Hindistan’da elektrik talebi yüzde 7 arttı, kömür üretimi iki yıldır değişmedi

Hindistan’da elektrik talebi 2024’ün ilk yarısından 2026’nın ilk yarısına kadar yüzde 7 artarken, kömürden elektrik üretimi yükselmedi. Güneş ve rüzgâr gibi temiz enerji kaynakları ek talebin tamamını karşıladı ve elektrik sektöründeki karbondioksit emisyonları aynı dönemde benzer seviyede kaldı.

Enerji ve Temiz Hava Araştırma Merkezi (CREA) analistleri Lauri Myllyvirta ve Anubha Aggarwal, Carbon Brief’te yayımlanan analizlerinde bu sonuçlara yer verdi. Talebin arttığı bir dönemde Hindistan’ın kömürden elektrik üretiminin yükselmemesi, 50 yılı aşkın süredir ilk kez görüldü.

Bu dönemde Hindistan’ın toplam elektrik üretimi 63 TWh arttı. Güneş enerjisi üretimi 44 TWh, rüzgâr enerjisi 13 TWh, nükleer enerji 7 TWh ve hidroelektrik üretimi 8 TWh yükseldi. Temiz enerji üretimindeki toplam artış 70 TWh ile elektrik talebindeki artışı aştı.

Güneş enerjisi kapasitesi aynı dönemde 77 GW arttı. CREA, güneş enerjisinin toplam elektrik talebi artışının yüzde 60’ını karşıladığını belirtti. Kömür santrallerinin kapasitesi de 8,5 GW arttı ancak üretim yükselmedi.

Kapasite artmasına rağmen üretimin sabit kalması, kömür santrallerinin çalışma sürelerinin kısalmasına yol açtı. CREA, bu durumun santrallerin işletme verimliliğini düşürebileceğini ve elektrik tüketicilerinin maliyet yükünü artırabileceğini değerlendirdi.

Elektrik sektöründeki karbondioksit emisyonları 2024’ün ilk yarısı ile 2026’nın ilk yarısında benzer seviyelerde kaldı. Buna karşılık çelik ve çimento gibi sanayi sektörlerinin emisyonları yüzde 8 arttı. Hindistan’ın toplam karbondioksit emisyonları da yıllık bazda yüzde 3,7 yükseldi.

Hindistan hükümetinin 2025-2026 mali yılı verileri de benzer bir tablo ortaya koydu. Fosil olmayan yakıtların elektrik üretimindeki payı yüzde 29,2 olurken, kömürden elektrik üretimi önceki yıla göre yüzde 3,69 azaldı. Yenilenebilir enerji üretimi ise yüzde 21,10 arttı (Hindistan hükümetinin açıklaması).

Mart 2026 sonu itibarıyla Hindistan’ın kurulu elektrik üretim kapasitesi 532,7 GW oldu. Kömür ve linyit kapasitesi 228,6 GW ile toplamın yüzde 43’ünü oluşturdu. Büyük hidroelektrik santraller hariç yenilenebilir enerji kapasitesi ise 223,3 GW’a ulaşarak yüzde 42’lik pay aldı (CREA Hindistan Enerji Görünümü).

Kömürden elektrik üretimi elektrik sisteminden tamamen çıkmış değil. Haziran 2026 sonu itibarıyla inşa halindeki kömür santrali kapasitesi 43 GW olarak hesaplandı. CREA’nın Mart 2026 itibarıyla belirlediği inşa halindeki kapasite 39,4 GW’tı ancak iki veri farklı tarihlere ve kapsamlarındaki farklılıklara dayandığı için doğrudan karşılaştırılamaz (CREA açıklaması).

Temiz enerjinin yaygınlaşmasının önündeki başlıca kısıtlar iletim şebekesi ve enerji depolama sistemleri. Yenilenebilir enerji üretimi artsa bile elektriği depolayacak veya talep merkezlerine taşıyacak altyapı yetersiz kaldığında gerçek tedarik miktarı sınırlanabilir.

Şebeke kısıtları, üretim kesintileri şeklinde ortaya çıkıyor. AP, Hindistan’ın bazı bölgelerinde son 15 ayda yaklaşık 11 TWh güneş enerjisi üretiminin şebekenin kaldırabileceği seviyeyi aşması nedeniyle kullanılamadığını bildirdi (AP haberi).

CREA, yenilenebilir enerji üretim kesintilerini azaltmak için iletim şebekesinin genişletilmesi, esnek şebeke işletimi ve batarya depolama sistemlerinin yaygınlaştırılması gerektiğini açıkladı. 2026’nın ilk çeyreği verilerine göre 26,6 GW güneş enerjisi ve 3,6 GW rüzgâr kapasitesi doğrudan üretim kısıtlamasına tabi tutuldu.

Sanayi sektöründe kömüre bağımlılık devam ediyor. CREA, çelik ve çimento üretimindeki artışın Hindistan’ın toplam emisyonlarındaki yükselişi desteklediğini belirtti. Kömür gazlaştırma ve demir-çelik üretiminde kullanılan kömür kapasitesini artırma planlarının da sürdüğü kaydedildi.

CREA Hindistan analisti Manoj Kumar, yenilenebilir enerji üretimindeki kesintilerin şebeke ve esneklik kapasitesinin temiz enerji büyümesine ayak uyduramadığını gösterdiğini söyledi. Bu durum, yalnızca üretim kapasitesini artırmanın temiz enerji üretimini fiili elektrik arzına dönüştürmek için yeterli olmadığını ortaya koyuyor.

Enerji Ekonomisi ve Finansal Analiz Enstitüsü (IEEFA) Güney Asya Direktörü Vibhuti Garg, depolama kapasitesi yetersiz kaldığında ucuz yenilenebilir enerjiden yararlanılabilecek durumlarda bile kömür santrallerinin çalışmaya devam edebileceğini söyledi. Hindistan’ın enerji dönüşümünün temiz enerji kapasitesindeki artışın yanı sıra iletim ve depolama altyapısının genişletilmesine bağlı olduğu değerlendiriliyor.

Hindistan’da elektrik talebi artmasına rağmen kömürden elektrik üretiminin yükselmemesi, temiz enerjinin üretim bazında kömür kaynaklı artışı sınırlayabildiğini gösteriyor. Ancak 2026’nın ilk yarısında sanayi sektörünün emisyonları yüzde 8 arttığı için Hindistan’ın toplam emisyonları yalnızca elektrik sektöründeki durağanlıkla gerilemedi.