Bitcoin(BTC) ponzi şeması: PGI CEO’suna 20 yıl hapis, 90 binden fazla yatırımcıya 200 milyon dolarlık vurgun

Bitcoin(BTC) tabanlı çok katmanlı yatırım dolandırıcılığı yürüten Praetorian Group International(PGI) şirketinin CEO’su, ABD’de 20 yıl hapis cezasına çarptırıldı. ‘Bitcoin ponzi sistemi’ olarak nitelendirilen bu vakada, dünya genelinde 90 binden fazla yatırımcıya toplam 200 milyon dolar (yaklaşık 2,89 milyar won) tutarında zarar verildiği açıklandı.

ABD Adalet Bakanlığı’na göre PGI’nin CEO’su Ramil Ventura Palafox, yakın zamanda ABD mahkemesi tarafından 20 yıl hapisle cezalandırıldı. Savcılık, Palafox’un PGI üzerinden 201 milyon dolar (yaklaşık 2,904 milyar won) büyüklüğünde Bitcoin(BTC) tabanlı ponzi sistemi işlettiğini, mağdur sayısının ise küresel ölçekte 90 bini aştığını belirtti.

Mahkeme kayıtlarına göre 61 yaşındaki Palafox, ABD ve Filipinler çifte vatandaşı ve PGI’nin sahip ve yöneticisiydi; aynı zamanda yönetim kurulu başkanı, CEO ve ‘baş halkla ilişkiler sorumlusu’ unvanlarını taşıyordu. Palafox, PGI’nin ‘Bitcoin alım satımı’ yoluyla gelir elde ettiğini öne sürerek şirketi çok katmanlı pazarlama (MLM) modeliyle kurgulanmış bir yatırım fırsatı gibi pazarladı. Yatırımcılara günde yüzde 0,5 ile yüzde 3 arasında değişen oranlarda getiri vadetti.

Ancak gerçek tablo tamamen farklıydı. Soruşturma, PGI’nin bu vaat edilen getirileri sağlayabilecek ölçekte herhangi bir Bitcoin(BTC) işlemi yapmadığını ortaya koydu. Eski yatırımcılara ödenen sözde ‘kârlar’ın büyük kısmı, yeni katılanların yatırdığı paralarla veya mevcut yatırımcıların anaparasıyla finanse ediliyordu; yani klasik bir ‘ponzi’ modeli işliyordu. Savcılığa göre Aralık 2019 ile Ekim 2021 arasında en az 90 bin yatırımcı PGI’ye 201 milyon dolar (yaklaşık 2,904 milyar won) aktardı. Bunun yaklaşık 30,3 milyon doları (yaklaşık 438 milyar won) itibari para, kalan kısmı ise 8.198 BTC olup o dönem için yaklaşık 171,5 milyon dolar (yaklaşık 2,477 milyar won) değerindeydi.

Bu süreçte yatırımcıların toplam kaybının 62 milyon doları (yaklaşık 896 milyar won) aştığı tahmin ediliyor. Palafox, mağdurların ‘getirilerini’ izleyebilmeleri için çevrimiçi bir portal kurdu; 2020 ve 2021 boyunca bu panelde istikrarlı ve yüksek kârlar elde ediliyormuş gibi sahte getiriler gösterildi. Yatırımcıların önemli bir bölümü bu manipüle edilmiş ekranlara bakarak paralarının güvenli biçimde büyüdüğüne inandı ve ‘yüksek getiri’ umuduyla ek fon göndermeye devam etti.

Toplanan fonların kayda değer bir kısmı Palafox’un lüks tüketimine gitti. Savcılık kayıtlarına göre Palafox, Porsche, Lamborghini, McLaren, Ferrari, BMW ve Bentley gibi markalardan 20 adet lüks otomobil almak için yaklaşık 3 milyon dolar (yaklaşık 43 milyar won) harcadı. Tanınmış lüks otel zincirlerinin çatı katı süitlerinde (penthouse suite) konaklamalara yalnızca 329 bin dolar (yaklaşık 470 milyon won) ödedi. Ayrıca Las Vegas ve Los Angeles’ta toplam değeri 6 milyon doları (yaklaşık 86 milyar won) aşan 4 konut satın aldı.

Bunlara ek olarak Louboutin, Neiman Marcus, Gucci, Versace, Ferragamo, Valentino, Cartier, Rolex ve Hermès gibi markalardan pahalı kıyafet, saat, mücevher ve mobilya alışverişi için yaklaşık 3 milyon dolar (yaklaşık 43 milyar won) daha harcadı. Palafox’un ayrıca 800 bin dolar (yaklaşık 1,2 milyar won) nakit ile 100 BTC’yi de ailesine gönderdiği ortaya çıktı; o dönemde 100 BTC’nin değeri yaklaşık 3,3 milyon dolara (yaklaşık 4,8 milyar won) karşılık geliyordu.

ABD Adalet Bakanlığı, PGI yatırımcılarının mahkeme süreci sonucunda verilecek karar doğrultusunda tazminat (restitution) almaya hak kazanabileceğini belirtti. Ancak el konulup satılabilecek varlıkların, toplam zararın ne kadarını karşılayabileceği şu an için belirsizliğini koruyor.

Ceza davasından bağımsız olarak, Birleşik Krallık’ta PGI Global’in İngiltere birimi 2022’de Yüksek Mahkeme(High Court) kararıyla zorunlu tasfiyeye gitmişti. Buna ek olarak, 2025 Nisan’ında ABD Menkul Kıymetler ve Borsa Komisyonu(SEC) da Palafox’a karşı, büyük ölçekli ponzi şeması tasarlayıp yürüttüğü iddiasıyla sivil dava açtı; böylece ‘regülasyon’ cephesinden gelen baskı da artmış durumda.

PGI vakası, Bitcoin(BTC) ve kriptoyu öne çıkaran ‘yüksek getiri garantili’ çok katmanlı yatırım modellerine karşı güçlü bir uyarı niteliği taşıyor. Özellikle ‘günlük getiri’ vaadi ve referans/üyelik ağına dayalı ‘yeni üye getir, kazan’ yapıları hâlâ çok sayıda kişiyi cezbetmeye devam ederken, piyasada yatırımcı eğitimi ve denetimin güçlendirilmesi gerekliliği yeniden ‘gündem’ haline geliyor.