3 Milyar Dolarlık Tokenize Hisse Hacminde DeFi Kullanımı Yüzde 5'te Kaldı

Tokenize hisselerin haftalık spot işlem hacmi Ağustos başında 3 milyar dolara yaklaştı, ancak bu hacmin zincir üstü finansta kullanılan kısmı toplam piyasanın yalnızca yüzde 5'inde kaldı. İşlemler Robinhood Chain, Binance Coin(BNB) altyapılı BNB Chain ve Solana(SOL) üzerinde yoğunlaştı.

Grayscale, 3'ünde yayımladığı raporda tokenize hisse işlem hacminin Ağustos'ta yeni bir zirveye ulaştığını ve incelenen son haftadaki işlemlerin büyük kısmının bu üç ağ üzerinden gerçekleştiğini belirtti. Aynı raporda tokenize hisselerin zincir üstü toplam değerinin 110 milyon doları aştığı, ancak borç verme ve teminat kullanımının hâlâ erken aşamada olduğu ifade edildi.

Tokenize hisseler, geleneksel hisse senetlerine veya borsa yatırım fonlarına(ETF) yönelik ekonomik maruziyeti blok zinciri üzerinde token biçimine taşıyan ürünler. Kullanıcılar bu tokenleri cüzdanda tutabiliyor, transfer edebiliyor ve alım satım yapabiliyor; ancak gerçek ortaklık hakları ve yatırımcı koruması, ürünün ihraç yapısına göre değişiyor.

Bu tablonun asıl dikkat çeken tarafı, işlem hacmi ile finansal kullanım arasındaki fark. Tokenize hisselerin 'yedi gün yirmi dört saat işlem' ve 'zincir üstü transfer' gibi avantajları öne çıkarılıyor, ama bu varlıkların borç verme protokollerinde teminat ya da likidite kaynağı olarak kullanılma oranı hâlâ düşük.

Robinhood(HOOD), 1 Temmuz'da Robinhood Chain'in herkese açık ana ağını ve Stock Tokens ürününü duyurdu. Şirket o dönemde Stock Tokens'ın 120'den fazla ülkede Robinhood cüzdanı üzerinden sunulduğunu açıklamıştı.

Robinhood Chain'in tanıtım metinlerinde ağ, Ethereum(ETH) uyumlu bir katman 2 çözümü olarak tanımlanıyor. Stock Tokens ile ETF gibi tokenize edilmiş gerçek dünya varlıkları için tasarlanan bu yapıda işlem ücretleri ETH ile ödeniyor.

Ancak Robinhood'un resmi belgelerinde Stock Tokens, tokenize edilmiş borç senedi olarak tanımlanıyor. Aynı belgeye göre bu ürün, dayanak varlık üzerinde yasal ya da intifa hakkı tanımıyor; yani bu tokenleri normal borsa hisseleriyle aynı hak yapısına sahipmiş gibi okumamak gerekiyor.

BNB Chain, 26 Haziran'da yayımladığı resmi blog yazısında 709'dan fazla tokenize hisse ve ETF'yi, 5 milyar doların üzerinde kümülatif işlem hacmini ve 1 milyar doları aşan piyasa değerini duyurdu. BNB Chain bu ekosistemin bileşenleri arasında Ondo Global Markets, bStocks, xStocks, Colb Finance ve Paimon Finance'i sıraladı.

Solana(SOL) tarafı da kendi üstünlüğünü öne sürdü. DeFi Development Corporation, ABD Menkul Kıymetler ve Borsa Komisyonu'na(SEC) sunduğu yılın ikinci çeyrek hissedar mektubunda Solana'daki tokenize hisse işlem hacminin bu dönemde 8,8 milyar dolara ulaştığını ve piyasa payının yüzde 56 olduğunu belirtti. Aynı belgeye göre Haziran ayı tek başına Solana'daki tokenize hisse işlem hacmi 6,5 milyar dolar oldu.

Zincirler arasındaki 'liderlik' iddiaları farklı ölçütlere dayanıyor. BNB Chain listelenen ürün sayısını ve kümülatif hacmi öne çıkarırken, Solana tarafındaki veriler çeyreklik hacim ve pazar payına odaklanıyor. Grayscale ise son haftalık işlem dağılımında bu üç ağın payının baskın olduğunu tespit etti.

Bu ayrım okuyucular için de önemli: tokenize hisse hacmindeki artış, gerçek dünya varlıklarının tokenizasyonuna yönelik talebi gösteriyor, ancak bir zincirdeki genel aktivite artışı otomatik olarak tokenize hisse talebinin arttığı anlamına gelmiyor.

Tokenize hisselerin toplam piyasa değeri 3,1 milyar dolar olarak ölçülürken, bu varlıkların DeFi borç verme protokollerine giren kısmı yaklaşık yüzde 5 olarak paylaşıldı.

Düzenleyici tartışmalar da sürüyor. SEC Yatırımcı Danışma Komitesi, 12 Mart'ta tokenize menkul kıymetlerin tanımını, avantaj ve dezavantajlarını ve yatırımcı koruması sorunlarını ele aldı. Robinhood'un listeleme belgelerinde de Stock Tokens'ın düzenleyici, hukuki ve itibar riski doğurabileceği belirtildi.

Paydaşların tepkileri birbirinden farklı. BNB Chain ve Solana tarafındakiler, tokenize hisselerin zincir üstü finansta yeni işlem talebi yaratabileceğini vurguluyor. Buna karşılık AMC Entertainment(AMC) yönetimi, Robinhood'un tokenize hisse sunumunu açıkça eleştirdi; Robinhood ise Stock Tokens stratejisini savunduğunu belirtti.

Grayscale verilerinin ortaya koyduğu değişim, işlem hacminin genişlemesi. Şu an için doğrulanan sınır ise finansal kullanımın düşük oranı ve ihraç yapısına göre değişen hak farkları. Tokenize hisselerin basit bir alım satım ürününün ötesine geçip teminat ve borç verme varlığına dönüşüp dönüşmeyeceği; SEC'deki tartışmalar, ihraççı şartları ve zincir üstü kilitli miktarlar birlikte izlenerek görülebilecek.