%1,25'e çıkan Japonya Merkez Bankası faizi… Masu: Ek artış gerekli

Japonya Merkez Bankası, politika faizini %1'den %1,25'e yükseltti. Politika Kurulu üyesi Kazuyuki Masu, temel enflasyonun %2 hedefe yaklaştığını belirterek ek faiz artışlarının gerekli olduğunu söyledi.

Japonya Merkez Bankası (BoJ), 18 Eylül'de teminatsız gecelik çağrı faizini yaklaşık %1,25 seviyesinde yönlendirme kararı aldı. Yeni finansal piyasa düzenleme politikası 24 Eylül'den itibaren uygulanacak.

Japonya Merkez Bankası Politika Kurulu üyesi Kazuyuki Masu, 10 Eylül'de Fukui Eyaleti'ndeki bölgesel liderler toplantısında "Temel enflasyon %2 hedefe çok yaklaştı" ve "Para politikasının normalleşmesini tamamlamak için politika faizini daha fazla artırmamız gerekiyor" dedi. Masu, Japonya Merkez Bankası'nın finansal koşullarının gevşek olmasını da ek artış için gerekçe olarak gösterdi.

Masu, nötr faiz tahmin aralığını reel bazda %-0,9 ile %0,5, nominal bazda ise %1,1 ile %2,5 olarak açıkladı. Ancak nötr faizin tahmin yöntemine göre geniş bir aralıkta değişebildiğini ve politika kararlarında yalnızca referans gösterge olarak kullanılması gerektiğini belirtti.

Enflasyon riskleri arasında ham petrol ve LNG fiyatları, ücretler, lojistik maliyetleri, gıda fiyatları, yenin değer kaybı ve yapay zekâ kaynaklı talep öne çıktı. Masu, Hürmüz Boğazı'nın kapanması halinde Japonya'nın ham petrol ithalatının %70'ten biraz fazlasının etkilenebileceğini, ancak ulusal rezervlerin kullanılması ve alternatif tedarik sayesinde ulaşım yakıtları ile kimyasal ürün arzının sürdüğünü söyledi.

LNG, Japonya'nın enerji bileşiminin yaklaşık %30'unu oluşturuyor. Hürmüz Boğazı'ndan geçen LNG, toplam ithalatın yaklaşık %6'sına denk geliyor ve spot sözleşmelerle ikame edilebiliyor. Bu nedenle miktar açığı endişesi sınırlı kalıyor. Ancak sözleşmelerin çoğu ham petrol fiyatlarına endeksli olduğu için LNG fiyatlarının yaklaşık dört aylık gecikmeyle artabileceği belirtildi.

Ücretler ve lojistik maliyetleri de temel enflasyonun belirleyicileri arasında gösterildi. Fazla mesai ödemeleri ve ikramiyeler hariç ücret artışı yaklaşık %3 seviyesinde bulunuyor. Masu, Bahar Ücret Görüşmeleri'nde gündeme gelen %5-6'lık ücret artışlarının kıdeme bağlı artışları da içerdiğini ve gerçek temel ücret eğiliminden farklı olduğunu söyledi.

Kurumsal Mal Fiyat Endeksi (CGPI) son dönemde %7 yükseldi. Otomobil kara taşımacılığı maliyetlerinin Temmuz 2026'da yıllık artışı da yaklaşık %6'ya ulaştı. Şirketlerin maliyetleri fiyatlara yansıtma eğilimi geçmişe kıyasla güçlendiği için kurumsal mal fiyatları ve lojistik maliyetlerindeki artışın tüketici fiyatlarına yansıma ihtimaline dikkat edilmesi gerektiği ifade edildi.

Pirinç fiyatları 2024 ile 2025 arasında iki katına çıktı. Masu, pirinç fiyatları gerilese bile dağıtım maliyetleri, ambalaj malzemeleri ve gıda tepsisi fiyatları yükselirse gıda üreticilerinin ek fiyat artışlarına yönelebileceğini söyledi.

Yapay zekâ talebi, fiyatları artıran ve aynı zamanda Japonya ekonomisini destekleyen bir faktör olarak değerlendirildi. Yapay zekâ kaynaklı talep yalnızca çiplerin değil, çip üretim ekipmanları, bakır ve elektrik üretim tesislerinin fiyatlarını da yükseltiyor. Bu talep PC ve beyaz eşya gibi genel tüketim ürünlerini de etkiliyor. Öte yandan yapay zekâ üretim kapasitesindeki genişleme yavaşlarsa Japonya'nın malzeme ve ekipman talebinden elde ettiği etkinin de azalabileceği belirtildi.

Japonya Merkez Bankası, önümüzdeki dönemde ekonomik faaliyetleri, fiyatları ve finansal koşulları izleyerek politika faizinin ayarlanma zamanlaması ile hızını değerlendirecek.