerinin finansal gücü kırılmak isteniyor hem de ortaya çıkan kaynakla ‘kolluk kapasitesinin’ artırılması amaçlanıyor. *yorum: Eğer sistem şeffaf ve denetlenebilir işletilirse, diğer ülkeler de benzer biçimde el konulan kripto varlıkları kamu güvenliği için kullanmanın yollarını arayabilir.*