Bitcoin(BTC)’de fonlama oranları 2023 diplerinde: Aşırı 숏 pozisyonlar 125 bin dolarlık 숏 스퀴즈 tetikleyebilir

Bitcoin(BTC), 10 gün süren küresel borsa rallisinin hız kesmesine rağmen yön arayışını sürdürüyor. Kısa vadeli ‘düzeltme’ye rağmen türev piyasası verileri, özellikle fonlama oranlarında görülen ‘숏 포지션 과밀’ sinyaliyle *volatilite* artışı ihtimaline işaret ediyor.

17’sinde (yerel saatle) Asya seansı başında Bitcoin(BTC), yaklaşık 74.700 dolar (yaklaşık 1 milyon 105 bin TL) seviyesinde işlem gördü ve 24 saatlik bazda %0,4 geriledi. Ancak haftalık bazda %3,5 yükselişini korudu. Aynı dönemde Ethereum(ETH) 2.327 dolara gerileyerek günlük %1,4 düşüş yaşarken, haftalık %6 yükselişle majör varlıklar arasında en güçlü performanslardan birini sergiledi. Ripple(XRP) 1,43 dolarda sabit kalarak haftalık %6,4 yükseldi; Solana(SOL) 87,67 dolarla %2,7 arttı. BNB(BNB) 629,89 dolarla %0,7 yükselirken, Dogecoin(DOGE) haftalık %5,6 artışla 0,0976 dolara ulaştı.

Küresel *hisse senedi* piyasaları ise rekor seviyeler sonrası ‘nefeslenme’ moduna geçti. MSCI Tüm Ülkeler Endeksi, bir önceki gün gördüğü tarihi zirvenin ardından Asya işlemlerinde %0,1 geriledi. S&P500 endeksi de yeniden rekor tazeledi. Buna karşın Brent petrolü, varil başına %1,2 düşüşle 98,20 dolara indi.

Bu geri çekilmenin önemli etkenlerinden biri olarak Başkan Trump’ın İran ile ‘kalıcı ateşkes ihtimali’nin “çok olumlu” olduğunu söylemesi gösteriliyor. Trump, İran’ın nükleer silah geliştirmeyi bırakma, nükleer materyal transferini durdurma ve Hürmüz Boğazı’nı yeniden açma konusunda uzlaşıldığını öne sürdü. Ancak İran tarafı bu iddiaları resmi olarak teyit etmedi.

Ayrıca İsrail ile Lübnan arasında 10 günlük ateşkes duyurusu da ayrı bir katalizör olarak algılandı. Piyasalar bu gelişmeleri, *jeopolitik risk* priminin hızlıca azalacağı bir süreç gibi fiyatlıyor. Buna rağmen petrol fiyatı hâlâ görece yüksek seviye korunurken, Hürmüz Boğazı trafiği tam anlamıyla normale dönmüş değil. ‘yorum: Makro tarafta iyileşme sinyali alınsa da enerji tarafındaki kırılganlık sürüyor.’

Kripto tarafında ise fiyatlamadan çok *piyasa yapısı* öne çıkıyor. Son günlerde Bitcoin(BTC) sürekli vadeli işlemler fonlama oranı, 2023’ten bu yana görülen en düşük seviyelere gerileyerek belirgin bir ‘negatif’ bölgeye geçti. Fonlama oranının eksiye inmesi, *숏 pozisyonların* 롱 pozisyonlara ödeme yaptığı anlamına geliyor; bu da piyasanın aşağı yönlü pozisyonlara aşırı ağırlık verdiğini gösteriyor.

ZeroStack CEO’su Daniel Reis-Faria(Daniel Reis-Faria), mevcut fonlama oranı seviyesinin ‘piyasada aşırı 숏 birikimi’ne işaret ettiğini vurgulayarak, “Bitcoin(BTC) yükselişi sürdürürse büyük çaplı 숏 tasfiyeleri tetiklenebilir ve bu durum yukarı yönlü hareketin hızını ciddi şekilde artırabilir” değerlendirmesini yaptı. Reis-Faria, önümüzdeki 30–60 gün içinde Bitcoin(BTC)’in 125.000 dolara kadar yükselme olasılığını da masada görüyor. Ona göre özellikle büyük kurumsal alımlar devam ederse *숏 스퀴즈* senaryosu devreye girerek 숏 pozisyonların zincirleme şekilde likide olmasına yol açabilir.

Öte yandan *on-chain* veriler, daha temkinli bir tablo çiziyor. Kripto analisti CryptoVizArt(CryptoVizArt), ‘True Market Mean’ (gerçek piyasa ortalaması) göstergesine atıfla, aktif yatırımcıların ortalama maliyetinin mevcut fiyattan daha yukarıda olduğunu, yani önemli bir kesimin şu anda ‘zararda’ kaldığını belirtiyor. Bu metrikte Bitcoin(BTC)’in uzun süre altına sarktığı dönemler, 2018–2019 ayı piyasası ile 2022–2023 Luna ve FTX çöküşü dönemleriyle çakışıyor. O dönemlerde Bitcoin(BTC)’de kaydedilen maksimum geri çekilmeler sırasıyla %57 ve %56’ya kadar ulaşmıştı.

Bugün ise piyasa, aynı anda iki zıt sinyali barındırıyor. Türev piyasalardaki ‘숏 과밀’ durumu kısa vadeli sert yükselişleri tetikleyebilecek potansiyele sahipken, maliyeti mevcut fiyatın üzerinde olan yatırımcıların elindeki arz ise her yükselişte *satış baskısı* yaratabilecek bir unsur olarak öne çıkıyor.

Sonuç olarak Bitcoin(BTC)’in bir sonraki yönü, büyük ölçüde ABD–İran hattındaki ateşkes sürecinin uzatılıp uzatılmaması ve bölgedeki diğer *jeopolitik gelişmeler* gibi makro faktörlere bağlı görünüyor. Risklerin kademeli şekilde azalması halinde yükseliş ivmesi korunabilir; buna karşılık belirsizliklerin yeniden öne çıkması durumunda, hem yukarı hem aşağı yönlü *volatilite* artışı kaçınılmaz olabilir.