Faiz artışı ve CLARITY Act oylamasına rağmen kripto piyasasında düzenleme ve altyapı gündemde

Kripto para piyasasında uzun vadeli yön henüz netleşmezken, faiz artışı ve CLARITY Act’in usul oylamasında başarısız olmasının ardından ABD’de düzenleme ve finansal altyapıya yönelik adımlar sürüyor.

ABD Federal Açık Piyasa Komitesi (FOMC), 16 Eylül’de federal fonlama faizi hedef aralığını 25 baz puan artırarak yüzde 3,75-4,00 seviyesine yükseltti. Oylama 12-0 sonuçlanırken, Federal Rezerv ekonomik faaliyetlerin sağlam ve enflasyonun hâlâ yüksek olduğunu açıkladı.

ABD Senatosu, 15 Eylül’de kripto para piyasasının yapısını düzenleyen CLARITY Act’in usul oylamasını 49-50 oyla reddetti. Tasarının bir sonraki aşamaya geçmesi için 60 oy gerekiyordu. Demokrat senatörler, Başkan Donald Trump ve ailesinin kripto para bağlantılı çıkar çatışmalarını önleyecek yeterli mekanizma bulunmadığını savundu.

CLARITY Act’te ilerleme sağlanamaması, faiz artışıyla birlikte piyasanın uzun vadeli yönünü tek başına belirlemiyor. Olumsuz gelişmelerin hemen ardından piyasanın çökmemesi, uzun vadeli yükseliş trendinin doğrulandığı anlamına gelmiyor.

Yasama sürecinin tıkanmasının hemen ardından yürütme kurumları üzerinden ayrı bir düzenleme yolu ortaya çıktı. ABD Menkul Kıymetler ve Borsa Komisyonu (SEC), 17 Eylül’de ‘Innovation Exemption’ programını duyurdu. Program kapsamında, belirli şartları karşılayan tokenizasyon menkul kıymet işlem yerlerine (TSV), tokenlaştırılmış ABD borsası hisselerinin zincir üzerinde alınıp satılabilmesi için geçici ve koşullu muafiyet tanındı.

Muafiyet, TSV’leri ve bazı likidite sağlayıcılarını belirli bir süre boyunca menkul kıymet borsası ve aracı kurumların yasal tanımlarının dışında bırakıyor. Muafiyet süresi duyurunun ardından beş yıl olarak belirlendi; işlem gören varlıkların sayısı ve işlem hacmi için sınırlamalar getirildi.

Tokenlaştırılmış hisselerin, geleneksel hisselerle aynı hak ve ayrıcalıkları sağlaması gerekiyor. Akıllı sözleşmelerin kamuya açık ve denetlenebilir olması, herkese açık ve izinsiz erişimli dağıtık defterlerde yayımlanması şart koşuluyor. TSV’lerin katılımcıları seçmesi ve temel hisseyi ihraç eden şirkete işlemlere itiraz etme fırsatı sunması da gerekiyor.

Bu nedenle SEC’in adımı, ABD’de tokenlaştırılmış hisse işlemlerinin tamamen serbest bırakılması olarak değerlendirilemez. İşlem koşulları ve yatırımcı koruma şartlarıyla birlikte getirilen geçici bir yol söz konusu olduğundan, gerçek uygulama kapsamı her TSV’nin ve ürünün koşullarına göre değişecek.

Şirketler tarafında finans piyasaları ve ödeme altyapısına yönelik hamleler de devam etti. Circle($CRCL), 16 Eylül’de finans piyasaları, ödemeler ve tokenlaştırılmış gerçek dünya varlıklarını hedefleyen Arc halka açık ana ağının lansmanını duyurdu. Circle, lansman sırasında 100’den fazla uygulama ile 100’den fazla kurum ve ekosistem geliştiricisinin katıldığını açıkladı.

Arc, işlem ücretlerinin USDC ile ödeneceği şekilde tasarlandı. Circle, Arc’ı ödeme, döviz işlemleri, kredi ve varlık ihracı gibi finansal faaliyetler için bir ağ olarak tanımladı. Ancak açıklanan katılım sayısı, gerçek kullanım hacmi veya kurumların kalıcı benimsemesi hakkında tek başına yeterli kanıt sunmuyor.

S&P Global($SPGI), 17 Eylül’de akıllı sözleşme güvenlik şirketi OpenZeppelin’i satın almak üzere anlaşmaya vardığını duyurdu. İşlemin maliyeti açıklanmadı ve anlaşmanın tamamlanması belirli koşulların karşılanmasına bağlı. İki şirket, OpenZeppelin Contracts’ın 37 trilyon doların üzerindeki değer transferini desteklediğini açıkladı.

Piyasa tepkileri farklılaştı. Reddit’te paylaşılan X gönderileri ve topluluk yorumlarında SEC kararını zincir üzerinde hisse işlemlerinin kurumsal başlangıcı olarak gören görüşler yer aldı. Buna karşılık, işlem hacmi ve katılımcı sınırlamaları nedeniyle uygulamanın deneysel bir düzenleme olarak kalabileceği de belirtildi.

Bu gelişmelerde öne çıkan değişim kısa vadeli fiyatlardan çok düzenleme ve finansal altyapı alanında görülüyor. CLARITY Act usul oylamasında ilerleyemedi, SEC muafiyeti beş yıllık geçici bir uygulama olarak kaldı. Arc ana ağının lansmanı ve OpenZeppelin satın alma anlaşması ise henüz sırasıyla lansman ve sözleşme duyurusu aşamasında.

Türkiye’deki yatırımcıların ABD’deki tokenlaştırılmış hisse işlem kanallarını değerlendirirken, ABD’nin geçici muafiyet şartları ile Türkiye’deki finans ve kripto para düzenlemelerinin kapsamını birbirinden ayırması gerekiyor. ABD’deki idari bir kararın Türkiye’deki piyasaya aynı şekilde uygulanacağına ilişkin bir dayanak sunulmadı.

PANews’te yer alan Bitcoin fiyat aralığı, Zcash’in 1500 doları aşması, Near Protocol’ün işlem hacmi, Kraken’in ABD’de Hyperliquid bağlantısı ve Venice AI token yakımındaki artış bu haber için aynı birincil kaynak üzerinden doğrulanamadığı için metne dahil edilmedi.

Şu aşamada izlenecek başlıklar, CLARITY Act’in yeniden gündeme gelip gelmeyeceği ve SEC’in geçici muafiyeti kapsamında tokenlaştırılmış hisse işlemlerinin hangi ölçekte gerçekleşeceği. SEC muafiyetinin uygulama süresi duyurunun ardından beş yıl.