İngiltere’den sterlin stablecoin uyarısı: Düzenleme büyümeyi boğmasın

İngiltere Parlamentosu’nun üst kanadı, *stablecoin* düzenlemelerinin hızla tamamlanması gerektiğini ancak bu süreçte ‘sterlin’e endeksli stablecoin’ piyasasını fiilen *işleyemez* hale getirecek kadar katı kurallardan kaçınılması gerektiğini vurguladı. 13’ünde (yerel saatle), Reuters’e göre yayımlanan raporda, İngiltere’nin ABD ve Avrupa Birliği(EU) karşısında geride kaldığı, net bir regülasyon çerçevesinin olmayışının ülke içindeki stablecoin geliştirme faaliyetlerini ve yatırımları bastırdığı belirtildi. Dünyada dolar bağlantılı stablecoin’ler Tether(USDT) ve Circle’ın USD Coin(USDC) ile hızla büyürken, İngiltere hâlâ sterlin tabanlı token’ların nasıl mevzuata oturtulacağı konusunda net bir resim çizememiş durumda.

Komite, İngiltere Merkez Bankası(BoE) ve Finansal Davranış Otoritesi(FCA) tarafından ortaya konan ana çerçeveye genel olarak destek veriyor. Özellikle *resmi para birimine endeksli stablecoin’lerin 1:1 oranında yüksek kaliteli varlıklarla desteklenmesi* gerektiği ilkesine ve sistemik öneme sahip ihraççılar için BoE’nin bir tür ‘acil likidite hattı(backstop lending facility)’ sağlaması fikrine olumlu yaklaşılıyor. ‘yorum: Komite, bu sayede hem ödemelerde kesintisizliği hem de finansal istikrarı garanti altına almak istiyor.’

Buna karşılık, bazı teknik detayların İngiltere merkezli stablecoin iş modelini zayıflatabileceği düşünülüyor. Rapora göre sistemik stablecoin ihraççılarının rezerv varlıklarının en az %40’ını faiz getirisi olmayan merkez bankası hesaplarında tutmasını öngören plan, piyasadan “ciddi eleştiriler” aldı. Komite, bu yaklaşımın ihraççı şirketlerin kârlılığını ve dolayısıyla hayatta kalma ihtimalini düşürebileceğini, ayrıca İngiltere piyasasının uluslararası rekabet gücünü zedeleyebileceğini belirtti. Hem şirketler hem bireysel kullanıcılar için getirilebilecek *geçici tutar limitleri* de sterlin bazlı stablecoin’lerin büyüme potansiyelini gereksiz yere kısıtlayabilecek bir başka unsur olarak öne çıktı.

Stablecoin’lere *faiz* veya diğer getiriler sunulmasına yönelik tartışmalar da süreci etkileyen önemli bir başlık. BoE’nin taslak çerçevesi, sterlin cinsinden sistemik stablecoin’ler için *doğrudan getiriyi yasaklama* yönünde. Bu yaklaşım, Avrupa Birliği’nin Kripto Varlık Piyasaları Yönetmeliği(MiCA) ile benzer bir çizgide ilerliyor. ABD’de gündemde olan GENIUS Act de ödeme amaçlı stablecoin ihraççılarının faiz ödemesini yasaklıyor. Ancak ABD’de borsalar ve diğer aracı kurumların kullanıcılara ‘ödül(reward)’ veya benzeri teşvikler sunup sunamayacağı hâlâ yoğun şekilde tartışılıyor.

İngiltere’deki komite, stablecoin’lerin öncelikle ‘yatırım aracı’ değil, *hızlı ve düşük maliyetli bir ödeme çözümü* olarak değerlendirilmesi gerektiğini savunuyor. Yine de, *sert rezerv kuralları* ile *faiz/ödül yasağının* bir araya gelmesinin, İngiltere’de çıkarılacak token’ları hem ticari açıdan cazip olmaktan çıkarabileceği hem de küresel rakiplerine kıyasla zayıf bırakabileceği ifade edildi. Özellikle kart harcamalarına puan kazandıran programlar gibi *faiz dışı ödül modellerinin de kapsam dışı bırakılması* durumunda, sterlin stablecoin’lerin rekabet şansının daha da daralacağı tahmin ediliyor.

Rapor, birkaç ay boyunca süren kapsamlı tanık dinlemeleri ve soru-cevap oturumlarının ardından kaleme alındı. Komite, sektör temsilcileri ve akademisyenlere stablecoin’lerin sadece kripto piyasalarında bir ‘giriş-çıkış kapısı’ olarak mı kalacağı, yoksa *finansal istikrar, bankaların fonlama yapısı ve tüketici koruması* üzerinde daha geniş etkiler yaratıp yaratmayacağı konusunda ayrıntılı sorular yöneltti. Ayrıca ABD’deki GENIUS Act’in banka dışı ihraççıları nasıl konumlandırdığını ve ne tür yükümlülükler getirdiğini de yakından inceledi.

Komite, suç gelirlerinin aklanması veya yasa dışı faaliyetler için yeni bir kanal açılmaması gerektiğinin altını çizerken, aynı zamanda İngiltere’nin *sterlin stablecoin ekosistemini yalnızca ‘denetlenecek bir risk alanı’ olarak değil, geliştirilmesi gereken stratejik bir sektör* olarak görmesi gerektiğini savundu. Rapor, Hazine Bakanlığı, BoE ve FCA’ya; mevcut takvime sadık kalarak düzenlemeleri hayata geçirmeleri, ancak çift katmanlı düzenleyici yapıyı daha netleştirmeleri, *tutar limitleri* ve *rezerv yükümlülüklerini* yeniden gözden geçirerek stablecoin’lerin ülkedeki diğer ödeme araçlarıyla gerçek anlamda ‘rekabet edebileceği’ bir ortam yaratmaları çağrısında bulundu.

Sonuç olarak verilen mesaj net: İngiltere’nin stablecoin regülasyonunu hızlı şekilde tamamlaması önemli, ancak bu düzenlemeler *sterlin bazlı dijital ödemelerin ticari potansiyelini öldürecek* kadar sert olursa, ülke küresel dijital varlık yarışında geri düşebilir. Sterlin’e endeksli stablecoin’lerin ödeme dünyasında gerçekten anlamlı bir yer edinebilmesi için, ‘düzenleme’ ile ‘büyüme’ arasında hassas bir denge kurulması gerekecek. Bu denge sağlanabildiği ölçüde, İngiltere’nin stablecoin ve daha geniş anlamda dijital varlık alanında rekabet gücünü artırması mümkün olacak.