23 milyar dolarlık HELOC artışı: 2005’ten bu yana en büyük çeyrek

ABD’de konut öz sermayesine dayalı kredi limiti (HELOC) bakiyesi, yılın üçüncü çeyreğinde 23 milyar dolar (yaklaşık 31 trilyon won) arttı. Bu, 2005’ten bu yana kaydedilen en büyük çeyreklik artış oldu. Bakiye 18 çeyrektir aralıksız yükseliyor.

New York Fed, 10’unda yayımladığı hanehalkı borcu ve kredi raporunda, eylül sonu itibarıyla HELOC bakiyesini 481 milyar dolar (yaklaşık 653 trilyon won) olarak hesapladı.

HELOC, konut öz sermayesini teminat göstererek belirlenen bir limit dahilinde ihtiyaç duyuldukça kullanılan rotatif bir kredi türü. Borçlular limit dahilinde para çekip geri ödeme yapabiliyor.

23 milyar dolar, çeyrek boyunca geri ödenmeden kalan kredi bakiyesindeki artışı ifade ediyor; yeni kullandırılan kredilerin toplamı değil.

Kullanılabilir kredi limitleri de bakiye artışından ayrı olarak genişledi. New York Fed’in hesaplamasına göre HELOC limitleri üçüncü çeyrekte 31 milyar dolar (yaklaşık 42 trilyon won), yani yüzde 2,9 arttı. Limitlerdeki genişleme 2022’den bu yana sürüyor.

Bakiye, borçlanılıp henüz geri ödenmemiş tutarı; limit ise kullanılabilecek azami miktarı gösteriyor. Kullanılmayan limit bakiyeye dahil edilmediğinden, iki artışın toplamı yeni kredi kullandırımı olarak değerlendirilemez.

Eylül sonu itibarıyla toplam hanehalkı borcunun yüzde 5,0’ı herhangi bir aşamada gecikmiş durumdaydı. Bu oran önceki çeyreğe göre 0,3 yüzde puan yükseldi.

90 günü aşan gecikmeye yeni geçen HELOC bakiyelerinin yıllıklandırılmış oranı üçüncü çeyrekte yüzde 1,17 oldu. Bu oran bir yıl önceki yüzde 1,27’nin altında kaldı. New York Fed, önceki çeyreğe kıyasla ciddi gecikmeye geçiş oranının yatay seyrettiğini bildirdi. Toplam borç içindeki gecikme payı ile belirli bir kredi türündeki ciddi gecikmeye geçiş oranı farklı ölçümleri kapsıyor.

Rapor, Equifax’ın anonimleştirilmiş kredi bilgilerinden oluşturulan ve ABD genelini temsil eden bir örnekleme dayanıyor. Hesaplamada kredi bakiyeleri ve gecikme durumları kullanılıyor.

Konut öz sermayesinin toplam büyüklüğü ile fiilen kullanılan kredi bakiyesi birbirinden farklı göstergeler.

Konut öz sermayesine dayalı krediler, zincir üstü finansal ürünlerde de kullanılıyor. Morpho, örnek açıklamasında Hastra’nın Mayıs 2026’da Figure’ın ($FIGR) konut öz sermayesi kredisi havuzunun getirisine maruz kalma sağlayan PRIME’ı Ethereum (ETH) üzerinde devreye alıp teminat varlığı olarak kaydettiğini belirtti.

PRIME sahipleri bu varlığı teminat göstererek Morpho üzerinden PYUSD veya USD Coin (USDC) borç alabiliyor. Bu örnek, konut öz sermayesi kredisi havuzlarının getirisine maruz kalan bir tokenın zincir üstünde teminat olarak kullanılabildiği yapıyı gösteriyor.

New York Fed’in HELOC istatistikleri, kredilerin hangi amaçla kullanıldığını veya zincir üstü ürünlere aktarılan tutarı ayrı olarak ölçmüyor. Bu nedenle bakiye artışı PRIME kullanım miktarıyla ya da token fiyatındaki değişimle ilişkilendirilemez.