Won 1.414'e güçlendi, Kore Merkez Bankası'nın Ağustos toplantısında gündeme geldi

Kore para birimi won, temmuz ayından bu yana başlıca döviz birimleri arasında en güçlü seyri gösterirken, Kore Merkez Bankası'nın (BOK) para politikası kararlarında yeni bir değişken olarak öne çıktı. Kurdaki gerileme ithalat fiyatları ve finansal istikrar üzerindeki baskıyı hafifletirken, BOK'un uzun süredir vurguladığı gelire dayalı büyüme açıklamasını ise zorlaştırabileceği belirtiliyor.

Son Beom-ki(Son Beom-ki) Barclays(BARC) Ekonomisti 18'inde yayımladığı raporda, temmuz ayından bu yana won'un başlıca döviz sepeti içinde en güçlü performansı gösterdiğini belirterek "Bu durum önceki döneme kıyasla BOK politikası açısından daha önemli bir faktör haline gelme olasılığı taşıyor" dedi. Yonhap Infomax'ın aktardığına göre, ekonomist değerlendirmesini bu yönde paylaştı.

Dolar-won kuru 18'inde sabah saatlerinde 1.410 won'un hemen üzerinde işlem gördü. Barclays, 17'sindeki kapanış kuru olan 1.414 won'un geçen yılki ortalama 1.422 won'un altında kaldığını belirterek, kurun artık enflasyonu yukarı iten bir faktör olarak görülmesinin zorlaştığını değerlendirdi.

Döviz kuru, ithalat fiyatları üzerinden yurt içi fiyatları etkiliyor. Won zayıfladığında dolarla ödenen hammadde ve ara malı maliyetleri artıyor; won güçlendiğinde ise aynı ithal ürünler won bazında daha düşük maliyetle temin edilebiliyor.

BOK'un kendi analizlerinde de döviz kuru, enflasyon görünümünün önemli değişkenlerinden biri olmuştu. Şubat 2025 tarihli BOK ekonomik görünüm raporunda, dolar-won kurunun yüzde 10 civarında hareket etmesi durumunda enflasyona kısa vadeli etkisinin yaklaşık 31 baz puan (bp) olduğu, uzun vadede ise bu etkinin 130 bp'ye kadar büyüyebileceği belirtilmişti.

Won'daki güçlenme finansal istikrar açısından da baskıyı azaltabilir. Barclays, won'un zayıflayacağına dair tek yönlü beklentilerin zayıflamasıyla birlikte finans kuruluşlarının hedge yükünün ve finansal istikrar sorunlarının hafiflediğini değerlendirdi.

Daha önce yerleşiklerin dolar vadeli işlem satışlarında zarar yaşanması ve finans kuruluşlarının hedge pozisyonlarında sarsıntı görülmesi gündeme gelmişti; ancak kur yönünün değişmesiyle riskin niteliği de farklılaştı. Kurdaki gerileme kısa vadede fiyat ve finansal piyasa endişelerini azaltıcı yönde etki edebilir.

Sorun büyüme göstergelerinde ortaya çıkıyor. Son Ekonomisti, won'daki güçlenmenin ticaret şartlarından kaynaklanan kazançları azaltarak büyüme oranını doğrudan düşürebileceğine dikkat çekti.

Ticaret şartları, ihraç ürün fiyatlarıyla ithal ürün fiyatlarının göreli seyrini gösteren bir gösterge. Aynı ihracat hacminde, ihracat fiyatları ithalat fiyatlarına göre daha lehte hareket ederse yurt içi ekonomik aktörlerin gelir koşulları iyileşebiliyor.

Özellikle ikinci çeyrekte döviz kuru ticaret şartları kazancını yukarı çeken bir rol oynadığından, won'daki güçlenmenin BOK'un gelir-büyüme çerçevesini zayıflattığı yorumu yapılıyor. Son Ekonomisti "Bu durum, aslında won'daki güçlenmenin iç talep kaynaklı fiyat baskısına yol açan BOK'un 'gelir-büyüme çerçevesini' fiilen zayıflattığı anlamına geliyor" dedi.

Kur gerilediğinde fiyat baskısı azalabilirken, aynı zamanda Gayri Safi Yurt İçi Gelir (GDI) üzerinden anlatılan büyüme mantığının da zayıflayabileceği anlamına geliyor. Gayri Safi Yurt İçi Hasıla (GSYH) üretim faaliyetini gösteren bir gösterge iken, GDI ticaret şartlarındaki değişimleri de yansıtarak yurt içi ekonomik aktörlerin gelir akışını gösteriyor.

Barclays, döviz kuru seviyesine bağlı olarak GSYH büyüme oranının birinci çeyrekte 8-18 bp, ikinci çeyrekte ise yaklaşık 20 bp düşebileceğini hesapladı. GDI üzerindeki etkinin daha büyük olduğunu belirten Barclays, ikinci çeyrek GDI büyüme oranının kur varsayımına göre 50 bp ile en fazla 200 bp arasında gerileyebileceğini değerlendirdi.

Şirket kârlılıklarında sektörler arasında farklılık oluşabilir. Barclays, kâr iyileşmesi güçlü olan bilgi teknolojileri (IT) sektörünün won'daki güçlenmenin etkisini yönetebilecek düzeyde olduğunu belirtirken, kâr toparlanması daha yavaş seyreden IT dışı sektörlerin kur çevrim zararı baskısını daha ağır hissedebileceğini öngördü.

Üçüncü çeyrekte KOSPI genelindeki kur çevrim zararının yüzde 66'sının IT dışı şirketler tarafından üstlenilebileceği değerlendirmesi de yapıldı. Kâr büyüme hızının sektörler arasında ayrıştığı bir ortamda, kur değişiminin sektörler arası toparlanma farkını büyütebileceği belirtiliyor.

BOK'un Ağustos ayı Para Politikası Kurulu toplantısı 27'sinde yapılacak. Won'daki güçlenme fiyat ve finansal istikrar açısından gevşetici bir faktör olsa da, GDI ve sektörel kârlılıklar üzerinde farklı yönde etki ediyor.

BOK'un bu yılki para politikası toplantı takvimine göre Ağustos toplantısı bir sonraki politika kararının önemli bir referans noktası olarak görülüyor. Barclays, won'daki güçlenmenin fiyat, finansal istikrar ve gelir göstergeleri üzerinden BOK'un para politikası kararlarını etkileyebileceğini değerlendirdi.