800 milyar dolarlık AI harcaması doların risk profilini değiştiriyor

ABD'de yapay zeka (AI) yatırım yarışı, doların risk yapısını değiştiren bir etken olarak öne çıkıyor. Deutsche Bank(DBK), bu yıl ABD'li şirketlerin AI sermaye harcamalarının yaklaşık 800 milyar dolara ulaşacağını öngördü.

Deutsche Bank, ayın 3'ünde (yerel saatle) yayımladığı döviz piyasaları raporunda, büyük ölçekli AI yatırımlarının ve varlık tokenizasyonunun ABD'ye giren yabancı sermayenin kanallarını genişlettiğini belirtti. Bankaya göre, fonlama ekseni resmi sektörün uzun vadeli sermayesinden özel sektörün teknoloji getirisi beklentisine dayalı sermayeye kayarsa, dolar hisse senedi piyasası hareketlerine karşı daha duyarlı hale gelebilir.

AI girişim sermayesi sektöründe bu yıl toplanan fon miktarının 400 milyar doları aştığı aktarıldı. ABD'nin ikinci çeyrekte gördüğü yabancı hisse senedi sermayesi girişi de 400 milyar doları geçerek, ABD sermaye hesabı finansmanının geleneksel merkezi olan tahvil sermayesi girişini geride bıraktı.

Rapora göre ABD, AI altyapısı finansmanında özel piyasaları, şirket tahvillerini ve halka açık hisse senedi piyasalarını birlikte kullanıyor. Google(GOOGL), Meta(META), Amazon(AMZN) ve Oracle(ORCL) gibi dev teknoloji şirketlerinin bu yılki yatırım notlu şirket tahvili ihraç hacmi, 2020-2024 yıllık ortalamasının yaklaşık 10 katına ulaştı.

Bu tablonun arkasında ABD'nin bütçe ve cari işlemler açığı bulunuyor. ABD bütçe açığının gayri safi yurt içi hasılanın (GSYH) yüzde 6'sını, cari işlemler açığının ise GSYH'nin yüzde 4'üne yakın bir seviyeyi aştığı belirtildi. AI yatırım talebi arttıkça yurt içi tasarrufların yetersiz kalması ve yurt dışı fonlara bağımlılığın büyümesi bekleniyor.

AI sermaye yarışı, geleneksel finans piyasalarındaki faiz ve kredi akışlarını da etkiliyor. TokenPost daha önce, hükümetler ile AI şirketleri arasındaki sermaye rekabetinin gelişmiş ülkelerin uzun vadeli tahvil getirilerinde yükseliş baskısı yaratabileceğine dair BlackRock'un(BLK) değerlendirmesini aktarmıştı.

Kripto para piyasasının dikkatle izlediği nokta ise varlık tokenizasyonu. Tokenizasyon, hisse senedi, tahvil ve gayrimenkul gibi reel ve finansal varlıkların haklarını blok zinciri tabanlı token olarak temsil etme yöntemi. Mevcut finansal varlıkları dijital forma taşıyarak ödeme, teminat kullanımı ve işlem erişilebilirliğini artıran bir altyapı olarak kullanılabiliyor.

Deutsche Bank, tokenizasyonu ABD varlıklarına erişim engellerini düşüren bir teknolojik temel olarak yorumladı. ABD'nin saklama altyapısı DTCC'nin yaklaşık 115 trilyon dolarlık ABD varlığını sakladığı ve 2026 Temmuz'da ilk tokenizasyon denemesini tamamladığı aktarıldı.

Düzenleme cephesinde de adımlar atıldı. ABD Menkul Kıymetler ve Borsa Komisyonu (SEC), Aralık 2025'te DTCC'ye 'no-action' (işlem yapmama) yazısı gönderdi ve aynı menkul kıymetin geleneksel işlemlerle zincir üstü işlemlerde paralel şekilde var olabileceği yönünde bir değerlendirme yaptığı belirtildi.

Borsalar da harekete geçti. New York Menkul Kıymetler Borsası (NYSE), Securitize ile yeni bir dijital platform geliştirmeyi sürdürüyor; Nasdaq ise hisse senedi tokeni tasarımını sundu ve 2027'de tam tokenizasyon kapasitesine ulaşmayı hedeflediğini açıkladı.

Rapor Güney Kore örneğine de yer verdi. Güney Kore, dünya nominal GSYH'sinde yüzde 2 paya sahip olmasına rağmen, geçen yıl ABD hisse senedi piyasasına giren 740 milyar dolarlık yabancı sermayenin yaklaşık yüzde 10'unu oluşturdu. Yurt dışı hisse senedi kesirli işlem gibi erişim kolaylıklarının, ABD varlıklarına olan talebi genişlettiği bir örnek olarak yorumlanıyor.

Güney Koreli yatırımcılar açısından AI büyük şirketlerine yoğunlaşma ile ABD varlıklarına erişimin genişlemesi birlikte izlenmesi gereken değişkenler. TokenPost daha önce, Güney Koreli yatırımcıların ABD'nin başlıca endeks ETF'leri ile Nasdaq ve yarı iletken ETF'lerini birlikte tutması durumunda AI büyük şirketlerine çift maruziyet oluşabileceğini aktarmıştı.

Şu anda tokenize edilmiş reel varlıkların toplam büyüklüğü yaklaşık 40 milyar dolar olarak belirtiliyor. Rapor, tokenizasyonun teminat likiditesini ve sermaye verimliliğini artırabileceğini, ancak sermaye girişindeki sürtünmeyi azalttığı kadar çıkışındaki sürtünmeyi de azalttığını vurguladı.

Asıl önemli nokta doların karakterindeki değişim. ABD'nin finansman yapısı, teknoloji getirisi bekleyen özel sermayeye ne kadar bağımlı hale gelirse, dolar ile hisse senedi piyasası arasındaki korelasyon o kadar artabilir; doların geleneksel güvenli liman varlığı özelliği ise zayıflayabilir.

Deutsche Bank, AI kaynaklı gelir akışının önümüzdeki 10 yıl içinde ABD cari işlemler dengesini yaklaşık 1 puan iyileştirebileceğini öngördü. Ancak bu öngörü, ABD'li AI şirketlerinin teknolojik üstünlüğünü ve fiyatlama gücünü koruyabilmesi ile yurt dışı kullanıcılardan gelir elde edebilmesi koşuluna bağlı.