Ethereum Vakfı’ndan Project Odin: Public goods ekipleri için sürdürülebilir gelir modeli hamlesi

Ethereum Vakfı(Ethereum Foundation), ‘Project Odin’i duyurdu. Program, 12 ay boyunca ‘public goods’ ekiplerinin ‘sürdürülebilir gelir modeli’ kurmasına yardımcı olmayı hedefliyor. Böylece bugüne kadar ağırlıkla ‘tek seferlik hibe’ yapısına dayanan ekosistem destek modelinin sınırları aşılmak isteniyor.

Project Odin, belirgin bir ticari gelir modeli olmasa da Ethereum(ETH) ağını ayakta tutan *çekirdek altyapı* ekiplerine odaklanıyor. Açık kaynaklı araçlar, node yazılımları ve güvenlik protokolleri, tüm ekosistemin güvenilirliği ile ölçeklenebilirliğini belirliyor. Ancak bu bileşenler ‘herkesin ücretsiz kullandığı’ yapıda olduğu için, bu takımlar için istikrarlı finansman sağlamak uzun süredir temel bir sorun olarak öne çıkıyor.

İlk pilot katılımcı, Vyper programlama dilini geliştiren ve sürdüren Doğrulanmış Yazılım Vakfı(Foundation for Verified Software) oldu. Vakıf verilerine göre Vyper ile yazılan akıllı kontratlar şu an yaklaşık 8000 dağıtılmış sözleşme üzerinden 2,3 milyar doların üzerinde toplam kilitli değer(TVL) koruyor. 1 dolar = 1440,40 won kuru esas alındığında bu tutar yaklaşık 3 trilyon 3127 milyar won seviyesine denk geliyor.

Project Odin üç aşamada ilerliyor. İlk aşamada, her ekip için kullanılabilir finansman yolları bir ‘harita’ şeklinde çıkarılıyor. Ardından, bu olası yollar dış paydaşlardan alınan geri bildirimle test edilerek uygulanabilir *iş modelleri* daraltılıyor. Son aşamada ise tekrar eden gelir(recurring income) yaratmaya dönük stratejiler sahaya uygulanıyor. Her kohorta(cohort) özel bir strateji danışman ekibi atanıyor ve bu ekipler, projelerin ‘hibe döngülerine bağımlılığı’nı azaltacak yeni yapıların kurulmasına eşlik ediyor.

Ethereum Vakfı’nın bu programı başlatmasının arkasında, ekosistem hibelerinin ‘yapısal istikrarsızlığı’ yatıyor. Şu ana kadar Ethereum ekosistemine çeşitli hibe programları üzerinden 497 milyon doların üzerinde destek aktarıldı. Ancak bu desteklerin önemli kısmı ‘tek seferlik’ olduğu için, hibe süresi bittiğinde ekiplerin hızla kırılgan hale geldiği birçok kez gözlemlendi. Bu meblağ, kabaca 7 trilyon 158 milyar won karşılığına denk geliyor.

Son dönemde libp2p’nin yaşadığı finansman krizi de bu tablo için önemli bir uyarı sinyali olarak gösteriliyor. Kritik altyapı projelerinin düzensiz bağış ve aralıklı desteklere bağlı kalması, piyasa şartları değiştiğinde ya da fonlama programları sona erdiğinde ağın temel bileşenlerinin aynı anda risk altına girebileceğini ortaya koydu. ‘yorum: Sektörde, temel ağ kütüphanelerinin bile finansal olarak bu kadar kırılgan olması, tüm ekosistem için sistemik risk olarak değerlendiriliyor.’

Ethereum Vakfı, Project Odin ile ‘public goods üreten ekiplerin hayatta kalma derdi yaşamadan çalışabildiği bir ortam’ kurmayı hedeflediğini vurguluyor. Gelecek turlara katılmak isteyen ekipler, Vakfın fonlama koordinasyon kanalları üzerinden başvuru yapabilecek. Sektörde, bu girişimin Ethereum(ETH) ekosisteminde ‘hibe odaklı destek modelini’, ‘çeşitlendirilmiş ve kalıcı gelir modelleri’ne dönüştürecek bir deney platformu olup olmayacağı dikkatle izleniyor.