ABD Stratejik Petrol Rezervi 283 milyon varil seviyesinde: Acil arz kapasitesi yalnızca stokla ölçülemiyor

ABD Stratejik Petrol Rezervi (SPR), Eylül 2026 sonunda 283 milyon varil ham petrol içeriyordu. Bu miktar depolama kapasitesinin yaklaşık yüzde 40’ına karşılık geliyor; ancak acil durumda gerçek arz kapasitesini yalnızca stok miktarına bakarak ölçmek mümkün değil.

ABD Enerji Bakanlığı (DOE), 30 Eylül 2026 itibarıyla rezervde 283 milyon varil bulunduğunu açıkladı. Toplam depolama kapasitesi 714 milyon varil. Petrol, Teksas ve Louisiana’daki yer altı tuz mağaralarında saklanıyor.

Petrol çekildikçe boşalan alanlara tuzlu su giriyor. Bu nedenle rezervin ne hızla kullanılabileceği, stok miktarının yanı sıra mağaraların durumuna ve pompa ile boru hatları gibi tesislerin çalışma koşullarına da bağlı.

Rezerv için tek bir ‘alt sınır’ da bulunmuyor. DOE’nin açıkladığı yaklaşık 70 milyon varillik seviye, mağaraların güvenli biçimde yönetilmesine yönelik bir ölçüt. Acil durumlarda petrol çekiminin otomatik olarak durdurulacağı resmî bir eşik değil.

Texas A&M Üniversitesi petrol mühendisliği profesörü Siddharth Misra, operasyonlar açısından pratik alt sınırın 250 milyon ila 300 milyon varil arasında olduğunu değerlendirdi. Bu, bir uzmanın teknik değerlendirmesi; hükümetin belirlediği resmî bir sınır değil.

Dallas Federal Rezerv Bankası’nın sektör anketinde de uygun asgari stok miktarına ilişkin yanıtlar farklılaştı. Katılımcıların yüzde 31’i 100 milyon ila 150 milyon varili, yüzde 19’u ise 250 milyon ila 300 milyon varili işaret etti. Asgari miktarı 50 milyon varilin altında görenlerden 300 milyon varil diyenlere kadar geniş bir görüş dağılımı oluştu.

Mevcut stok, Misra’nın belirttiği aralık içinde. Ancak yalnızca bu karşılaştırmaya dayanarak rezervin petrol çekme kapasitesinin şimdiden azaldığı sonucuna varılamaz.

Stoklardaki düşüşün arka planında 2022’deki büyük çaplı petrol salımı bulunuyor. ABD Hükümet Hesap Verebilirlik Ofisi (GAO), Rusya’nın Ukrayna’yı işgalinin ardından yapılan 180 milyon varillik salımı, o tarihe kadarki en büyük sürekli çekim olarak kaydetti.

DOE, yaklaşık altı ay boyunca günde ortalama 1 milyon varil petrol piyasaya verdi. GAO, süreçte tesis bakımının ve lojistik koordinasyonun gerektiğini belirtti. Kurum ayrıca Kongre’nin uzun vadeli bir hedef stok miktarı belirlemediğini ve DOE’nin de uzun vadeli bir planı olmadığını kaydetti.

2026’daki salımlar, daha sonra ek miktarda petrolün geri alınmasını öngören takas yöntemiyle yürütülüyor. DOE, İran savaşı kaynaklı arz kesintilerine karşı Uluslararası Enerji Ajansı (IEA) üyelerinin planladığı 400 milyon varillik arz programına katıldığını ve ABD’nin payının 172 milyon varil olduğunu açıkladı.

DOE, 29 Eylül’de takas kapsamında en fazla 40 milyon varil için ek ihale açtı. Önceki beş ihalede 133 milyon varilden fazla petrol için sözleşme imzalandı. Yeni ihaledeki petrolün teslimat dönemi Kasım-Aralık 2026 olarak belirtildi.

DOE, önceki takas sözleşmelerinde verdiği ham petrolden ortalama yüzde 25 daha fazla miktarı geri almayı kararlaştırdığını açıkladı. Bu yöntem, salınan petrolün kalıcı olarak rezervden çıkmasını sınırlıyor; ancak stoklar, sözleşme kapsamındaki petrol fiilen iade edildiğinde toparlanıyor.

SPR’nin müdahale kapasitesini değerlendirmek için stok miktarının yanında tesislerin durumu, petrol çekme hızı ve takas kapsamındaki teslimat ile iade takvimleri de incelenmeli. DOE’nin yeni ihale için belirttiği teslimat dönemi Kasım-Aralık 2026.

ABD Stratejik Petrol Rezervi, arz kesintilerine karşı hükümetin elinde tuttuğu ham petrolden oluşuyor. Takas yönteminde şirketler petrolü önce teslim alıyor, ardından sözleşme uyarınca ek miktar ekleyerek geri veriyor.