ABD'de önümüzdeki 10 yıl içinde yaratılacak yeni işlerin üçte birinden fazlasının sağlık ve sosyal yardım alanından geleceği öngörüldü. Yapay zekanın(AI) yaygınlaşmasının elektrik ve veri altyapısı ile profesyonel teknik hizmetlerde istihdamı artırırken, büro ve idari işlerde ise azaltıcı bir baskı oluşturacağı belirtildi.
ABD İşgücü İstatistikleri Bürosu'na(Bureau of Labor Statistics, BLS) göre, ABD'deki toplam istihdamın 2025'te 170,3 milyondan 2035'te 176,2 milyona çıkarak 5,9 milyon kişi artması bekleniyor. Bu artış oranı yüzde 3,5 olup, önceki 10 yıllık dönemdeki yüzde 10,9'luk artışın oldukça altında kalıyor.
İstihdam artışının merkezinde özel sektör sağlık ve sosyal yardım alanı bulunuyor. BLS, bu alandaki istihdamın 10 yılda 2 milyon 204 bin 800 kişi artarak toplam yeni işlerin yaklaşık yüzde 37,0'ini oluşturacağını öngördü.
Sağlık ve sosyal yardım alanındaki artış oranı yüzde 9,5 ile ana sektörler arasında ikinci en yüksek seviyede. Nüfusun yaşlanması ile kalp hastalığı, kanser, diyabet gibi kronik hastalıkların artışının sağlık hizmetleri ve bakım talebini büyüttüğü belirtildi.
Yalnızca artış oranına bakıldığında en yüksek seviye yüzde 9,8 ile kamu hizmetleri (utilities) sektöründe görülüyor. Ancak sektör büyüklüğü küçük olduğundan yaratılacak yeni iş sayısı 58 bin 800 ile sağlık ve sosyal yardım alanının çok gerisinde kalıyor.
BLS, elektrik üretimi, iletimi ve dağıtımı alanının kamu hizmetleri istihdam artışının büyük bölümünü oluşturduğunu açıkladı. Yapay zeka veri merkezlerinin yaygınlaşmasıyla artan elektrik talebinin istihdam tahminine yansıdığı belirtiliyor.
Alt sektörlerde güneş enerjisi istihdamının yüzde 153, rüzgar enerjisi istihdamının ise yüzde 62 artması öngörüldü. Yapay zeka benimsenmesi ve veri merkezi altyapısı talebinin yalnızca elektrik şebekesini değil, bilgi işlem altyapısı, veri işleme ve web barındırma hizmetlerini de etkileyen bir faktör olduğu belirtildi.
Profesyonel, bilimsel ve teknik hizmetler alanının yüzde 8,6 büyüyerek üçüncü en hızlı artış oranını kaydedeceği öngörüldü. Bu alandaki yeni iş sayısı 926 bin 700 ile sağlık ve sosyal yardımdan sonra en yüksek seviyede.
BLS, yapay zeka tabanlı sistemler, araştırma-geliştirme ve ilgili danışmanlık talebinin bu alandaki istihdamı desteklediğini belirtti. TokenPost daha önce yapay zeka ajanları arasındaki rekabetin model performansından kurumsal sistem kurulumuna kaydığını aktarmıştı.
Mesleklere göre bakıldığında, hemşirelik uzmanlığı istihdamının yüzde 41,0 artarak alt meslekler arasında en hızlı artış oranını göstereceği öngörüldü. Sağlık ve tıbbi hizmet yöneticilerinin ise yüzde 24 artması bekleniyor.
Teknoloji alanındaki talebin de birlikte artması bekleniyor. Veri bilimcilerin yüzde 34,6, bilgisayar ve bilişim araştırma bilimcilerinin ise yüzde 21,8 artması öngörülerek, yapay zeka sistemlerini geliştiren ve kullanan iş gücüne yönelik talebin süreceği görülüyor.
Buna karşılık büro ve idari destek mesleklerinin yüzde 4,0 azalarak iş sayısı bazında 752 bin 100 kişilik bir düşüş göstermesi öngörüldü. BLS, üretken yapay zeka ve otomasyon araçlarının tekrarlayan işleri azaltarak bazı görevlere olan talebi düşürebileceğini açıkladı.
Satışla ilgili mesleklerin de e-ticaretin genişlemesi ve iş süreçlerinde yapay zeka kullanımının etkisiyle yüzde 1,4 azalması öngörüldü. Yapay zekanın tüm işleri aynı yönde etkilemediği, sektöre ve görev niteliğine göre istihdam etkisinin farklılaştığı bir yapı ortaya çıkıyor.
Fortune dergisi, bu öngörüye dayanarak ABD'deki gelecekteki istihdamın ağırlık merkezinin sağlık ve sosyal yardım, elektrik altyapısı ve profesyonel teknik hizmetler arasında bölündüğünü 6'sında (Kore saatiyle) aktardı. Türk okuyucular için önemli olan nokta, yapay zeka sektörünün istihdam etkisinin yalnızca yazılım mesleklerinde kalmayıp elektrik şebekesi, veri altyapısı ve bakım hizmetleri gibi somut işgücü piyasalarına da yayılmasıdır.
Yorum 0